مرور درختی موضوعات | کتابخانه مجازی الفبا

مرور درختی موضوعات | کتابخانه مجازی الفبا

کتابخانه مجازی الفبا،تولید و بازنشر کتب، مقالات، پایان نامه ها و نشریات علمی و تخصصی با موضوع کلام و عقاید اسلامی کتابخانه مجازی الفبا،تولید و بازنشر کتب، مقالات، پایان نامه ها و نشریات علمی و تخصصی با موضوع کلام و عقاید اسلامی

فارسی  |   العربیه  |   English  
telegram

در تلگرام به ما بپیوندید

public

کتابخانه مجازی الفبا
کتابخانه مجازی الفبا
header
headers
پایگاه جامع و تخصصی کلام و عقاید و اندیشه دینی
جستجو بر اساس ... همه موارد عنوان موضوع پدید آور جستجو در متن
: جستجو در الفبا در گوگل
...جستجوی هوشمند
جستجو در برای عبارت
شامل عبارت باشد
شامل عبارت باشد
 
شامل عبارت باشد
شامل عبارت باشد
تنها فراداده‌های دارای منابع دیجیتالی را بازیابی کن
مرتب سازی بر اساس و به صورت وتعداد نمایش فرارداده در صفحه باشد جستجو
  • تعداد رکورد ها : 1009
توحيد از ديدگاه آيات و روايات
نویسنده:
جعفر کریمی
نوع منبع :
کتاب , مطالعه تطبیقی
منابع دیجیتالی :
نسخه pdf
چکیده :
عقايد و انديشهھاى بنیادى اسلام، كه از آنھا بهعنوان اصول عقايد ياد مىشود، پايه و اساس آيین حیاتبخش اسلام است و در شكلگیرى رفتار مسلمانان تأثیر غیرقابل انكارى دارد. زيرا بهطور كلى، رفتار انسانھا- خودآگاه يا ناخودآگاه- متأثر از اصول عقايد و به عبارت ديگر، جھانبینى است. از اين رو، براى استقرار و تثبیت نظام ارزشى و رفتارى اسلام، بايد مبانى عقیدتى آن مورد بررسى قرار گیرد. اگر دين را به درختى تناور و بارور، تشبیه كنیم، مبانى عقیدتى، به مثابه ريشهھاى آن است. اين ريشهھا بايد در پرتو عقل، در اعماق قلب انسان پابرجا گردد تامیوهھاى شیرين و گوارا (اعمال صالح) به بار آيد و سعادت و خوشبختى انسان در دو جھان تأمین شود. از آنجا كه خداى متعال، ما را به نیروى عقل و انديشه مجھز ساخته، بايد در نظام آفرينش، تأمّل و تدبّر كنیم تا به حكمت او پى ببريم. از اين رو، تحقیق و شناخت مبانى عقیدتى و دقت در محتواى دعوت پیامبران و توجه به معجزات آنان، بايد به كمك عقل انجام گیرد. تقلید از عقايد ديگران بدون سنجش عقلى، محكوم است. دانشمندان اسلامى از نخستین سالھاى ظھور اسلام، به تبیین عقايد اسلامى پرداخته و كتابھايى در علم كلام، در سطوح گوناگون، به رشته تحرير درآورده و در اختیار ھمگان قرار دادهاند. به تناسب مسائلى كه در ھر عصر مطرح بوده در میان بیشترين فرقهھاى اسلامى، متكلّمان نامدار و مشھورى ظھور كرده و به بحث و بررسى مسائل كلامى پرداختهاند. كتب و آثار بر جاى مانده از آن بزرگان، با آنكه از نظر محتوا غنى و سودمند است، اما چون مطالب آنھا دستهبندى نشده و متناسب با نیازھاى فكرى نسل جديد نیست، نمىتوان براى آموزش كلاسیك بهخوبى از آنھا بھره گرفت. بدين روى، تھیه و تدوين كتابھايى متناسب با پیشرفت علوم و نیازھاى فكرى نسل جوان، ضرورى و اجتنابناپذير است. كتاب حاضر، براى تأمین ھمین ھدف تھیه و تدوين گرديده است و سعى شده تا مطالب آن متناسب با سطح فكر و نیازھاى عقیدتى برادران عزيز پاسدار باشد. امید است اين اثر در ارتقاى بینش اسلامى و توحیدى برادران عزيز و ارجمند سپاه پاسداران انقلاب اسلامى، سودمند و ثمربخش باشد و عزم آنان را در پاسدارى از اسلام ناب محمّدى صلى لله علیه و آله و ارزشھاى والاى انقلاب اسلامى، بیش از پیش، جزم كند. انشاءاللّه.
مشخصات اثر
بررسی نقش نظام مفاهیم سهروردی در مسئلۀ ارتباط میان ذات و صفات نورالانوار
نویسنده:
آی سودا هاشم پور، محمد بنیانی
نوع منبع :
مقاله
منابع دیجیتالی :
نسخه PDF چکیده
چکیده :
این نوشتار به دنبال بررسی جایگاه و نقش نظام مفاهیم سهروردی، یعنی تقسیمات معقول اولی و ثانی در باب مسئله ارتباط ذات و صفات نورالانوار است تا از این رهگذر، دیدگاه فلسفی وی را بر اساس شالوده و محکمات تفکرش تبیین نماید. عبارات سهروردی در این باره به صورت‌های مختلفی بیان و تفسیر شده، برخی دالّ بر اثبات عینیت ذات با صفات نورالانوار و برخی دیگر منکر آن است. عدم تفکیک مفاهیم و معقولات ثانی منطقی و فلسفی در فلسفه سهروردی و معیارهایی که در مورد اعتبار مفاهیم ارائه می‌کند، اعتقاد به عینیت ذات و صفات نورالانوار را با خدشه‌ای جدی مواجه می‌سازد.
صفحات :
از صفحه 137 تا 157
مشخصات اثر
جایگاه اعیان ثابته در هستی‌شناسی ابن‌عربی با تکیه بر آراء قیصری
نویسنده:
علیرضا سمنانی، عبدالرضا مظاهری
نوع منبع :
مقاله
منابع دیجیتالی :
نسخه PDF
چکیده :
اعیان ثابته از مهمترین اصطلاحات عرفانی ابن‌عربی است. هرچند که مفاهیم دیگری قریب به این اصلاح در سنت فکری اسلامی وجود داشته است لیکن ابن‌عربی خود مبدع این اصطلاح است. شارحان و صوفیان متاثر و به تبعیت از وی آن را بکار بسته‌اند و از آن در مسائل متعدد در تبیین هستی شناسی عرفانی، بهره برده‌اند. داود قیصری را میتوان مهمترین شارح محی‌الدین خواند که با دقت فکری کم نظیری به شرح و تبیین آراء وی پرداخته است. بنابراین این مقاله با تکیه به شرح قیصری استوار گشته است. در اندیشه ابن‌عربی اعیان ثابته از لوازم اسماء و صفات الهی و علم ثبوتی حق تعالی است. نقش واسطه‌ای اعیان ثابته در پدیداری عالم کارکردی ویژه به آن می‌بخشد که بدون پرداختن به آن، فهم عرفان نظری ممکن نیست. لذا از جایگاه مهم هستی‌شناختی در نظام عرفانی برخوردار است. این مقاله جایگاه هستی‌شناختی اعیان ثابته در نظام وحدت وجودی که اساس آن بر تجلی الهی استوار است را تبیین می‌کند و به لوازم وجودشناختی نظریه اعیان ثابته می‌پردازد.
صفحات :
از صفحه 114 تا 127
مشخصات اثر
منشور عقاید امامیه
نویسنده:
جعفر سبحانی تبریزی
نوع منبع :
کتاب
وضعیت نشر :
قم: مؤسسه امام صادق (ع),
فهرست گزیده متکلمان،فیلسوفان و عالمان شیعی :
جعفر سبحانی
چکیده :
«منشور عقاید امامیه» نام کتابی از آیت الله جعفر سبحانی است که عقاید شیعه را در قالب ۱۵۰ اصل اعتقادی به صورتی استدلالی بیان می‌ کند. هدف از نگارش این کتاب، معرفی باورهای دینی اسلام و تشیع با زبان و استدلال‌ هایی ساده به جوانان است. این کتاب اولین بار در ۱۳۷۶ ش توسط نشر امام صادق (ع) در قم به چاپ رسید.
مشخصات اثر
شرح توحید صدوق
نویسنده:
قاضى سعيد قمى؛ نجفقلی حبیبی
نوع منبع :
کتاب , شرح اثر , آثار مرجع
منابع دیجیتالی :
نسخه pdf
وضعیت نشر :
تهران: وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، سازمان چاپ و انتشارات,
کلیدواژه‌های اصلی :
11. عقاید dogmas (the distillate of doctrines) , توحید (به لحاظ صفت) Divine unity (کلام) , عقاید اسلامی , احادیث و روایات , 1. اصطلاحنامه کلام اسلامی (Kalam (Islamic scholastic theology , تفسیر المیزان (علامه طباطبایی، قرآن به قرآن و اجتهادى‌) , فصوص الحکم: ابن عربی , تفسیر کشاف : متقن ترین تفسیر اهل سنت، ممتاز به لحاظ نکات ادبی و بلاغی : زمخشری , تفسیر کبیر : فلسفی و کلامی: فخر رازی , اسفار اربعه: ملاصدرا , شفاء: ابن سینا , اشارات و تنبیهات: ابن سینا , شرح اشارات: خواجه نصیر الدین طوسی , فتوحات مکیه: ابن عربی , شرح فصوص الحکم: داود قیصری , 01- کافی : شیخ کلینی , من لا یحضره الفقیه , وسائل الشیعه , تهذیب الاحکام , وافی , تفسیر قمی (روایی) , تفسیر مجمع البیان (اجتهادى‌) , تفسیر صافی (روایى‌) , احیاء علوم الدین (غزالی) , اعتقادات: صدوق , تحف العقول: ابن شُعبه حَرّانی , بصائر الدرجات: صفار قمی , بحار الانوار (علامه مجلسی) , أعیان الشیعة (محسن امین) , عیون أخبار الرضا علیه السلام (شیخ صدوق)
فهرست گزیده متکلمان،فیلسوفان و عالمان شیعی :
ابن بابویه، محمدبن علی: شیخ صدوق
چکیده :
شرح التوحيد الصدوق نوشتۀ عالم ربانى قاضى سعيد محمد بن محمد مفيد قمى از اعلام قرن 11و 12 قمرى، شرحى است بر رسالۀ توحيد مرحوم صدوق كه مؤلف در آن به گرد آورى احاديث مربوط به توحيد و آنچه كه به آن مرتبط است، يعنى صفات، اسماء و افعان ضمن 67 باب الهى پر داخته است. اين رساله به نامهاى «التوحيد، توحيد صدوق و توحيد ابن بابويه» معروف است. بر اين رساله شروح متعددى نوشته شده است اما يكى از بهترين شروح، شرح قاضى سعيد است. شرح قاضى به خاطر عمق و سعه پژوهش در محتواى روايات و معارف شيعه مورد استفاده و استناد علما قرار گرفت. حضرت امام خمينى در غالب کتاب‌هايشان از اين كتاب استفاده نموده‌اند. ايشان در همين رابطه می‌فرمایند «هو (كتاب شرح توحيد صدوق) من اعظم مصنفات ذلك المعارف و ارفع كتب الشيعه فى المعارف و ليس عندنا منه الا الجزء الثالث الذى استعدت لزيادته بعد ما شرعت فى تلك المسودات.» مؤلف بر اساس سيطرۀ علمى كه بر آثار عرفانى داشته، توانسته است از اين آثار براى شرح روايات معرفتى بهترين استفاده را نمايد. او از آثار شيخ اكبر همچون فصوص و فتوحات و از مفاتح الغيب قرنوى و شرح آن مصباح الانس و شروح فصوص استفاده نموده است و به جرئت مى توان گفت كه قاضى سعيد يكى از بزرگان عرفاى شيعه است و كمتر كسى همچون او توانسته است از روايات معرفتى شيعه رمز گشائى كند.
مشخصات اثر
یک هزار رخسار: کند و کاوی در باب شناخت حق و اسماء و صفات او در عرفان ابن عربی
نویسنده:
نويسنده:میرمسعود فاطمی
نوع منبع :
کتابشناسی(نمایه کتاب) , کتابخانه عمومی
وضعیت نشر :
تهران - تهران: شرکت نشر بهینه فراگیر,
کلیدواژه‌های اصلی :
صفات خدا , عرفان نظری
چکیده :
در این کتاب، پس از طرح دانستنی‌های ضروری درباره محی‌الدین ابن عربی و مکتب او، مبانی و الگوهای اصلی در ارائه تفسیرهای هستی شناسانه و معرفت شناسانه نسبت به حق و صفات او از دیدگاه نام‌آوران مکتب عرفان نظری بررسی شده است و نظر برخی از عرفا در این باره؛ چون قونوی، مؤیدالدین جندی و ملاعبدالرزاق ذکر شده است. در بخش دوم کتاب نیز تطبیق آرای فیلسوف و عارف در باب معرفت حق و اسماء و صفات حق بحث و بررسی شده است. وحدت و هستی؛ سریان حق در موجودات؛ تقسیمات اسماء و صفات؛ نفی صفات؛ معرفت‌شناسی اسماء و تطبیق و تلخیص از جمله موضوعاتی هستند که در کتاب به تفضیل شرح داده شده‌اند.
مشخصات اثر
کتاب التوحید و اثبات صفات الرب عز و جل
نویسنده:
ابو بکر محمد بن اسحاق بن خزیمه
نوع منبع :
کتاب
منابع دیجیتالی :
نسخه PDF
وضعیت نشر :
دار الرشد,
چکیده :
كتاب التوحيد و إثبات صفات الرب عز و جل، اثر ابوبکر محمد بن اسحاق بن خزیمه نیشابوری، کتابی است به زبان عربی با موضوع کلام اسلامی و حدیث. نویسنده در این اثر در پی بیان مباحث مربوط به توحید و صفات الهی است و در این راستا از آیات و روایات بهره می‌برد. این کتاب، به تحقیق ابومالک ریاشی، احمد بن علی بن مثنای قفیلی رسیده است. نویسنده در مقدمه‌اش بر کتاب، هدف از نگاشتن آن را جلوگیری از انحراف طلاب تازه‌کار در علوم کلام و حدیث ذکر می‌کند. کتاب، دارای مقدمه چاپ‎های سوم و دوم و مقدمه تحقیق توسط محقق، مقدمه مصنف و محتوای مطالب در 83 باب و ملحقات است
مشخصات اثر
صفات خدا در کلام اسلامی
نویسنده:
سید محمدرضا علوی
نوع منبع :
کتابشناسی(نمایه کتاب)
وضعیت نشر :
تهران - تهران: جهانکده,
کلیدواژه‌های اصلی :
خداشناسی (کلام) , صفات خدا
چکیده :
مؤلف این کتاب ضمن اشاره به نظرات و اندیشه‌های متکلمان اسلامی در سده‌های دوم و سوم هجری، مهمترین مبحث کلامی پس از اثبات وجود خدا یعنی"صفات خداوند" را با استناد به منابع و گزارش‌های معتبر تاریخی از جنبه‌ی معناشناسی بررسی کرده‌است.
مشخصات اثر
بررسی تطبیقی صفات خدا در اصول کافی و صحیح بخاری و تاثیر مرجعیت علمی اهل البیت(علیهم السلام) در تفاوت دیدگاه ها
نویسنده:
نویسنده:سلمان قاسم نیا؛ استاد راهنما:حمید ملک مکان؛ استاد مشاور :عبدالله حاجی علی لالانی
نوع منبع :
رساله تحصیلی
کلیدواژه‌های اصلی :
صفات خدا
چکیده :
در بررسی تطبیقی صفات خدا در اصول کافی و صحیح بخاری، آنچه مشهود است، این است که؛ کلینی در تبیین صفات ذاتی خدا، بر عینیّت علم، قدرت و حیات، با ذات حقّ اصرار دارد و بر همین مبنا به تبیین آنها می‌پردازد، در حالی که بخاری، ضمن تاکید بر علم الهی، تنها به علم غیب و بویژه علم حقّ به قیامت پرداخته است. همینطور، قدرت الهی و جوانب آن، از جمله: افعال الهی، بعنوان مظاهر قدرت خدا، در اصول کافی محور تحلیل روایات است، ولی در صحیح بخاری، تنها (و بدون تبیین) به قدرت الهی و نیز، عظمت مخلوق، بعنوان نماد عظمت خالق، اشاره می‌شود. امّا در خصوص صفت حیات الهی، هر دو منبع، روایات کمتری منعکس کرده و تحلیلی ارائه ننموده‌اند، در حوزه صفات فعلی نیز، اصول کافی، خالقیّت خدا را با موضوعاتی چون: بدون ابزار بودن خالقیّت خدا، بدون سابقه بودن آن و عدم نیاز خدا به مخلوق، تبیین نموده است، ولی در صحیح بخاری، خالقیّت حقّ، از رهگذر نقش فاعلیّت خدا در خصوص افعال انسان و از همین منظر، تأکید بر نقش اراده الهی در فاعلیّت انسان، مورد نظر است. برخلاف روایات صحیح بخاری، صفات سلبی خداوند در اصول کافی نمود بیشتری دارد و بر نفی جسمانیّت از خداوند، بطور خاص و گسترده، تأکید می‌شود، لیکن در صحیح بخاری، این سلب چندان محوریّت ندارد، همچنین، امور ملحق به جسمانیّت، مانند: نفی حرکت و انتقال، نفی مکانمندی و زمانمندی و نفی رویت از خداوند در ضمن روایات کلینی و بشکلی تبیینی ارائه شده‌اند، امّا بخاری، نه تنها بر این امور سلبی تأکید ندارد، بلکه در بخش صفات خبری به اثبات نقیض برخی از آنها، مانند: مرئی بودن و انتقال در خصوص خدا می‌پردازد، در حوزه صفات خبری نیز، اثبات رویت حقّ و فرود آمدن خدا به آسمان دنیا، از اختصاصات صحیح بخاری است، لیکن انتساب اموری مانند: وجه، ید، عین، جنب، به خداوند، در هر دو منبع منعکس است، که این امور در اصول کافی، به مصادیقی که مظاهر این صفات هستند( مانند مقام ولایت) ارجاع داده شده‌اند، لیکن در صحیح بخاری، تنها به ذکر آنها اکتفا شده است، که البته شارحان بخاری، با توسل به مبانی کلامی اهل سنّت مانند: اصل پرهیز از تکیّف و اثبات بدون تأویل را در تبیین این دسته صفات، گوشزد نموده‌اند. در سیر تبیین صفات الهی در اصول کافی و صحیح بخاری، تاثیر مرجعیّت علمی اهل‌البیت(علیهم السلام) در تفاوت دیدگاه‌ها، امری مشهود است، این تأثیر بویژه در محتوا و توان اغنای مخاطب، مهارت مناظره، در مقام پاسخ به سوال یا رفع شبهه و رویکرد عقلی روایات اصول کافی در برابر رویکرد نقلی صحیح بخاری و صرفاً انتقال اخبار نبوی و گاهی یکسویه و غیرمنعطف روایات بخاری، جلوه‌گر است.
مشخصات اثر
تبیین و تحلیل مفهوم خدا در قلمرو صفات فعلیه از دیدگاه ملاصدرا و ارزیابی آن با قرآن و سنت
نویسنده:
نویسنده:روح الله صدراللهی؛ استاد راهنما:عسکری سلیمانی امیری؛ استاد مشاور :حسن پناهی ازاد
نوع منبع :
رساله تحصیلی
چکیده :
تبیین مفهوم خدا در قلمرو صفات فعلیه، از مباحث مهم در باب خداشناسی است که بدان کمتر پرداخته شده است. از رهگذر این تبیین، به درک بهتری از رابطۀ خالق و مخلوق، رابطۀ ذات ثابت و فعل متغیر خداوند و ارتباط صفات فعلی با ذات او خواهیم رسید. مفهومی که از خداوند در اثر چنین تبیین‌هایی از خداوند در قلمرو صفات فعلیه‌اش حاصل می‌شود، باید درک درست و مطابق واقع باشد و نیز با تعالیم وحیانی برآمده از کتاب و سنت کاملا سازگاری داشته باشد. ملاصدرا مفهومی از خداوند در قلمرو صفات فعلیه‌اش به دست می‌دهد که خداوند اصل و حقیقت وجود است که تمام کمالات وجودی به او برمی‌گردند. لذا تمام صفات کمالی خداوند اعم از صفات ذاتی و فعلی به منشأ این صفات که ذات خداوند هستند، برگشت می‌کنند. بر مبنای تشکیک در وجود، ملاصدرا صفات کمالی خداوند را ذو مراتب می‌داند که از مرتبۀ ذات تا مرتبۀ فعل الهی را شامل می‌شود و صفات خداوند در مرتبۀ ذات، عین ذات و در مرتبۀ فعل، عین فعل الهی هستند و تمام صفات فعلی خداوند به صفات ذاتی و به ذات الهی برگشت می‌کنند. همۀ موجودات، فعل خداوند هستند و معیت قیومیۀ الهی همان اضافۀ اشراقیۀ خداوند است که موجودات را ایجاد می‌کند و فعل خداوند، واحد و به نحو ابداعی و دفعی است و تدریج در برخی از افعال الهی ناشی از ذات خدای متعال نیست، بلکه این تدریجی در بدنه فعل به دلیل ضعف وجودی آنهاست. از این رو بین خداوند بسیط محض و معلول‌های مختلف، علل متعددی واسطه می‌شوند که این کثرات و تدریج به وسائط بر می‌گردند. ملاصدرا بر طبق قاعده «بسیط الحقیقه» می‌گوید که خداوند تمام کمالات وجودی را داراست و از داشتن نقائص امکانی تغییر و حرکت و دیگر محدویت‌های امکانی مبرّاست. بنابراین تمام نقص‌های وجودی به مخلوقات بر می‌گردد نه، به خالق. آیات و روایات نیز مفهومی از خداوند در قلمرو صفات فعلیه به دست می‌دهند که خداوند دارای صفات فعلی است و صفات فعلیه ریشه در صفات ذاتی دارند که عین ذات خدای متعال است و در ذات الهی تغییر و تغیّر راه نمی‌یابد. خداوند قائم بالذات است و غیر او معلول و قائم به اوست و افعال الهی از ذات او بر اساس سلسله مراتب نازل می‌شود و فعل خداوند از آن‌رو که به خدا استناد دارد، ابداعی است و تغییر در صفات فعل که عین فعل الهی است، به واسطه‌های وجودی برمی‌گردند نه به ذات الهی. بنابراین می‌توان گفت که مفهوم خدا در قلمرو صفات فعلیه از دیدگاه صدرا با مفهومی که آیات و روایات به دست می‌دهند قابل تأیید است؛ چرا که آیات و روایات هم ذات الهی را از هر نوع تغییری مبرا می‌داند.
مشخصات اثر
  • تعداد رکورد ها : 1009