جستجوي پيشرفته | کتابخانه مجازی الفبا

جستجوي پيشرفته | کتابخانه مجازی الفبا

کتابخانه مجازی الفبا،تولید و بازنشر کتب، مقالات، پایان نامه ها و نشریات علمی و تخصصی با موضوع کلام و عقاید اسلامی کتابخانه مجازی الفبا،تولید و بازنشر کتب، مقالات، پایان نامه ها و نشریات علمی و تخصصی با موضوع کلام و عقاید اسلامی

فارسی  |   العربیه  |   English  
telegram

در تلگرام به ما بپیوندید

public

کتابخانه مجازی الفبا
کتابخانه مجازی الفبا
header
headers
پایگاه جامع و تخصصی کلام و عقاید و اندیشه دینی
جستجو بر اساس ... همه موارد عنوان موضوع پدید آور جستجو در متن
: جستجو در الفبا در گوگل
...جستجوی هوشمند
مرتب سازی بر اساس و به صورت وتعداد نمایش فرارداده در صفحه باشد جستجو
  • تعداد رکورد ها : 5188
خداشناسی حکمی از نظر ملاصدرا و قرآن
نویسنده:
زهرا بالادست ، مرضیه اخلاقی ، مهین رضایی ، ناصر محمدی
نوع منبع :
مقاله , مطالعه تطبیقی
منابع دیجیتالی :
نسخه PDF مراجع
فهرست گزیده متکلمان،فیلسوفان و عالمان شیعی :
ملاصدرا شیرازی: صدرالمتألهین
چکیده :
"خداشناسی حکمی"، عنوانی است که زیبنده خداشناسی ملاصدرا بوده و شایسته است که خداشناسی وی به این نام، معنون شود. ایشان بر اساس مشرب فلسفی خود (حکمت متعالیه)، تفسیری از خداشناسی ارائه می‌دهد که هم بر موازین عقل استوار است، هم با کشف و شهود سازگار است و هم در توافق با قرآن است. مسئله این پژوهش، خداشناسی از نظر ملاصدرا و تأثیری است که از قرآن می‌پذیرد. روش این مطالعه، تحلیل نظر او بر اساس قرآن می‌باشد؛ قرآن، دعوت کننده به تعقل است، از خدای یکتا و یگانه سخن می‌گوید و عالم، نشانه اوست. قرآن اقدام به استدلال ‌آوری کرده و بر اثبات خدا –هرچند کلاسیک نیست- برهان اقامه می‌کند. ملاصدرا براهین توحیدی خداشناسی را بر اساس مبانی حکمتش که مهم‌ترین آن اصالت وجود است، از قرآن استخراج می‌نماید. از نظر او وجود حق تعالی، مصداق یگانه هستی و عالم، تشعشعی از جلوه ذاتش است. این نوع خداشناسی نه صرفا عقلی، بلکه شهودی و قرآنی هم است؛ خداشناسی حکمی است. این اندیشه، ما را به این رهنمون می‌شود که معرفت ربوبی و حکمت الهی، سعادت بزرگ و شادمانی سترگ است؛ تحصیل آن، غایت انسان را پوشش می‌دهد و زندگیش بر اساس عشق بنا شده و او سعادتمند است.
صفحات :
از صفحه 159 تا 188
مشخصات اثر
معاد
عنوان :
معاد
نویسنده:
محمد بن ابراهیم صدرالدین شیرازی، کمال حیدری؛ تقریر نویس: عبدالله اسعد
نوع منبع :
کتابشناسی(نمایه کتاب)
وضعیت نشر :
لبنان - بيروت: مؤسسة الهدي للطباعة و النشر,
فهرست گزیده متکلمان،فیلسوفان و عالمان شیعی :
ملاصدرا شیرازی: صدرالمتألهین
چکیده :
المعاد، شرح سید کمال حیدری (معاصر) است بر جلد نهم اسفار ملاصدرا در موضوع معاد از نگاه فلسفی، که به زبان عربی، توسط عبدالله اسعد، تقریر شده است. در مقدمه مقرر، بخشی از کلمات خیام ذکر ‌شده است. مقرر انکار معاد در افکار خیام را به سه امر بازمی‌گرداند سپس درباره این کتاب توضیح می‌دهد: و اما آنچه در ادامه می‌آید، درس‌هایی است که جناب استاد بزرگوار ما سید کمال حیدری به ما داده است و حق تعالی مرا مورد عنایت خودش قرار داد و امانت تقریر مباحث استاد را بر دوش گرفتم؛ من تمام تلاش خود را به‌کار گرفتم و سرشار از شوق و سربلندی و شادمانی‌ام و این اولین قسمت این تقریرات است و حدس می‌زنم تا پنج بخش برسد تا مصدری باشد برای رجوع در شرح جلد نهم کتاب «الحكمة المتعالية في الأسفار الأربعة العقلية» از حکیم الهی صدرالدین شیرازی. من به سراغ فصل‌ها رفته‌ام و آنها را به متن‌هایی تقسیم کرده‌ام تا دستیابی به آن راحت‌تر باشد؛ زیرا در لابه‌لای متون و مباحث کتاب، فصل‌هایی طولانی با ایده‌های زیادی وجود دارد. من هر متنی را معنون به عنوانی کرده‌ام که محتوای آن را نشان دهد و اگر در لابه‌لای مطالب آمده، با آنچه قبل و بعد از آن است مطابقت داشته باشد. مقرر، توضیح می‌دهد که در بسیاری از موارد، بسیاری از کلمات استادش سید کمال حیدری را در شکل قیاس‌های اقترانی (در اکثر موارد) و قیاس‌های استثنایی، صورت‌بندی کرده است. او در استدلال و ایراداتی که بر استدلالات وارد شده است، از یک روش منطقی و ریاضی استفاده کرده است؛ وی ابتدا فرضیه را بیان کرده است، سپس مدعا را بیان کرده و پس از آن برایش برهان آورده است. لازم به ذکر است که برهان در این عبارات به معنای حقیقی برهان استعمال نشده است، بلکه در بسیاری از جاها به معنی مطلق استدلال است و در برخی از موارد، به‌حسب اندیشه صاحب ایده‌ای است که تقریر و بیان شده و وی آن را برهان می‌پنداشته است. در جلد دوم، در ضمن یک تمهید، نمای کلی مباحث مطرح‌شده در جلد مزبور ارائه گردیده و خاطرنشان شده که آنچه مؤلف در اینجا می‌خواهد به آن بپردازد، اثبات مراحل متعدد انسان و عدم انحصار او در یک نشئه خاص است؛ یعنی مراحل طبیعی و برزخی و عقلی. آنچه مؤلف – رحمه‌الله - به آن باور دارد در کلمات «اثولوجیا» آمده است؛ یعنی انسان، در یک مرتبه محصور نیست، بلکه عقلی و نفسانی است، بدون هیچ گسست و جدایی و هریک از آنها نقشی را ایفا می‌کنند و باید وظیفه‌ای را انجام دهند. این متن حاوی مطالبی است که می‌توان آنها را به نصوص زیر تقسیم کرد: متن اول: انسان برزخی و قوای او؛ متن دوم: کلام اثولوجیا؛ متن سوم: پیکر حسی و انسان نفسی؛ متن چهارم: مسئولیت انسان عقلی؛ متن پنجم: نفس و خورشید.
مشخصات اثر
أسرار الآيات به انضمام تعليقات حكيم مولی علی نوری
نویسنده:
محمد بن ابراهیم صدرالدین شیرازی؛ حاشیه نویس: علی بن جمشید نوری؛ محقق: محمد موسوی
نوع منبع :
کتابشناسی(نمایه کتاب)
منابع دیجیتالی :
معرفی کتاب
وضعیت نشر :
تهران : ‌ حکمت,
فهرست گزیده متکلمان،فیلسوفان و عالمان شیعی :
ملاصدرا شیرازی: صدرالمتألهین
چکیده :
موضوع مورد بحث در این کتاب عبارت است از الهيات به معناى اخص شامل بخش‌هاى واجب و صفات و افعال او و نبوّت و معاد.
مشخصات اثر
اسرار الآیات
نویسنده:
محمد بن ابراهیم صدرالدین شیرازی، نصرت‌ بیگم امین؛ ترجمه: علویه همایونی
نوع منبع :
کتابشناسی(نمایه کتاب) , ترجمه اثر
وضعیت نشر :
اصفهان: علویه همایونی,
فهرست گزیده متکلمان،فیلسوفان و عالمان شیعی :
ملاصدرا شیرازی: صدرالمتألهین
چکیده :
أسرار الآيات اثر ملا صدراى شيرازى (متوفاى1050ق) است كه توسط بانو علویّه همايونى به فارسی روان ترجمه شده است. همچنين قسمتى از نفحات و شجره‌نامه بانوى مجتهده امین، توسط مترجم به این کتاب منضم شده است. دو مقدمه كوتاه از مترجم كه یکى مربوط به چاپ اول و ديگرى در مورد چاپ دوم يعنى چاپ كنونى است در کتاب وجود دارد. پيش از آنها يادنامه‌اى از بانوى مجتهده امین با گزيده‌هایى از کتاب نفحات الرحمانية زينت‌بخش کتاب است. مترجم دليل انضمام نفحات را به کتاب چنين ذكر كرده است: «چون اسرار آيات قرآن كريم از نفحات رحمانيه است بر آن شدم كه یکى، دو نفحه از کتاب شريف نفحات الرحمانية استاد معظم بانوى مجتهده امین (قدس اللّه روحها) را كه حكايت از نفحات رحمانى و واردات قلبيه معظم لها است برای خوانندگان محترم يادآور شوم باشد كه روح بزرگ ايشان بياد شاگرد حقير كوچك خود شاد گردد. مترجم در چگونگى نگارش کتاب چنين مى‌نویسد: «تقريبا سال 1357ش بود كه کتاب خطّى به نام أسرار الآيات صدرالدين شيرازى كه به خط عربى نوشته شده بود از کتابخانه یکى از دوستان به دستم رسيد. مطالعه‌ى آن لذّت‌بخش بود. از خداى تعالى خواستم كه توفيق ترجمه‌ى مقاله نعوت القرآن آن را به این فقير احسان فرمايد. اگرچه خود را لايق نمى‌دانستم ولى چون قبلاً به ترجمه أربعين الهاشمیة استاد معظّم بانوى ایرانى نوّر اللّه مرقدها الشّريف توفيق يافته بودم در این راه بى‌تجربه نبودم؛ چون در تأليف اربعين مذكور از عبارات ملّا صدرا و فيض كاشانى و مجلسى(ره) و ساير عرفا و دانشمندان بسيار استفاده شده بود. لذا به حول و قوّه الهى مشغول شدم و چون از این رزق كريم روحاً استفاده نمودم، از فيّاض عالم درخواست ترجمه بحث توحيدش را نمودم و تا آخر طَرف اوّل كه به نام بخش ترجمه شده است نوشتم». سعى و كوشش مترجم بر این بوده است كه عين عبارت بدون كم و زياد به فارسی ترجمه شود و امانت ترجمه حفظ گردد حتى ترجمه‌ى آياتش را كه در پاورقى است از قرآن الهى قمشه‌اى رحمة‌اللّه‌عليه استفاده نموده است.؛ لذا نص آيات در متن کتاب و آدرس و ترجمه آيات در پاورقى ذكر شده است.
مشخصات اثر
اسرار الایا‌ت‌
نویسنده:
محمد بن‌ ابراهیم صدرالدین‌ شیرازی؛ مقدمه، تحقیق: محمد خواجوی
نوع منبع :
کتابشناسی(نمایه کتاب) , کتابخانه عمومی
منابع دیجیتالی :
معرفی کتاب
وضعیت نشر :
قم: حبیب,
فهرست گزیده متکلمان،فیلسوفان و عالمان شیعی :
ملاصدرا شیرازی: صدرالمتألهین
چکیده :
این کتاب در موضوع الهيات، به معناى اخص؛ شامل بخش‌هاى واجب، صفات و افعال او و نبوّت و معاد مى‌باشد.
مشخصات اثر
سخنرانی بررسی معیار مطابقت در صدق
سخنران:
مجتبی مصباح
نوع منبع :
صوت
منابع دیجیتالی :
صوت
فهرست گزیده متکلمان،فیلسوفان و عالمان شیعی :
ملاصدرا شیرازی: صدرالمتألهین
مشخصات اثر
بازنگاهی به جنسیت نفس با نظر به اندیشه‌های صدرالمتالهین
نویسنده:
محمدجواد پاشایی ، مسعود نورعلیزاده میانجی
نوع منبع :
مقاله
منابع دیجیتالی :
نسخه PDF
فهرست گزیده متکلمان،فیلسوفان و عالمان شیعی :
ملاصدرا شیرازی: صدرالمتألهین
چکیده :
مطالعات جنسیتی همواره مورد توجه اندیشه‌وران و به‌ویژه فیلسوفان بوده است. این موضوع در تلاقی فلسفه، روان‌شناسی، جامعه‌شناسی و مطالعات جنسیت قرار دارد و از همین‌رو، ظرفیت آن را دارد که به بازخوانی انتقادی بنیادهای معرفتی در علوم انسانی بینجامد. تحقیق پیش رو که با هدف بررسی جنسیت نفس انسان از نگاه صدرالمتألهین بنا نهاده شده، در رویکردی کیفی، از روش تحلیلی توصیفی و نیز از تکنیک‌ها و ابزارهای روش تحلیل اسنادی بهره گرفته است. پرسش اصلی نوشتار حاضر آن است که جنسیت نفس براساس اندیشه‌های ملاصدرا چگونه تبیین می‌شود؟ یافته‌های پژوهش نشان می‌دهد که: جنس یا همان جنسیت زیستی به تفاوت‌های زیستی زن و مرد اشاره دارد و شامل صفات زیستی و فیزیولوژیکی او می‌گردد. صدرالمتألهین که در هستی‌شناسی جنسیت، آن را خارج از ماهیت انسان و حیوان می‌داند، در رد فصل‌بودن ذکورت و انوثت، براهینی چند اقامه می‌کند. همچنین از اصول مهم صدرایی در مباحث نفس شناسی، تشأن یا شأنیتی است که قوای سافل و آلاتشان نسبت به قوای عالی نفس داشته و به‌مثابه ظل و سایه آن به‌شمار می‌روند. برساخته بر آن، هرچند نرینگی و مادینگی به‌معنای متعارف خود (جنسیت زیستی)، پس از شکل‌گیری بدن، معنا می‌یابد اما حقیقت این صفت، در مرتبه بالاتر ریشه داشته و چون روح انسان در عوالم پیشین با همین جهات و صفات، تقید یافته، جنسیت (جنسیت غیرزیستی) را نیز باید در عوالم پیشین برای نفس، مورد تأکید قرار داد.
مشخصات اثر
نقش دین در شکل گیری حکمت متعالیه
نویسنده:
میثم بهشتی نژاد
نوع منبع :
مقاله , کتابخانه عمومی
منابع دیجیتالی :
نسخه PDF چکیده
وضعیت نشر :
تهران: دانشگاه امام صادق (ع)، انتشارات,
فهرست گزیده متکلمان،فیلسوفان و عالمان شیعی :
ملاصدرا شیرازی: صدرالمتألهین , حسن حسن زاده آملی
چکیده :
صدرا، بسیاری از یافته ­ها و نوآوری­ های موجود در حکمت متعالیه را مدیون بهره ­مندی از دین و شهود دانسته است. او، تأثیر دین بر حکمت و حکما را در دو مرحله بررسی کرده است. در مرحله اول، دین، حکمت و حکما را از نگاه ماهیت ­بین و کثرت­ بین می­ رهاند و به نگاه وجودی ارتقا می ­دهد. بر این اساس، نگاه وجودی این مطلب را برای حکیم میسّر می ­کند که به فهم صحیحی از بعضی آموزه ­های دین که بدواً با احکام عقلی معارض دیده، دست ­یابد. این فهم صحیح موجب می­ شود که حکیم، به تثبیت عقلیِ بسیاری از آموزه ­های دینی موفّق گردد. در مرحله دوم، تأثیر دین بر حکمت موجب ارتقاء مجدّد نظرگاه حکیم و مبانی حکمت می­ شود، و صدرا نتیجه این ارتقا را در دو بُعد برشمرده است: از یک سو، حاصلِ این ارتقاء، فهم تأویلات قرآنی است؛ و از سوی دیگر، حاصلِ این ارتقاء، دست­یابی به اوج حکمت است؛ یعنی فهم واقع آن چنان­که هست. عبارات صریح ملاصدرا نشان از آن دارد که او، در حیات فلسفی خود همین سیر را پیموده و حکمت متعالیه نیز متناسب با همین سیر شکل گرفته است. نهایتاً این مطلب مورد تأکید قرار می­ گیرد که صدرا، در استفاده از دین و شهود، از الگوی پژوهشی فلسفی صحیح بهره ­برده و بدین ترتیب، هر چند حکمت متعالیه کاملاً مرهون دین است، اما قواعد حکمت و روش عقلی ـ برهانی را رعایت کرده است.
صفحات :
از صفحه 5 تا 24
مشخصات اثر
نگاهی به ادوار و مکاتب کلامی امامیه در قرون میانی
نویسنده:
حمید عطایی نظری
نوع منبع :
مقاله
منابع دیجیتالی :
نسخه PDF چکیده
چکیده :
کلام امامیّه در طول تاریخ جریان یکسان و یکدستی نبوده است و دستخوش تحوّلات بسیار در ابعاد مختلف شده است. متکلّمان امامی در ادوار گونا گون تح تتأثیر عوامل مختلف به ویژه اثرپذیری از مکاتب فکری مطرح در تمدّن اسامی خاصّه کلام معتزلی و اشعری و فلسفۀ سینوی و حکمت صدرائی نظا مهای کلامی متفاوتی از باورهای دینی تشیّع امامی را ارائه نمود هاند. آشنایی با مکاتب کلامی و گرای شهای مختلفی که در کلام امامیّه پدیدآمده است پی شنیاز هرگونه پژوهش دقیق در این دانش است. با این وصف، تا کنون هیچ دست هبندی مشخّصِ معیاری از مکاتب کلامی امامیّه ارائه نشده است که هم نمایانگر سب کها و گرای شهای اصلیِ مختلف موجود در تاریخ کلام امامیّه باشد و هم مقبول و مورد اّتفا قنظر پژوهشگران این عرصه قرار گرفته باشد. در نوشتار حاضر، تاش م یشود پیشنهادی در خصوص دست هبندی ادوار و مکاتب کلامی امامیّه ارائه گردد. بر بنیاد این دست هبندی تازه، ادوار و مکاتب گونا گون تکوی نیافته در کلام امامیّه در قرون میانی )از قرن چهارم تا قرن یازدهم هجری قمری( بر اساس سبک اندیشگی و مبانی کلامی متمایز متکلّمان امامی به چهار دورۀ: ) 1( کلام معتزلی شامل مکاتب بغداد متقدم و متأخر و مکتب حلۀ متقدم، ) 2( کلام معتزلی _ فلسفی در مکتب حلۀ متأخر، ) 3( کلام فلسفی در مکتب قم و ) 4( کلام فلسفی _ عرفانی در مکتب اصفهان طبق هبندی م یشود.
صفحات :
از صفحه 3 تا 56
مشخصات اثر
نمودى از برخى عناصر حکمت متعالیه در فلسفه برگسن
نویسنده:
على شیروانى
نوع منبع :
مقاله , کتابخانه عمومی , مطالعه تطبیقی
منابع دیجیتالی :
نسخه متنی
وضعیت نشر :
قم: موسسه آموزشی و پژوهشی امام‌خمینی,
فهرست گزیده متکلمان،فیلسوفان و عالمان شیعی :
ملاصدرا شیرازی: صدرالمتألهین
چکیده :
صدرالمتألّهين، حكيم فرزانه جهان اسلام، ميراث دار گنجينه اى گران بها از انديشه هاى هستى شناسانه، معرفت شناسانه، انسان شناسانه، تفسير و حديث است كه با اشراف به مشرب هاى گوناگونِ فلسفى مشاء و اشراق و همچنين كلام معتزله، اشاعره و شيعه و نيز عرفان نظرى منظومه اى سازوار از معارف را سامان داد كه در آثار كم تر انديشمندى همانند آن را مى توان يافت. اما با كمال تأسف، گرايش به غرب و غرب زدگى، به ويژه در زمينه فلسفى، موجب گشته كه برخى از انديشمندان خودى عجولانه قضاوت كنند و چنين بپندارند كه فلسفه اسلامى عموماً و حكمت متعاليه خصوصا سخنى براى گفتن در جهان امروز ندارد و بايد به عنوان تاريخ فلسفه بدان نگريست. يكى از راه هاى روشن شدن بطلان اين قضاوت، بحث و بررسى هاى تطبيقى ميان فلسفه اسلامى و مكاتب فلسفى غرب است تا در پرتو آن، نقاط قوت و ضعف نظام هاى فلسفى غربى در مقايسه با مجموعه عظيم فلسفه اسلامى شناخته شده، با بازخوانى متون فلسفى اسلامى، روزنه هاى تازه اى براى حل مسائل نوين گشوده شود. از جمله فيلسوفانى كه در بسيارى از آراء با انديشه هاى فلسفى ملاصدرا به گونه اى هماهنگى دارد و زمينه مطالعه تطبيقى ميان آن دو را فراهم مى سازد، هنرى برگسن (Henri Bergson) است. با گذرى بر افكار او معلوم مى شود كه در مباحثى همچون حقيقت حركت و زمان، حدود معرفت شناسى عقل نظرى، امكان شناخت حقيقت خارجى از طريق شهود و عدم امكان دست يابى به واقعيت آن چنان كه هست، از طريق عقل نظرى و علم حصولى و بسيارى مسائل ديگر، شباهتى فراوان ميان آراء او و نظرات صدرالمتألهين وجود دارد كه از فضل تقدم و تقدم فضل نسبت به برگسن برخوردار مى باشد.
مشخصات اثر
  • تعداد رکورد ها : 5188