جستجوي پيشرفته | کتابخانه مجازی الفبا

کتاب «دگرسنجی: کانت و مارکس» نوشته کوجین کاراتانی اثری متفاوت است که رویکردی نوآورانه برای درک فلسفه‌های امانوئل کانت و کارل مارکس ارائه می‌دهد. کاراتانی مفهوم «دگرسنجی» را معرفی می‌کند، روشی که شامل خواندن کانت از طریق مارکس و مارکس از طریق کانت برای کشف ابعاد جدید در اندیشه آن‌ها و به چالش کشیدن تفسیرهای مرسوم است. یکی از موضوعات محوری کتاب، ریشه‌های اخلاقی سوسیالیسم است که در فلسفه کانت یافت می‌شود. کاراتانی استدلال می‌کند که «نقد عقل محض» کانت حاوی بذرهای یک اخلاق سوسیالیستی است که بر اهمیت خودمختاری، آزادی و قانون اخلاقی تأکید می‌کند. این بعد اخلاقی اغلب در خوانش‌های سنتی کانت نادیده گرفته می‌شود، اما کاراتانی آن را به منصه ظهور می‌رساند. کاراتانی همچنین نقد مارکس از سرمایه‌داری را از دریچه کانتی بررسی می‌کند. او پیشنهاد می‌کند که تحلیل مارکس از فتیشیسم کالایی و از خود بیگانگی کار را می‌توان به عنوان ادامه نقد کانت از متافیزیک درک کرد. کاراتانی با پیوند دادن نظریه‌های اقتصادی مارکس به چارچوب فلسفی کانت، درک عمیق‌تری از مفاهیم اخلاقی سرمایه‌داری ارائه می‌دهد. موضوع مهم دیگر رابطه بین متافیزیک و پراکسیس است. کاراتانی استدلال می‌کند که کانت و مارکس هر دو به کاربرد عملی ایده‌های خود توجه داشتند. برای کانت، این به معنای پایه‌گذاری متافیزیک در کنش اخلاقی بود، در حالی که برای مارکس، شامل تبدیل نقد فلسفی به پراکسیس انقلابی بود. قابل ذکر است که روش دگرسنجی این کتاب شامل یک قرائت دیالکتیکی از کانت و مارکس است که در آن از ایده‌های هر فیلسوف برای نقد و روشن کردن ایده‌های دیگر استفاده می‌شود. با انجام این کار، کاراتانی قصد دارد از محدودیت‌های تفاسیر سنتی فراتر رفته و بینش‌های جدیدی را در مورد اندیشه این دو فیلسوف بزرگ و تأثیرگذار تاریخ کشف کند. کاراتانی منطق پشت این رویکرد خود را مفصلا در کتاب توضیح داده است دلایل اصلی استفاده از آن را برشمرده است.

کتاب حاضر به تبیین، بررسی و نقد یکی از مهم‌‌ترین نظریات اخلاقی در فلسفه غرب که مبنای فکری بسیاری از فیلسوفان مغرب زمین است، پرداخته و دیدگاه‌‌های ایمانوئل کانت را در مورد وظیفه‌‌گرایی اخلاقی مورد نقد و تحلیل قرار داده است. از منظر نویسنده، کانت با توجه به نیت فاعل و دخالت دادن این نیت در ارزش اخلاقی عمل و همچنین ذاتی دانستن اوصاف درستی و نادرستی برای اعمل و نیز دخیل ندانستن نتایج در آنها و ارایه اصل صوری ناظر به وظیفه، به ارایه یک نظریه اخلاقی مبتنی بر وظیفه‌‌گرایی اخلاقی پرداخته که مورد توجه بسیاری از اندیشمندان غرب قرار گرفته است. نگارنده با توجه به مباحث فرااخلاقی نظریه کانت و با پرداختن به پیش‌‌فرض‌‌های وظیفه‌‌گرایی در دیدگاه‌‌های وی، به نقد ابعاد نظری و عملی نظریه اخلاقی وی در زمینه وظیفه‌‌گرایی اخلاقی پرداخته است.

هوفه در هفت بهره به بررسی و واگشایی سیستماتیک مهم‌ترین مفاهیم بنیادی و وجوه شاخص فلسفهٔ اخلاق، حق، تاریخ، دین و نظریهٔ صلح جهانی کانت می‌پردازد، مناسبات این حوزه‌ها را با یکدیگر آشکار می‌کند و توان فلسفی آن‌ها را در قیاس با دیگر مکاتب نافذ فلسفهٔ عملی می‌آزماید. بخش عمدهٔ نوشته‌های گردآوری‌شده در این مجموعه در بسیاری از گروه‌های فلسفهٔ آلمانی‌زبان به‌عنوان متون درسی پایه مورد استفاده قرار می‌گیرد. این مجلد همچنین شامل گزارشی تاریخی از جایگاه فلسفهٔ عملی کانت در دهه‌های گذشته و هم‌اکنون، اصطلاح‌نامه‌ای توضیحی برای درک دقیق‌تر برخی از مفاهیم فلسفهٔ عملی او و کتاب‌شناسی به‌نسبت مفصلی از اهم آثار کانت پژوهی از سوی مترجم است. #ویکی پدیا

ریچارد ولکلی در این کتاب تلاش دارد تفسیری غایت‌شناسانه از پروژهٔ نقدِ عقل نزد کانت ارائه دهد که ناظر به درگیری کانت با مسئلهٔ غایتِ خودِ عقل است. غایت‌شناسی در اینجا مشخصاً به تأمل راجع به تسلسلِ علّیِ غاییِ کلِ طبیعی اشاره ندارد، بلکه تأکیدِ پرسش‌گریِ کانت بر پیچیدگی‌های غایت‌مندی و خودتعین‌بخشیِ انسان است. مسئلهٔ اصلی در میان این پیچیدگی‌ها، جایگاه عقل فلسفی در زندگی بشر (نسبتِ این عقل با خیر بشری، اعم از خیرِ اجتماعی و فردی) است. معلم و الهام‌بخشِ کانت در این تأملات، ژان ژاک روسو است. روسو با آشکار ساختن گرایشِ عقل به دیالکتیک و بحران و در نتیجه، نشان دادن ضرورت بررسی مجدد غایتِ عقل، زمینه‌ای بنیادی (و عموماً مغفول) برای خودانتقادی عقل ارائه می‌دهد. این کتاب، مطالعه‌ای تاریخی برای آشکار کردن این سطح پنهان از نقد کانتی است و شامل بررسی ریشه‌های دورهٔ بلوغِ فلسفهٔ کانت‌، از دیدگاه نوشته‌های پیشانقدیِ دههٔ ۱۷۶۰ است. ولکلی سرچشمه‌های برداشت و بازتعریف کانت از عقل را بررسی می‌کند و حضور روسو را در آن بازتعریف به‌طور خاص مد نظر قرار می‌دهد. این تأمل روشن می‌سازد که جایگاه روسو در برداشت کانت از فلسفه، فراتر و ماندگارتر از جایگاه هیوم است.

ریچارد ولکلی در این کتاب تلاش دارد تفسیری غایت‌شناسانه از پروژهٔ نقدِ عقل نزد کانت ارائه دهد که ناظر به درگیری کانت با مسئلهٔ غایتِ خودِ عقل است. غایت‌شناسی در اینجا مشخصاً به تأمل راجع به تسلسلِ علّیِ غاییِ کلِ طبیعی اشاره ندارد، بلکه تأکیدِ پرسش‌گریِ کانت بر پیچیدگی‌های غایت‌مندی و خودتعین‌بخشیِ انسان است. مسئلهٔ اصلی در میان این پیچیدگی‌ها، جایگاه عقل فلسفی در زندگی بشر (نسبتِ این عقل با خیر بشری، اعم از خیرِ اجتماعی و فردی) است. معلم و الهام‌بخشِ کانت در این تأملات، ژان ژاک روسو است. روسو با آشکار ساختن گرایشِ عقل به دیالکتیک و بحران و در نتیجه، نشان دادن ضرورت بررسی مجدد غایتِ عقل، زمینه‌ای بنیادی (و عموماً مغفول) برای خودانتقادی عقل ارائه می‌دهد. این کتاب، مطالعه‌ای تاریخی برای آشکار کردن این سطح پنهان از نقد کانتی است و شامل بررسی ریشه‌های دورهٔ بلوغِ فلسفهٔ کانت‌، از دیدگاه نوشته‌های پیشانقدیِ دههٔ ۱۷۶۰ است. ولکلی سرچشمه‌های برداشت و بازتعریف کانت از عقل را بررسی می‌کند و حضور روسو را در آن بازتعریف به‌طور خاص مد نظر قرار می‌دهد. این تأمل روشن می‌سازد که جایگاه روسو در برداشت کانت از فلسفه، فراتر و ماندگارتر از جایگاه هیوم است.