مرور درختی موضوعات | کتابخانه مجازی الفبا
کتابخانه مجازی الفبا،تولید و بازنشر کتب، مقالات، پایان نامه ها و نشریات علمی و تخصصی با موضوع کلام و عقاید اسلامی
کتابخانه مجازی الفبا،تولید و بازنشر کتب، مقالات، پایان نامه ها و نشریات علمی و تخصصی با موضوع کلام و عقاید اسلامی
کانال ارتباطی از طریق پست الکترونیک :
support@alefbalib.com
نام :
*
*
نام خانوادگی :
*
*
پست الکترونیک :
*
*
*
تلفن :
دورنگار :
آدرس :
بخش :
مدیریت کتابخانه
روابط عمومی
پشتیبانی و فنی
نظرات و پیشنهادات /شکایات
پیغام :
*
*
حروف تصویر :
*
*
انصراف
از :
{0}
پست الکترونیک :
{1}
تلفن :
{2}
دورنگار :
{3}
Aaddress :
{4}
متن :
{5}
فارسی |
العربیه |
English
ورود
ثبت نام
در تلگرام به ما بپیوندید
پایگاه جامع و تخصصی کلام و عقاید و اندیشه دینی
جستجو بر اساس ...
همه موارد
عنوان
موضوع
پدید آور
جستجو در متن
: جستجو در الفبا
در گوگل
...جستجوی هوشمند
صفحه اصلی کتابخانه
پورتال جامع الفبا
مرور منابع
مرور الفبایی منابع
مرور کل منابع
مرور نوع منبع
آثار پر استناد
متون مرجع
مرور موضوعی
مرور نمودار درختی موضوعات
فهرست گزیده موضوعات
کلام اسلامی
امامت
توحید
نبوت
اسماء الهی
انسان شناسی
علم کلام
جبر و اختیار
خداشناسی
عدل الهی
فرق کلامی
معاد
علم نفس
وحی
براهین خدا شناسی
حیات اخروی
صفات الهی
معجزات
مسائل جدید کلامی
عقل و دین
زبان دین
عقل و ایمان
برهان تجربه دینی
علم و دین
تعلیم آموزه های دینی
معرفت شناسی
کثرت گرایی دینی
شرور(مسأله شر)
سایر موضوعات
اخلاق اسلامی
اخلاق دینی
تاریخ اسلام
تعلیم و تربیت
تفسیر قرآن
حدیث
دفاعیه، ردیه و پاسخ به شبهات
سیره ائمه اطهار علیهم السلام
شیعه-شناسی
عرفان
فلسفه اسلامی
مرور اشخاص
مرور پدیدآورندگان
مرور اعلام
مرور آثار مرتبط با شخصیت ها
فهرست گزیده متکلمان،فیلسوفان و عالمان شیعی
مرور مجلات
مرور الفبایی مجلات
مرور کل مجلات
مرور وضعیت انتشار
مرور درجه علمی
مرور زبان اصلی
مرور محل نشر
مرور دوره انتشار
گالری
عکس
فیلم
صوت
متن
چندرسانه ای
جستجو
جستجوی هوشمند در الفبا
جستجو در سایر پایگاهها
جستجو در کتابخانه دیجیتالی تبیان
جستجو در کتابخانه دیجیتالی قائمیه
جستجو در کنسرسیوم محتوای ملی
کتابخانه مجازی ادبیات
کتابخانه مجازی حکمت عرفانی
کتابخانه تخصصی تاریخ اسلام و ایران
کتابخانه تخصصی ادبیات
کتابخانه الکترونیکی شیعه
علم نت
کتابخانه شخصی
مدیریت علاقه مندیها
ارسال اثر
دانشنامه
راهنما
راهنما
مرور
>
نمودار درختی موضوعات
>
1. اصطلاحنامه کلام اسلامی (Kalam (Islamic scholastic theology
>
انسان شناسی Human nature
>
جبر و اختیار(کلام)
اختیار
جبر determinism
کسب
جستجو در
عنوان
پدیدآورنده
توصیفگر
موضوع
ناشر
زبان
نوع منبع
رشته تحصیلی
مقطع تحصیلی رساله تحصیلی
تاریخ
محل
جستجو در متن
همه موارد
برای عبارت
مرتب سازی بر اساس
عنوان
نویسنده
جنس منبع
محل
ناشر
تاریخ تغییر
و به صورت
صعودی
نزولی
وتعداد نمایش
5
10
15
20
30
40
50
فرارداده در صفحه باشد
جستجو
خروجی
چاپ نتایج
Mods
Dublin Core
Marc
MarcIran
Pdf
اکسل
انتخاب همه
31
32
33
34
35
36
37
38
39
40
تعداد رکورد ها : 564
عنوان :
وجوب بالقیاس معلول با حفظ اختیار
نویسنده:
عسکری سلیمانی امیری
نوع منبع :
مقاله
منابع دیجیتالی :
نسخه PDF
چکیده
وضعیت نشر :
قم: موسسه آموزشی و پژوهشی امامخمینی,
زبان :
فارسی
کلیدواژههای اصلی :
توحید
,
اختیار انسان
,
اصل علیت
,
جبر و اختیار(کلام)
,
اختیار انسان
,
وجوب بالقیاس
,
اصطلاحنامه فلسفه
کلیدواژههای فرعی :
نیازمندی معلول به علت ,
نظریه تفویض ,
فاعلیت الهی ,
ترجیح بلا مرجح ,
امکان فقری نفس ,
وجود رابط ,
حدوث و قدم ,
معیت ,
اختیار خداوند ,
وجوب سابق معلول ,
علت عدم معلول ,
اختیار علت برای ایجاد معلول ,
علت تامه عالم ,
ماهیت زمان ,
فروع اصل علیت ,
فهرست گزیده متکلمان،فیلسوفان و عالمان شیعی :
علامه طباطبایی: سید محمدحسین طباطبایی
چکیده :
وجوب بالقیاس یکی از فروع اصل علیت است که از نظر حکما نفی آن مستلزم نفی اصل علیت است. از نظر برخی از متکلمان ضرورت علّی در بحث فاعل های مختار و نیز در اینکه عالم حادث است و نیازمند خدای سبحان، مشکل ساز می شود. از این رو ایشان اولویت را جایگزین ضرورت علّی کرده اند. برخی از اصولیون شیعه ضرورت علّی را در خصوص فاعل های مختار مشکل ساز می دانند. برخی از اندیشمندان معاصر نیز به طورکلی ضرورت علّی را چه به صورت ضرورت غیری و چه به صورت ضرورت بالقیاس منکرند و برای نفی این دو نوع ضرورت، ادله ای اقامه کرده اند. از نظر ایشان با پذیرش ضرورت علّی، فاعل اختیاری معنا نمی یابد و همگی فاعل ها فاعل موجب خواهند بود. مطلوب ما در این مقاله بررسی ادله این ادعا و تثبیت مدعای مشهور میان فیلسوفان است.
انتخاب :
صفحات :
از صفحه 119 تا 136
مشخصات اثر
ثبت نظر
عنوان :
اختیار انسان از منظر قرآن و فیلسوفان
نویسنده:
جعفر انوارى
نوع منبع :
مقاله , مطالعه تطبیقی
منابع دیجیتالی :
نسخه PDF
چکیده
وضعیت نشر :
قم: موسسه آموزشی و پژوهشی امامخمینی,
زبان :
فارسی
کلیدواژههای اصلی :
جبر
,
قضا
,
انسان شناسی
,
اختیار انسان
,
قوانین کلی الهی
,
جبر و اختیار(کلام)
,
اختیار انسان
,
علم پیشین الهی
,
اصطلاحنامه علوم قرآنی
,
جبر و اختیار در قرآن
کلیدواژههای فرعی :
معتزله ,
اشاعره ,
نظریه امر بین امرین ,
جَهمِیّه (فرقه کلامی) ,
قدریه ,
نظریه تفویض ,
کسب ,
نظام عمومی علیت ,
اولویت ,
اصل علیت ,
علم فعلی ,
اراده طولی ,
وجود ربطی انسان ,
جنبه سیاسی جبر و اختیار ,
اراده طولی ,
مساوقت وجود و ضرورت ,
محدودیت علم خداوند ,
توحید افعالى ,
فهرست گزیده متکلمان،فیلسوفان و عالمان شیعی :
ملاصدرا شیرازی: صدرالمتألهین
,
علامه طباطبایی: سید محمدحسین طباطبایی
,
مرتضی مطهری
,
عبدالله جوادی آملی
,
محمدتقی مصباح یزدی
چکیده :
موضوع جبر و اختیار انسان یکى از مهم ترین موضوعات در قلمرو تفسیر و فلسفه به شمار مى رود که در گذر تاریخ، همچنان مورد پژوهش اندیشمندان بوده است. برخى از آنان انسان را موجودى مجبور پنداشته اند، ولى جمهور آنان بر دیدگاه اختیار انسان پافشارى دارند. آیات قرآن نیز به دو دسته تقسیم مى پذیرند: دسته اى جبرنمایند و دسته اى دیگر به گونه اى روشن اختیار را ثابت مى کنند. فیلسوفان براى اثبات دیدگاه اختیار، از ادله عدالت و حکمت الهى بهره گرفته اند. در این میان دیدگاه اختیار با چالش هایى روبه رو شده که بارزترین آنها مسائل مربوط به قضا و قدر و علم پیشین الهى به افعال اختیارى انسان است که برخى در برابر آنها با اظهار عجز از پاسخ و پذیرش ایراد، دیدگاه جبر را برگزیده اند. از سوى دیگر در گفتار مفسران و فیلسوفان پرشمارى نیز این موضوعات به گونه اى صحیح تبیین یافته و سخن مخالفان در بوته نقد نهاده شده است. بدین ترتیب پایه هاى دیدگاه اختیار انسان استوار مانده و هرگونه غبار ایراد و اشکال از چهره این دیدگاه برطرف شده است.
انتخاب :
صفحات :
از صفحه 143 تا 170
مشخصات اثر
ثبت نظر
عنوان :
طینت در کلام و حکمت
نویسنده:
مصطفی خلیلی
نوع منبع :
مقاله
منابع دیجیتالی :
نسخه PDF
وضعیت نشر :
نهاد نمایندگی مقام معظم رهبری دانشگاه معارف اسلامی، معاونت پژوهشی,
زبان :
فارسی
کلیدواژههای اصلی :
انسان شناسی
,
احادیث طینت
,
انسان شناسی Human nature
,
17. فرق کلامی
,
جبر و اختیار(کلام)
,
اخبار طینت
,
علم نفس
,
آموزه طینت
,
طینت
,
طینت در کلام اسلامی
,
طینت در حکمت
کلیدواژههای فرعی :
علت و معلول ,
علامه طباطبایی ,
خواجه نصیر طوسی ,
فطرت ,
حقیقت انسان ,
جبر و تفویض ,
سعادت و شقاوت ,
مفهوم شناسی طینت ,
ملا صالح مازندرانی ,
شرافت حقیقی ,
شرافت اعتباری ,
مجرد بدنی ,
جوهر جسمانی ,
جبریت ,
روح ,
حیات معنوی ,
شیخ کلینی ,
اخباریون ,
نور و ظلمت ,
افعال جبری ,
اختیاری نبودن اراده ,
اضطرار ,
تکلیف از نظر کانت ,
آخوند خراسانی ,
منشا اختلاف نفوس ,
مواد اصلی آفرینش ,
ترکیب جسم و روح ,
اقتضا ,
قرآن ,
امام خمینی ,
پیامبر ,
علامه محمدباقر مجلسی ,
جعفر بن محمد، امام ششم ,
امام سجاد علیه السلام ,
فهرست گزیده متکلمان،فیلسوفان و عالمان شیعی :
محمد بن یعقوب کلینی
,
خواجه نصیرالدین طوسی
,
علامه طباطبایی: سید محمدحسین طباطبایی
,
علامه مجلسی: محمدباقربن محمدتقی مجلسی
شاپا (issn):
0
چکیده :
متفکران، همواره بر شناخت سرشت انسان (طینت) و ابعاد وجودی، به ویژه ماده اولیه آفرینش او توجه داشته اند. پس از مفهوم شناسی طینت که غالباً آن را گِل و عین ثابت معنا کرده اند، حکما و متکلمان با توجه به اندیشه خود در باب انسان شناسی و اینکه آیا حقیقت انسان همان نفس مجرد است یا مجرد بدنی بوده و ماهیتش جوهر جسمانی است، به تحلیل و بررسی اخبار طینت پرداخته، و مباحث چالش برانگیزی را مطرح کرده اند. در این نوشتار سعی شده است، اخبار طینت را باز گفته، ضمن بیان تحلیل برخی از متفکران دینی، در نهایت با توجه به شبهات جبرگرایان، بدون هیچ گونه تعصبی به داوری نشسته و حکم نهایی برعهده مخاطبان محترم واگذار شود.
انتخاب :
صفحات :
از صفحه 99 تا 134
مشخصات اثر
ثبت نظر
عنوان :
مراد از لاجبر و لاتفویض بل امر بین امرین چیست؟ آیا مراد مخلوطى از جبر و تفویض است یا نه؟
نوع منبع :
پرسش و پاسخ
پاسخ تفصیلی:
پاسخ : جملهى "لاجبر و لاتفويض بل امر بين امرين" مضمون احاديث متعددى است كه از اهل بيت عصمت و طهارت (ع) در نقد دو نظريهى نادرست جبر و تفويض بيان شده است و در حقيقت آموزهاى مستقل و دقيقى است كه افعال اختيارى انسان ها را به درستى تبيين مىكند. سه نظ
بیشتر ...
زبان :
فارسی
کلیدواژههای اصلی :
جبر و اختیار(کلام)
,
امر بین امرین
,
جبر و اختیار در قرآن
,
علم کلام
,
01- لا جبر و لا تفویض بل أمر بین أمرین
کلیدواژههای فرعی :
نظریه امر بین امرین ,
امر بین امرین ,
امر بین امرین ,
انتخاب :
مشخصات اثر
ثبت نظر
عنوان :
از آیات و روایات اسلامی استفاده می شود که تکامل انسان جز از مجرای اختیار و اعمال اختیاری به دست نمی آید. آیا این به معنای آن است که تکامل انسان با غیر از راه اختیار (ذاتا" و فی حد ذاته) امری محال و غیر ممکن است؟ اگر چنین است دلیل محال بودن آن از لحاظ فلسفی چیست؟... و مثلا اگر فرض کنیم خدای متعال انسان را نیز مثل سایر مخلوقات بدون اختیارش به کمال برساند، ایراد این تکامل چه می تواند باشد؟ لطفاً از لحاظ فلسفی پاسخ بفرمایید.
نوع منبع :
پرسش و پاسخ
پاسخ تفصیلی:
از دیدگاه فلسفی سیر تکامل موجودات از نازل ترین حد آن تا رسیدن به عالی ترین درجه وجود همواره به گونه ای است که مرتبۀ پایین تر تنزل یافته کمالات وجودی مرتبه بالاتر بوده و مرتبه بالاتر نیز واجد کمالات مراتب مادون خود می باشد. در یک سوی این سلسله، وجود م
بیشتر ...
زبان :
فارسی
کلیدواژههای اصلی :
تکامل انسان
,
امتناع
,
کمال حقیقی انسان
,
علم کلام
کلیدواژههای فرعی :
اختیار انسان ,
جبر و اختیار(کلام) ,
اختیار انسان ,
ناسازگاری علم خداوند با اختیار انسان (مسائل جدید کلامی) ,
خدا و اختیار انسان ,
انتخاب :
مشخصات اثر
ثبت نظر
عنوان :
بررسی دیدگاه اشاعره درباره «افعال انسان» بر اساس نظریه صدرالدین شیرازی
نویسنده:
کاظم محسنی، حسن بطحایی، یدالله دادجو
نوع منبع :
مقاله
منابع دیجیتالی :
نسخه PDF
وضعیت نشر :
مشهد: جامعه المصطفی العالمیه (ص),
زبان :
فارسی
کلیدواژههای اصلی :
جبر و اختیار(کلام)
,
صفات الهی
,
اشاعره (اهل سنت)
,
افعال انسان
,
معتزله (اهل سنت)
,
امر بین امرین
,
حکمت متعالیه
,
توحید افعالی(الهیات بالمعنی الاخص)
,
01- لا جبر و لا تفویض بل أمر بین أمرین
کلیدواژههای فرعی :
کسب ,
افعال عباد ,
اذن الهی ,
معتزله (اهل سنت) ,
امر بین امرین ,
اهل بیت(ع) ,
تفویض ,
حسن و قبح عقلی ,
برهان مبتنی به قاعده الشیء ما لم یجب لم یوجد ,
قدرت الهی ,
اراده انسان ,
خالق افعال عباد ,
انسان مختار ,
حسن و قبح ذاتی ,
حسن و قبح شرعی ,
علیت ,
اصالت وجود ,
وحدت وجود ,
قرآن ,
شیعه امامیه Twelver Shiism (فرق تشیع) ,
فاعلیت طولی ,
کاسب بودن انسان در افعال ,
فهرست گزیده متکلمان،فیلسوفان و عالمان شیعی :
ملاصدرا شیرازی: صدرالمتألهین
,
خواجه نصیرالدین طوسی
,
علامه طباطبایی: سید محمدحسین طباطبایی
,
مرتضی مطهری
,
جعفر سبحانی
,
محمدتقی مصباح یزدی
,
ابن سینا: ابوعلی سینا
,
امام خمینی
چکیده :
از مسایل مهم کلامی و فلسفی افعال اختیاری انسان است. پرسش این است که با توجه به توحید افعالی و اینکه جهان هستی تنها یک فاعل حقیقی دارد و تأثیر استقلالی منحصر در خداست، انتساب افعال به انسان چگونه قابل توجیه است؟ متکلمین اشاعره با اذعان به توحید افعالی، بر این باورند که همه افعال بندگان، مخلوق خداوند است و انسان تنها کسب کننده فعلی است که خداوند آن را به دست انسان ایجاد میکند. معتزله به انگیزه نفی بدیها از خداوند، منکر صدور فعل عبد از خدا شدهاند و منشاء افعال اختیاری را عبد میدانند. برخی فلاسفه نسبت افعال اختیاری انسان را به خدا به صورت فاعلیت طولی دانسته اند، ولی صدرالمتألهین با استفاده از دلایل عقلی و مبانی وحیانی، در صدد جمع بین اختیار انسان و توحید افعالی برآمده است. در این پژوهش ضمن بیان مبانی اشاعره درباره افعال اختیاری انسان و تحلیل و نقد آن، مبانی ملاصدرا درباره افعال اختیاری انسان تبیین میشود و رابطه آن با توحید افعالی با توجه به دلایل عقلی و نقلی مورد تحلیل و پژوهش قرار میگیرد.
انتخاب :
صفحات :
از صفحه 43 تا 66
مشخصات اثر
ثبت نظر
عنوان :
بررسی تطبیقی مساله قضا و قدر و رابطه آن با جبر و اختیار در تفسیر کبیر و المیزان
نویسنده:
جواد پاک، محمد تقی رفعت نژاد، رحمت الله عبداله زاده آرانی
نوع منبع :
مقاله , مطالعه تطبیقی
منابع دیجیتالی :
نسخه PDF
وضعیت نشر :
قم: نهاد نمایندگی مقام معظم رهبری دردانشگاهها,
زبان :
فارسی
کلیدواژههای اصلی :
جبر و اختیار(کلام)
,
آیات قضا و قدر
,
اراده الهی
,
تفسیر کبیر
,
تفسیر المیزان (کتاب)
,
تفسیر المیزان (علامه طباطبایی، قرآن به قرآن و اجتهادى)
کلیدواژههای فرعی :
قضای الهی ,
عذاب الهی ,
اشاعره (اهل سنت) ,
حسن و قبح ,
معاد(کلام) ,
اهل بیت(ع) ,
حاکمیت الهی ,
اراده انسان ,
کلام اشعری ,
امر اعتباری ,
امر حقیقی ,
علم واجب ,
قرآن ,
تفسیر قرآن ,
تفسیر قرآن با قرآن ,
شیعه امامیه Twelver Shiism (فرق تشیع) ,
عالم اعتبار ,
کیفیت اراده الهی ,
فهرست گزیده متکلمان،فیلسوفان و عالمان شیعی :
ملاصدرا شیرازی: صدرالمتألهین
,
محمد بن یعقوب کلینی
,
ابن بابویه، محمدبن علی: شیخ صدوق
,
شیخ مفید: محمد بن محمد بن نعمان
,
علامه حلی
,
علامه طباطبایی: سید محمدحسین طباطبایی
,
محمدتقی مصباح یزدی
,
امام خمینی
شاپا (issn):
7256 ـ 2228
چکیده :
وجود آیات متعدد پیرامون مساله قضا و قدر الهی و آزادی و اختیار انسان باعث رواج گفتگوها در میان متکلمان، حکما و مفسران اسلامی و ارائه عقاید و آرای متفاوتی شده است. این امر در تفاسیر کلامی از نمود بیشتری برخوردار است. در این میان فخر رازی و علامه طباطبایی به عنوان نمایندگان دو مکتب تفسیری اشاعره و امامیه برداشت های متفاوتی در این باره داشته اند؛ فخر رازی با تکیه بر مبانی کلامی اشعری صدور تمامی افعال انسان در زندگی فردی و اجتماعی و وقوع همه حوادث عالم را به دلیل تعلق قضا و قدر الهی امری حتمی و ضروری و تخلف از آن را محال دانسته و طباطبایی با استدلال به آیات و روایات و دلایل عقلی هیچ گونه ملازمه ای میان این دو قائل نیست. افزون بر این، اعتقاد یا عدم اعتقاد به مسائلی چون نقش آیات قرآن در تفسیر یکدیگر، نقش سیاق آیات در فهم صحیح، برخورداری قرآن از زبان خاص، حجیت سخنان اهل بیت علیه السلام در تفسیر، حجیت عقل در تفسیر و حسن و قبح عقلی، بخشی از دلایلی است که موجب برداشت های متفاوت فخر رازی و طباطبایی از آیات مرتبط با مساله مذکور شده است.
انتخاب :
صفحات :
از صفحه 153 تا 174
مشخصات اثر
ثبت نظر
عنوان :
اختیار انسان از منظر صدرا و یاسپرس
نویسنده:
فرح رامین
نوع منبع :
مقاله , مطالعه تطبیقی
منابع دیجیتالی :
نسخه PDF
وضعیت نشر :
تهران: دانشگاه علامه طباطبائی,
زبان :
فارسی
کلیدواژههای اصلی :
انسان شناسی Human nature
,
جبر و اختیار(کلام)
,
اختیار انسان
,
یاسپرس
,
حکمت متعالیه
کلیدواژههای فرعی :
دازاین ,
اگزیستانس ,
جبریه (مذاهب کلامی) ,
علم حضوری ,
علم نفس ,
معتزله (اهل سنت) ,
امر بین امرین ,
اراده انسان ,
قضا و قدر ,
انسان مختار ,
هستی شناسی دازاین (مسائل جدید کلامی) ,
آزادی ,
امکان فقری ,
علیت ,
انسان شناسی غربی ,
علم حصولی(مقابل علم حضوری) ,
امر متعالی ,
01- لا جبر و لا تفویض بل أمر بین أمرین ,
فهرست گزیده متکلمان،فیلسوفان و عالمان شیعی :
ملاصدرا شیرازی: صدرالمتألهین
,
علامه طباطبایی: سید محمدحسین طباطبایی
,
مرتضی مطهری
,
جعفر سبحانی
,
سید محمدباقر صدر
,
امام خمینی
شاپا (issn):
1735-3238
چکیده :
مساله اختیار آدمی از جمله موضوعات مهمی است که در آراء صدرالمتالهین به عنوان موسس حکمت متعالیه و یاسپرس به عنوان یکی از فلاسفه خدامدار بی دین اگزیستانسیالیست، مطرح است. در تطبیق آراء این دو فیلسوف، با توجه به افق و مبانی فکری متفاوت این دو تفکر، همواره باید جانب احتیاط را رعایت کرد. توجه یاسپرس به انسان و تاکید بر وجود ساحتی اصلی به نام نفس یا اگزیستانس که اختیار و گزینش های آدمی، مرحله ای از مراتب آن است، تعریف اختیار، اراده، آزادی، دیدگاه او در باب انسان مختار و رابطه اختیار با متعالی از جمله مواردی است که صدرا و یاسپرس را در فلسفه ورزی به یکدیگر نزدیک می کند. این مقاله، با توصیف و تبیین بنیادی ترین دیدگاه های این دو متفکر در باب مساله پیچیده اختیار انسان، سعی در یافتن شباهت ها و تفاوت ها و نقادی این دو سنت فلسفی دارد.
انتخاب :
صفحات :
از صفحه 7 تا 31
مشخصات اثر
ثبت نظر
عنوان :
تعیین سرنوشت در حیات پیشین و رابطه آن با اختیار انسان از دیدگاه علامه طباطبایی و مکتب تفکیک
نویسنده:
فروغ رحیم پور، نجیمه منصوری
نوع منبع :
مقاله , مطالعه تطبیقی
منابع دیجیتالی :
نسخه PDF
چکیده
متن
وضعیت نشر :
قم: مجتمع آموزش عالی شهید محلاتی,
زبان :
فارسی
کلیدواژههای اصلی :
علامه طباطبایی
,
جبر و اختیار(کلام)
,
عالم ذر
,
اختیار انسان
,
انسان شناسی دینی
,
قضاء
,
مکتب تفکیک
,
درباره علامه طباطبایی
کلیدواژههای فرعی :
امانت الهی ,
ذریه بنی آدم ,
اخبار طینت ,
اراده الهی ,
امر بین امرین ,
حیات اخروی ,
حیات دنیوی ,
هستی شناسی اسلامی ,
خلق و خو ,
جهنم ,
بهشت ,
علم واجب ,
بداء ,
قرآن ,
شیعه امامیه Twelver Shiism (فرق تشیع) ,
فطرت(سرشت) (معرفت شناسی) ,
عوالم مقدم بر دنیا ,
اثر ماده اولیه خلقت بر انسان ,
سعادت و شقاوت ذاتی ,
توفیق و خذلان ,
فهرست گزیده متکلمان،فیلسوفان و عالمان شیعی :
محمد بن یعقوب کلینی
,
خواجه نصیرالدین طوسی
,
علامه طباطبایی: سید محمدحسین طباطبایی
,
علامه مجلسی: محمدباقربن محمدتقی مجلسی
,
محمدرضا مظفر
,
امام خمینی
شاپا (issn):
6024-2251
چکیده :
سرنوشت از پیش تعیینشده و سعادت و شقاوت ذاتی همواره از سوی معتقدین به مختار بودن انسان رد شده است؛ اما بهنظر میرسد نص یا مدلول برخی روایات (و حتی آیات) بهنوعی به تعیین سرنوشت و سعادت و شقاوت انسانها در عوالمی قبل از دنیا اشاره دارند. چگونگی رفع تضاد میان جبر ناشی از قبول این منقولات با اختیار دنیوی انسان، هدف نوشتار حاضر است. این مقاله از میان نظرات موجود در این باب، به مقایسه رأی علامه طباطبایی و مکتب تفکیک (با محوریت نظرات مجتبی قزوینی، حسنعلی مروارید و محمدباقر ملکی میانجی) پرداخته است. این افراد از سویی به قاعده شیعی «لا جبر و لا تفویض بل امر بین امرین» معتقدند و از سوی دیگر، حیات انسان در عوالمی قبل از دنیا و صحت برخی نصوص و مضامین نقلی مذکور را پذیرفته و توضیحاتی درخصوص تعیین طینت و سرشت در حیات پیشین دارند. مقابله این دو دیدگاه، نحوه استفاده ایشان از سایر آموزههای دینی برای حل این تضاد (ظاهری) را روشن میکند.
انتخاب :
صفحات :
از صفحه 113 تا 138
مشخصات اثر
ثبت نظر
عنوان :
کاوشی در حقیقت اراده انسان
نویسنده:
محسن عمیق
نوع منبع :
مقاله , مدخل مفاهیم(دانشنامه مفاهیم)
منابع دیجیتالی :
نسخه PDF
چکیده
وضعیت نشر :
قم: مجتمع آموزش عالی شهید محلاتی,
زبان :
فارسی
کلیدواژههای اصلی :
انسان شناسی Human nature
,
جبر و اختیار(کلام)
,
اراده الهی
,
اختیار انسان
کلیدواژههای فرعی :
نهج البلاغه (نهجالبلاغه) ,
افعال جوانحی ,
افعال جوارحی ,
علم نفس ,
انگیزه بیرونی ,
انگیزه درونی ,
کیف نفسانی ,
علیت ,
تصور(مقابل تصدیق) ,
تصدیق(مقابل تصور) ,
منفعت اندیشی ,
مبادی اراده ,
شوق به فعل ,
وجودشناسی اراده انسان ,
ماهیت اراده انسان ,
اراده و ادراک ,
اراده و تصمیم ,
فهرست گزیده متکلمان،فیلسوفان و عالمان شیعی :
ملاصدرا شیرازی: صدرالمتألهین
,
محمد بن یعقوب کلینی
,
شیخ مفید: محمد بن محمد بن نعمان
,
خواجه نصیرالدین طوسی
,
علامه طباطبایی: سید محمدحسین طباطبایی
,
مرتضی مطهری
,
محمدتقی مصباح یزدی
,
علامه جعفری: محمدتقی جعفری
,
ابن سینا: ابوعلی سینا
,
امام خمینی
شاپا (issn):
6024-2251
چکیده :
کاوش فکری پیرامون اراده و اختیار آدمیان در دو جنبه نظری و عملی زندگی بشر، به دلیل مناسبت تامی که با اعتقادات دینی و حیات عملی او دارد، امری مهم و سرنوشتساز بوده است، و با توجه به این که اراده به عنوان مبدء فعل دارای اهمیت میباشد، شناخت معنای آن و عواملی که در شکلگیری آن مؤثر است ضرورت دارد، علیرغم اینکه اکثر صاحب نظران و اندیشمندان در مورد بدیهی بودن اراده انسان اتفاق نظر دارند، اما در مورد ماهیت و کیفیت تحقق آن، آراء و نظرات متفاوتی ارائه شده است. با تأمل در تعریفها و تفسیرهای ارائه شده، گرچه هر یک به وجهی درستند، اما هیچ یک حقیقت اراده و ماهیت آن را به صورت تام بیان نکردهاند. مقاله پیش رو با اثبات اراده انسان و بیان حقیقت وجودی آن، به بررسی رابطه اراده با اختیار انسان پرداخته و تفاوت اراده انسان با اراده الهی را نیز مورد کاوش قرار داده و اثبات میکند بین اراده انسان با اراده خداوند تفاوت وجود دارد، زیرا انسانها در اراده خود دارای هدف و انگیزه بیرونی هستند، اراده در انسان مسبوق به مبادی سهگانه: تصور، تصدیق به منفعت و مصلحت در فعل و شوق میباشد، در حالی که باری تعالی منزه از این امور بوده و انگیزه و هدفی غیر از ذات خود در افعالش ندارد.
انتخاب :
صفحات :
از صفحه 49 تا 68
مشخصات اثر
ثبت نظر
31
32
33
34
35
36
37
38
39
40
تعداد رکورد ها : 564
×
درخواست مدرک
کاربر گرامی : برای در خواست مدرک ابتدا باید وارد سایت شوید
چنانچه قبلا عضو سایت شدهاید
ورود به سایت
در غیر اینصورت
عضویت در سایت
را انتخاب نمایید
ورود به سایت
عضویت در سایت
×
ارسال نظر
نوع
توضیحات
آدرس پست الکترونیکی
کد امنیتی
*
*
با موفقیت به ثبت رسید