جستجوي پيشرفته | کتابخانه مجازی الفبا
کتابخانه مجازی الفبا،تولید و بازنشر کتب، مقالات، پایان نامه ها و نشریات علمی و تخصصی با موضوع کلام و عقاید اسلامی
کتابخانه مجازی الفبا،تولید و بازنشر کتب، مقالات، پایان نامه ها و نشریات علمی و تخصصی با موضوع کلام و عقاید اسلامی
کانال ارتباطی از طریق پست الکترونیک :
support@alefbalib.com
نام :
*
*
نام خانوادگی :
*
*
پست الکترونیک :
*
*
*
تلفن :
دورنگار :
آدرس :
بخش :
مدیریت کتابخانه
روابط عمومی
پشتیبانی و فنی
نظرات و پیشنهادات /شکایات
پیغام :
*
*
حروف تصویر :
*
*
انصراف
از :
{0}
پست الکترونیک :
{1}
تلفن :
{2}
دورنگار :
{3}
Aaddress :
{4}
متن :
{5}
فارسی |
العربیه |
English
ورود
ثبت نام
در تلگرام به ما بپیوندید
پایگاه جامع و تخصصی کلام و عقاید و اندیشه دینی
جستجو بر اساس ...
همه موارد
عنوان
موضوع
پدید آور
جستجو در متن
: جستجو در الفبا
در گوگل
...جستجوی هوشمند
صفحه اصلی کتابخانه
پورتال جامع الفبا
مرور منابع
مرور الفبایی منابع
مرور کل منابع
مرور نوع منبع
آثار پر استناد
متون مرجع
مرور موضوعی
مرور نمودار درختی موضوعات
فهرست گزیده موضوعات
کلام اسلامی
امامت
توحید
نبوت
اسماء الهی
انسان شناسی
علم کلام
جبر و اختیار
خداشناسی
عدل الهی
فرق کلامی
معاد
علم نفس
وحی
براهین خدا شناسی
حیات اخروی
صفات الهی
معجزات
مسائل جدید کلامی
عقل و دین
زبان دین
عقل و ایمان
برهان تجربه دینی
علم و دین
تعلیم آموزه های دینی
معرفت شناسی
کثرت گرایی دینی
شرور(مسأله شر)
سایر موضوعات
اخلاق اسلامی
اخلاق دینی
تاریخ اسلام
تعلیم و تربیت
تفسیر قرآن
حدیث
دفاعیه، ردیه و پاسخ به شبهات
سیره ائمه اطهار علیهم السلام
شیعه-شناسی
عرفان
فلسفه اسلامی
مرور اشخاص
مرور پدیدآورندگان
مرور اعلام
مرور آثار مرتبط با شخصیت ها
فهرست گزیده متکلمان،فیلسوفان و عالمان شیعی
مرور مجلات
مرور الفبایی مجلات
مرور کل مجلات
مرور وضعیت انتشار
مرور درجه علمی
مرور زبان اصلی
مرور محل نشر
مرور دوره انتشار
گالری
عکس
فیلم
صوت
متن
چندرسانه ای
جستجو
جستجوی هوشمند در الفبا
جستجو در سایر پایگاهها
جستجو در کتابخانه دیجیتالی تبیان
جستجو در کتابخانه دیجیتالی قائمیه
جستجو در کنسرسیوم محتوای ملی
کتابخانه مجازی ادبیات
کتابخانه مجازی حکمت عرفانی
کتابخانه تخصصی تاریخ اسلام و ایران
کتابخانه تخصصی ادبیات
کتابخانه الکترونیکی شیعه
علم نت
کتابخانه شخصی
مدیریت علاقه مندیها
ارسال اثر
دانشنامه
راهنما
راهنما
مرور
>
مرور اعلام
>
لایبنیتس, گوتفرید (فیلسوف مسیحی، ریاضیدان و فیزیکدان آلمانی), 1646م.لایپزیگ، آلمان-1716م.هانوور، آلمان
جستجو در
عنوان
پدیدآورنده
توصیفگر
موضوع
ناشر
زبان
نوع منبع
رشته تحصیلی
مقطع تحصیلی رساله تحصیلی
تاریخ
محل
جستجو در متن
همه موارد
برای عبارت
مرتب سازی بر اساس
عنوان
نویسنده
جنس منبع
محل
ناشر
تاریخ تغییر
و به صورت
صعودی
نزولی
وتعداد نمایش
5
10
15
20
30
40
50
فرارداده در صفحه باشد
جستجو
خروجی
چاپ نتایج
Mods
Dublin Core
Marc
MarcIran
Pdf
اکسل
انتخاب همه
12
13
14
15
16
17
18
19
20
21
تعداد رکورد ها : 220
عنوان :
شرح و نقد آراء «لایب نیتس» پیرامون زمان و مکان
نویسنده:
علی ارشد ریاحی
نوع منبع :
مقاله , نقد دیدگاه و آثار(دفاعیه، ردیه و پاسخ به شبهات) , کتابخانه عمومی
منابع دیجیتالی :
نسخه PDF
وضعیت نشر :
تهران: دانشگاه شهید بهشتی,
زبان :
فارسی
کلیدواژههای اصلی :
مکان
,
مناد
,
فلسفه عقلی
,
فلسفه غربی
,
زمان ( ماهیت )
,
زمان
,
فلسفه لایبنیتس
کلیدواژههای فرعی :
نیرو ,
پدیدار خویش بنیاد ,
اصل جهت کافی ,
فیزیک نیوتن ,
زمان در فیزیک نیوتن ,
حرکت مطلق ,
حرکت نسبی ,
مکان مطلق ,
مکان نسبی ,
زمان مطلق ,
زمان نسبی ,
ترتیب اشیاء ,
مکان در فیزیک نیوتن ,
فهرست گزیده متکلمان،فیلسوفان و عالمان شیعی :
مرتضی مطهری
چکیده :
در این مقاله آرا لایب نیتس در مورد ماهیت زمان و مکان، ادله او برای ابطال زمان و مکان مطلق و چگونگی جمع بین قبول حرکت مطلق و اضافی دانستن مکان، مورد نقد و بررسی قرار گرفته است. به این منظور به روش توصیفی – تحلیلی، مکاتبات لایب نیتس با کلارک، دبس، هویگنس، آرنو و...، و آثار شارحین او نظیر: راسل، لاتا، ایشیگورا و ... مطالعه شده، مطالب مربوط به زمان و مکان تجزیه، تحلیل و نقد شده است و این نتایج به دست آمده است: 1- نظر نهایی لایب نیتس این است که مکان اضافه و ترتیب اشیا هم – وجود و زمان ترتیب حوادث متوالی است و لازمه این نظریه این است که زمان از تتالی آنات و مکان از مجموع نقاط تشکیل شده باشد؛ بنابراین نظریه لایب نیتس را نمی توان پذیرفت. 2- لایب نیتس با دلیلی مبتنی بر اصل جهت کافی، به خوبی زمان و مکان مطلق نیوتن را ابطال می کند؛ اما ابطال نظریه نیوتن به معنای اثبات نظریه لایب نیتس نیست، زیرا، امر، فقط دایر بین دو احتمال نیست.3- لایب نیتس بدون تناقض گویی از یک طرف حرکت مطلق را در برابر حرکت نسبی می پذیرد و از طرف دیگر مکان مطلق را انکار می کند.
انتخاب :
صفحات :
از صفحه 59 تا 83
مشخصات اثر
ثبت نظر
عنوان :
بررسی نظریه این همانی ذهن و مغز
نویسنده:
عبدالرسول کشفی
نوع منبع :
مقاله
منابع دیجیتالی :
نسخه PDF
وضعیت نشر :
قم: پرديس فارابی دانشگاه تهران,
زبان :
فارسی
کلیدواژههای اصلی :
زندگی پس از مرگ
,
فیزیکالیسم (فلسفه ذهن)
,
این همانی (منطق)
,
فیزیکالیسم فروکاهش گرا
,
این همانی ذهن و مغز
,
فلسفه دین
کلیدواژههای فرعی :
ادراک حسی ,
ماتریالیسم ,
رابطه علی نفس و بدن ,
حالات نفسانی ,
استدلال از راه اصل سادگی(اصطلاح وابسته) ,
ماهیت نفس و بدن ,
قانون لایب نیتز ,
چکیده :
از منظر بسیاری از فیلسوفان دین و متکلمان مهمترین مبنای نظری باور به حیات بعد از مرگ، نظریه دوگانه-انگاری نفس و بدن است. امروزه فیزیکالیسم مهمترین چالش در برابر این نظریه است. فیزیکالیسم نظریه ای است که نفس و حالات نفسانی را یا غیر واقعی و توهّم محض میداند (فیزیکالیسم حذف گرا) و یا آنها را به امور صرفا مادی فرو میکاهد (فیزیکالیسم فروکاهش گرا). نظریه ""این همانی ذهن و مغز"" یکی از شاخه های فیزیکالیسم فروکاهش گرا است. بر مبنای این نظریه نفس و حالات نفسانی چیزی جز فرایندهای مغزی و عصب شناختی نیستند، و از این رو، مرگ جسم به معنای نابودی نفس و حالات نفسانی نیز هست. در این مقاله، ضمن معرفی نظریه این همانی ذهن و مغز و بیان مبانی آن (اصل بسته بودن و اصل امساک)، نشان داده ایم که اصل بسته بودن، اولا قابل اثبات نیست و ثانیا با فرض صحت، به تنهایی در اثبات این همانی ناتوان است و اصل امساک به جهت تعارض با اصل لایبنیتز قابل به کارگیری در مورد نزاع نیست.
انتخاب :
صفحات :
از صفحه 19 تا 39
مشخصات اثر
ثبت نظر
عنوان :
ماده طبیعى در حکمت سینوى
نویسنده:
غلامحسین رحیمى
نوع منبع :
مقاله
منابع دیجیتالی :
نسخه PDF
چکیده
وضعیت نشر :
قم: موسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی (ره),
زبان :
فارسی
کلیدواژههای اصلی :
هیولا
,
انرژی
,
مشاء
,
صورت
,
عالم ماده
,
جسم مادی
,
جرم
,
و دیگر موضوعات مرتبط با کلام
,
اصطلاحنامه فلسفه
,
فلسفه مشاء
کلیدواژههای فرعی :
حرکت جوهری ,
اخوان الصفا ,
فیزیک ,
ترکیب ماده و صورت ,
برهان قوه و فعل ,
جوهر عقلانی ,
امتدادمندی ماده ,
اقسام هیولا ,
ترادف جسم طبیعی و ماده ,
جرمانی بودن ماده ,
برهان فصل و وصل ,
مرتبه وجودی هیولای اولی ,
ابداع وجود هیولای اولی ,
جوهریت هیولی ,
خصوصیات هیولی ,
ماده ثانیه ,
اصول بقای ماده ,
کار فیزیکی ,
ماده در فیزیک جدید ,
قوانین طبیعی در فیزیک جدید ,
فهرست گزیده متکلمان،فیلسوفان و عالمان شیعی :
ملاصدرا شیرازی: صدرالمتألهین
,
علامه طباطبایی: سید محمدحسین طباطبایی
,
مرتضی مطهری
,
محمدتقی مصباح یزدی
,
ابن سینا: ابوعلی سینا
چکیده :
در این مقاله ماده به منزله موضوعى مشترک براى علم و فلسفه، کانون بررسى و تحلیل قرار مى گیرد. در این مسیر، نخست به آراى برخى از فلاسفه و صاحب نظران متقدم و متأخر درباره ماده اشاره، و سپس ماده در مفاهیم ماده اولیه، ماده ثانویه و ماده تجربى و نسبت آنها با یکدیگر تحلیل مى شود. مفهوم ماده در فلسفه اسلامى طى سده هاى متمادى تغییرى نکرده و یافته هاى شگرف علمى در این باره، فیلسوفان مسلمان را متأثر و به روز نساخته است. در نتیجه این تعاریف هیچ گونه ربط و نسبتى با ماده مورد مطالعه علوم تجربى ندارد. در این مقاله نشان داده مى شود که چنانچه از منظر جدیدترى به ماده در فلسفه اسلامى بنگریم، مى توانیم ارتباط مناسبى میان ماده برهانى در فلسفه اسلامى و ماده تجربى در دانش جدید بیابیم.
انتخاب :
صفحات :
از صفحه 121 تا 144
مشخصات اثر
ثبت نظر
عنوان :
امکان معرفت و چیستى آن در معرفت شناسى فیلسوفان صدرایى و کارتزینها
نویسنده:
حسن رهبر، قاسم کاکایى
نوع منبع :
مقاله
منابع دیجیتالی :
نسخه PDF
چکیده
وضعیت نشر :
قم: موسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی قدسسره,
زبان :
فارسی
کلیدواژههای اصلی :
حکمت متعالیه
,
شکاکیت (شکگرایی)
,
فیلسوفان دکارتی
,
امکان معرفت
,
معرفت شناسی (مسائل جدید کلامی)
,
انواع ادراک
,
ماهیت معرفت
,
اصطلاحنامه فلسفه
,
معرفتشناسی (اپیستمولوژی)
کلیدواژههای فرعی :
علم حصولی ,
واقعگرایی = رئالیسم (مکتب فلسفی) ,
شکاکیت (شکگرایی) ,
ادراک حسی (معرفت شناسی) ,
منابع معرفت ,
شک دستوری ,
معرفت شهودی ,
روش دکارتی ,
ادراک حسی ,
کوژیتو ,
حد معرفت ,
بداهت وجود علم ,
عمومیت شک دکارتی ,
نظری بودن شک دکارت ,
رئالیسم صداریی ,
تصورات دکارتی ,
فهرست گزیده متکلمان،فیلسوفان و عالمان شیعی :
ملاصدرا شیرازی: صدرالمتألهین
,
علامه طباطبایی: سید محمدحسین طباطبایی
چکیده :
در میان مباحث معرفت شناسى معاصر، دو مسئله امکان معرفت و چیستى آن، از جمله مباحث مهم به شمار مى آیند. فیلسوفان حکمت متعالیه و فیلسوفان دکارتى، هر دو به امکان معرفت حقیقى اذعان دارند. همچنین آنها معرفت حقیقى را تعریف، و آن را به اقسام متفاوتى تقسیم مى کنند. شکاکیت، تقسیم علم به حصولى و حضورى، سخن از تصور و تصدیق و اقسام آن و استفاده ایشان از منطق و به ویژه بحث قیاس و مباحث پیرامون آن، به منزله روش رسیدن به معرفت، از دیگر مباحث مهم در مقایسه معرفت شناسى این دو گروه در باب مسئله امکان و چیستى معرفت است.
انتخاب :
صفحات :
از صفحه 39 تا 66
مشخصات اثر
ثبت نظر
عنوان :
تقریرى نوین از برهان وجودى در فلسفه اسلامى
نویسنده:
حسینعلى شیدان شید، على شیروانى
نوع منبع :
مقاله
منابع دیجیتالی :
نسخه PDF
چکیده
وضعیت نشر :
قم: موسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی (ره),
زبان :
فارسی
کلیدواژههای اصلی :
توحید
,
الله
,
خداشناسی
,
اثبات وجود خدا
,
برهان وجودی
,
براهین خداشناسی
,
اثبات وجود خدا
,
اصطلاحنامه فلسفه
,
فلسفه دین
کلیدواژههای فرعی :
توحید ,
برهان صدیقین (اثبات خدا) ,
حمل شایع صناعی (منطق) ,
وجوب وجود ,
رابطه مفهوم و مصداق ,
برهان جهان شناختی ,
حمل اولی ذاتی (منطق) ,
وجوب و امکان ,
محمول نبودن وجود ,
بداهت وجود خدا ,
انتقادات کانت به برهان وجودی ,
نظری بودن وجود خدا ,
امکان موجود بی نهایت کامل ,
فارابی و برهان وجودی ,
گزاره شرطی برهان آنسلم ,
صفت بودن وجود ,
تفکیک ذات از وجود ,
فهرست گزیده متکلمان،فیلسوفان و عالمان شیعی :
ملاصدرا شیرازی: صدرالمتألهین
,
علامه طباطبایی: سید محمدحسین طباطبایی
,
مرتضی مطهری
,
عبدالله جوادی آملی
چکیده :
برهان وجودى به آن دسته از براهین اثبات وجود خداوند مى گویند که در آنها به نحوى کاملاً پیشین، با تمسک به صرف مفهوم و بدون استناد به هیچ امر عینى، وجود خداوند اثبات شود. این نوع برهان را در مغرب زمین و الهیات مسیحى آنسلم قدیس (1033 یا 1034ـ1109م) مطرح ساخت و از آن زمان تاکنون مخالفان و طرف داران مهمى داشته است؛ اما در فلسفه و کلام اسلامى این نوع برهان جایگاه برجسته اى نداشته است؛ هرچند در عبارات گذشتگان و از همه پیش تر فارابى مى توان نشانه هایى از توجه به آن را مشاهده کرد. در عین حال در نیم قرن اخیر توجه به این نوع برهان رو به فزونى نهاده است؛ گروهى آن را پذیرفته و گروهى آن را نفى کرده اند. در این مقاله پس از بیان سیر اجمالى تطور این برهان در غرب، دیدگاه برخى از فیلسوفان مسلمان را درباره این برهان مطرح ساخته ایم و سپس با بازسازى برهان صدیقین علّامه طباطبائى، تقریرى جدید از برهان وجودى عرضه داشته ایم که از نقدهاى وارد بر برهان وجودى آنسلم با روایت هاى گوناگونش مصون است.
انتخاب :
صفحات :
از صفحه 7 تا 32
مشخصات اثر
ثبت نظر
عنوان :
بررسى و نقد استدلال هاى دکارت بر دوگانه انگارى جوهرى
نویسنده:
محمدکاظم رضازاده جودى
نوع منبع :
مقاله , نقد دیدگاه و آثار(دفاعیه، ردیه و پاسخ به شبهات) , کتابخانه عمومی
منابع دیجیتالی :
نسخه PDF
چکیده
وضعیت نشر :
قم: موسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی (ره),
زبان :
فارسی
کلیدواژههای اصلی :
کوژیتو
,
ثنویت دکارتی
,
جوهر فیزیکی
,
تمایز نفس و بدن
,
جوهر جسمانی
,
جوهر ذهنی
کلیدواژههای فرعی :
نظریات ذهن ,
علم نفس ,
وضوح و تمایز ,
شک دستوری ,
بساطت نفس ,
عقل(منطق) ,
فلسفه زبان ,
تفکر دکارتی ,
ماشین انگاری حیوانات ,
توانایی حل مسئله ,
زبان رایانه ای ,
غده صنوبری ,
چکیده :
بنابر نظریه دوگانه انگارى جوهرى، انسان تشکیل یافته از دو جوهر متفاوتِ نفس یا ذهن غیر فیزیکى و بدن فیزیکى است و آنها تباین ذاتى دارند. مشهورترین شارح و مدافع این نظریه در دوره جدید، رنه دکارت است. وى حیاتى تازه به آن بخشیده و استدلال هاى پرشمارى مانند کاربرد زبان، خلاقیت رفتارى، شک روشمند، ادراک حسى متمایز و تقسیم ناپذیرى نفس را به سود آن صورت بندى کرده است. در این مقاله نخست این پنج استدلال را به وضوح تبیین، و سپس نقدهایى را بر آنها مطرح ساخته ایم. به علاوه، به برخى اشکالاتى که دوگانه انگارى جوهرى، به صورت عام، با آنها روبه روست نیز اشاره کرده ایم.
انتخاب :
صفحات :
از صفحه 83 تا 105
مشخصات اثر
ثبت نظر
عنوان :
دو گونه استدلال غزالی در رد ضرورت علیت
نویسنده:
ضیا موحد
نوع منبع :
مقاله
منابع دیجیتالی :
نسخه PDF
وضعیت نشر :
تهران: موسسه پژوهشی حكمت و فلسفه ايران ,
زبان :
فارسی
کلیدواژههای اصلی :
امام محمد غزالی
,
رد ضرورت علیت
,
علیت
,
اصطلاحنامه منطق
,
شکاکیت(معرفت شناسی )
کلیدواژههای فرعی :
فاعل حقیقی ,
تهافت الفلاسفه ,
اشاعره (اهل سنت) ,
معتزله (اهل سنت) ,
احکام مواد ثلاث ,
جهان های ممکن(اصطلاح وابسته) ,
فهرست گزیده متکلمان،فیلسوفان و عالمان شیعی :
ابن سینا: ابوعلی سینا
چکیده :
برای دفاع از معجزه ها و خرق عادت ها، معاد جسمانی و حدوث عالم غزالی دو روش به کار می برد: یکی نفی رابطه ضروری میان علت و معلول و دیگری حفظ زنجیره علی با تعبیر ضرورت به صدق در جهان های ممکن.
انتخاب :
صفحات :
از صفحه 125 تا 135
مشخصات اثر
ثبت نظر
عنوان :
برهان جهان شناختی بر اثبات وجود خدا از دیدگاه امام خمینی (ره)
نویسنده:
محمد محمدرضایی
نوع منبع :
مقاله
منابع دیجیتالی :
نسخه PDF
وضعیت نشر :
قم: نهاد نمایندگی مقام معظم رهبری در دانشگاه ها – دانشگاه معارف اسلامی,
زبان :
فارسی
کلیدواژههای اصلی :
خدا
,
اثبات خدا
,
فطرت(کلام)
,
برهان حرکت
,
برهان وجوب و امکان
,
خدا (اسماء ذات الهی)
,
برهان جهان شناختی
,
برهان علّی
,
سلسله علل
,
براهین خداشناسی
,
جهان پدیداری
,
وابستگی معلول
,
علیت
,
تسلسل
,
خداشناسی(الهیات بالمعنی الاخص)
,
برهان امکان
,
برهان حرکت
,
قرآن کریم
,
اصل علّیت
,
عقل نظری((مدرک مربوط به نظر)، مقابل عقل عملی)
,
امام خمینی
کلیدواژههای فرعی :
بدیهی ,
امام حسین (ع) ,
ممکن الوجود ,
فعلیت ,
دلیل لمی و انی ,
غنی بالذات ,
محرک ,
تداعی ,
حرکت جوهری ,
تقریر براهین ,
دعای عرفه ,
فیلسوفان اسلامی ,
فهرست گزیده متکلمان،فیلسوفان و عالمان شیعی :
ملاصدرا شیرازی: صدرالمتألهین
,
علامه طباطبایی: سید محمدحسین طباطبایی
,
امام خمینی
چکیده :
این نوشتار، برهان جهان شناختی از دیدگاه امام خمینی (ره) را مورد پژوهش قرار می دهد. ابتدا به دیدگاههای مختلف در باب براهین اثبات وجود خدا، سپس وجه نامگذاری این برهان به جهان شناختی اشاره می شود. برهان جهان شناختی خدا را از طریق مقدمات بیانگر حقیقت بسیار کلی و عام در مورد جهان، اثبات می کند و برهان حرکت، برهان علی و برهان وجوب و امکان را می توان قرائتهای مختلف از این برهان برشمرد. ضمن ارایه مختصر قرائتهای مختلف برهان جهان شناختی از دیدگاه فیلسوفان، سه قرائت از برهان جهان شناختی (برهان امکان، برهان امتن قرآنی و برهان حرکت) از دیدگاه امام خمینی مطرح می شود.اساس این برهان در قرائتهای مختلف، اصل علیت و ابطال سلسله علل تا بی نهایت است. برخی متفکران منتقد این برهان، کارآیی اصل علیت را فقط در حوزه تجربه دانسته و سلسله علل تا بی نهایت را محال ندانسته اند.در این نوشتار، به اشکالات پیرامون این مساله از دیدگاه امام خمینی (ره) پاسخ داده شده است. نتیجه اینکه اصل علیت، یک اصل بدیهی عقلی است که اطلاق آن در همه ساحتهای هستی رواست و نیز سلسله علل تا بی نهایت، تبیین درستی برای وجود اشیا نیست.در پایان، این نکته به اثبات می رسد که برهان جهان شناختی می تواند وجود خدا را به درستی اثبات کند.
انتخاب :
صفحات :
از صفحه 9 تا 32
مشخصات اثر
ثبت نظر
عنوان :
بررسى رويكرد عقلانى به چگونگى ارتباط خداوند با عالم
نویسنده:
هادى فنائى نعمتسرا
نوع منبع :
مقاله
منابع دیجیتالی :
نسخه PDF
وضعیت نشر :
قم: مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی,
زبان :
فارسی
کلیدواژههای اصلی :
حدوث
,
فاعلیت
,
هستی شناسی اسلامی
,
الهیات(کلام جدید)
,
علیت
کلیدواژههای فرعی :
امکان فقری ,
عشق الهی ,
هرم هستی ,
اسباب و مسببات ,
قوانین حاکم ,
عالم ماده ,
برهان غایت شناختی ,
متعلق شناخت ,
قاعده «الواحد» ,
طبیعت گرایی فلسفی ,
محرک اول ,
حرکت جوهری ,
عقل اول ,
ماده عالم ,
اعیان ثابته ,
مُثُل ,
ماهیت علت غایی ,
امکان ذاتی ,
شی ء بالفعل ,
اسماء واجب(حکمت نظری) ,
فیض الهی ,
نظام احسن ,
مغالطه اخذ ما بالعرض مکان ما بالذات (منطق) ,
مظهر وجود مطلق(وجود منبسط) ,
ساعت ساز لاهوتی ,
فیض مدام ,
تعقل ذات واجب ,
جهان بینی مکانیکی ,
چگونگی ارتباط خداوند با عالم ,
فیلسوف طبیعی ,
نیاز به خداوند در حدوث و بقاء ,
تمثیل ارتباط خداوند با عالم ,
فهرست گزیده متکلمان،فیلسوفان و عالمان شیعی :
ملاصدرا شیرازی: صدرالمتألهین
,
ابن سینا: ابوعلی سینا
شاپا (issn):
1735-4545
چکیده :
جستار حاضر به بررسى رويكردهاى عقلانى به ارتباط خداوند با عالم مى پردازد. ارتباط فاعلى ـ علّى، از شايع ترين و متداول ترين ارتباط هاى تصويرشده از سوى فيلسوفان است. همچنين رويكردهاى حداكثرى و حداقلى ارتباط خداوند با عالم نيز قابل سنجش است. در اين مقاله با بررسى واكاوانه برخى ديدگاه هاى دانشمندان عقل گراى يونان باستان و قرون وسطا، انديشه ماشين انگارى جهان و نيز ديدگاه فلاسفه اسلامى، اين تأكيد حداكثرى بر ارتباط فاعلى ـ علّى خداوند ترسيم شده است؛ سپس در گامى ديگر به سنجش و بررسى توانمندى و موفقيت تبيين هاى ارائه شده پرداخته، و در گام نهايى با گذر كردن از انحصارگرايى درباره ارتباط خداوند با عالم و نقادى آن، به تحليلى جامع و فراگير از ارتباط كه داراى مؤلفه هايى نظير كارآمدى است، دست يافته ايم. در اين الگو و تصوير، ارتباط صرفا فاعلى ـ علّى نيست؛ بلكه علاوه بر آن شامل ارتباط هاى ديگر نظير ارتباط تدبيرى، قيومى، رازقى، شاهدى و علمى نيز مى شود.
انتخاب :
صفحات :
از صفحه 75 تا 99
مشخصات اثر
ثبت نظر
عنوان :
نقش ابر ذهن در رمزگشایی از چند دستگاه الهیاتی
نویسنده:
ناصر گذشته - هدیه دلگیر
نوع منبع :
مقاله
منابع دیجیتالی :
نسخه PDF
وضعیت نشر :
اصفهان: حوزه معاونت پژوهش و فناوری دانشگاه اصفهان,
زبان :
فارسی
کلیدواژههای اصلی :
معرفت شناسی (مسائل جدید کلامی)
,
خداشناسی پویشی (مسائل جدید کلامی)
,
رابطه علم و دین نزد کانت
,
الهیات پویشی
,
ابر ذهن و رمزگشایی از دستگاه های الهیاتی
,
فهم لایتناهی
کلیدواژههای فرعی :
جبر ,
حادث ,
الله ,
جهان هستی ,
خلقت ,
جوهر عالم ,
فرقه کرامیه ,
کرامیه (مجسمه مشبهه صفاتیه) ,
جوهرفرد ,
قرآن ,
عالم خیال ,
صیرورت و سیلان ,
نظریه انفجار بزرگ ,
هستی به منزله ذهن ,
مدل عرفانی ابن عربی ,
مدل فلسفی اسپینوزا ,
مدل الهیات پویشی وایتهد ,
مدل کلامی کرامیه ,
خداشناسی ابن عربی ,
ضرورت طبیعت الهی ,
غیریت خدا از عالم ,
امکان ازلی ,
حلول خداوند ,
تنزه خدا از عالم ,
کرامیه (صفاتیه) ,
شاپا (issn):
2322-3421
چکیده :
هدف و انگاره بنیادین این مقاله، پاسخ به این پرسش است که آیا میتوان الگویی به دست داد تا از رهگذر آن بتوان چندین دستگاه عرفانی، فلسفی و کلامی را بهتر فهمید و دقیقتر بازشناسی کرد؟ ادعای این مقاله آن است که میتوان این کار را انجام داد. روش این مقاله به این صورت است که در وهله اول، با مدد گرفتن از عالم خیال چنین فرض میکنیم که همه آنچه از زمان مهبانگ (big bang) تاکنون رخ داده، که شامل هزاران میلیارد ستاره و سیاره میشود، همگی کل یکپارچهای را تشکیل میدهد که از آن به «جهان هستی» تعبیر میکنیم. سپس این گونه فرض میکنیم که این جهان بزرگ یا جهان ماده، فاقد شعور و آگاهی نیست، بلکه جزء جزء آن از اتمهایی تشکیل شده است که یک شعور و آگاهی بسیار مرموز و اسرارآمیز همه اینها را به هم بهگونهای پیوند داده که این طرح کلان از آن برآمده و حاصل شده است (جالب است که در فیزیک امروز نظریه ریسمان بسیار به این فرض ما نزدیک است). این مقاله اصلا در پی اثبات این فرض یا نفی آن نیست. روش این است که اگر جهان هستی به این صورت فرض شود و در واقع، آن را همچون یک کل و یک ذهن بزرگ انگاشته شود، این فرض دست کم دو کارکرد خواهد داشت. الگوی مورد نظر تصویری از جهان به مثابه یک اَبَرذهن یا ذهن برتر است؛ یعنی، میتوان کل هستی و پدیدههای آن را همچون یک ذهن بزرگ فرض کرد و همه کارکردها و نقشها و فرآیندهای ذهن انسانی را برای آن متصور شد. در یک ذهن، پدیدارهای ادراکی بسیار گوناگون و متنوعی وجود دارد. اینک اگر کل هستی؛ یعنی این صد میلیارد کهکشان و این کیهان بسیار بسیار بزرگ را به منزله یک ذهن بینگاریم، همان حکمها را میتوانیم در میان پدیدههای هستی جاری کنیم. به دیگر سخن، همه باشندگان و هستیها را میتوان از جنس آگاهی انگاشت و در عین حال، با یک نگاه خُردنگر و چیستینگر، میتوان پدیدههای موجود را از یکدیگر سلب کرد و گفت درخت سنگ نیست؛ اما از سوی دیگر، با نگاهی کلاننگر، میتوان به همه پدیدهها به عنوان امر یکپارچه واحدی نگاه کرد و همه اموری را که از هم سلب میکردیم، به یکدیگر نسبت دهیم و میان آنها اتحاد برقرار کنیم و بگوییم مثلا درخت سنگ است. این مقاله درصدد است تا نشان دهد که دستگاه عرفانی ابنعربی و دستگاههای فلسفی اسپینوزا و وایتهد (الهیات پویشی) چنین طرحی را دنبال کردهاند. از این گذشته، از رهگذر کشف این کلید میتوان دستگاه کلامی کرامیه و الهیاتشان را نیز به صورت قابل فهمی بازخوانی کرد.
انتخاب :
صفحات :
از صفحه 99 تا 110
مشخصات اثر
ثبت نظر
12
13
14
15
16
17
18
19
20
21
تعداد رکورد ها : 220
×
درخواست مدرک
کاربر گرامی : برای در خواست مدرک ابتدا باید وارد سایت شوید
چنانچه قبلا عضو سایت شدهاید
ورود به سایت
در غیر اینصورت
عضویت در سایت
را انتخاب نمایید
ورود به سایت
عضویت در سایت
×
ارسال نظر
نوع
توضیحات
آدرس پست الکترونیکی
کد امنیتی
*
*
با موفقیت به ثبت رسید