مرور درختی موضوعات | کتابخانه مجازی الفبا

کتاب کلمة هادئة فی بیان خطأ التقسیم الثلاثی للتوحید توسط عمر عبدالله کامل به رشته تحریر در آمده است. قضیه توحید از مهمترین موضوعات اعتقادی محسوب می شود، چون که پایه و اساس جمیع موضوعات عقیدتی می باشد. عقیده به توحید تا قرن هفتم و قبل از ظهور ابن تیمیه به دو قسم ربوبی و الوهی تقسیم می شد که ابن تیمیه توحید را به سه قسم الوهی و ربوبی و اسماء و صفات تقسیم نمود و چون ابن تیمیه رهبر فکری وهابیون محسوب می گردد و آنان نسبت به او احترام زیادی قائلند و عقائد او را موبه‌مو دنبال می کنند بر این عقیده جداً مسرّ بوده و به این سبب مسلمین را تکفیر می نمایند. لذا مؤلف اثر حاضر درصدد برآمده تا این تقسیم غیر معقول ابن تیمیه را بازگو کرده تا از این طریق اشتباه و بدعت او معلوم گشته و به نقد و رد اعتقاد ابن تیمیه توحید را به سه مفهوم تقسیم نموده باشد. این کتاب شامل مدخل، تمهید، مقدمه، نُه مطلب و خاتمه می باشد. مطالب آن عبارتند از: استعمالات لفظ إله در قرآن کریم، معنی الرب در لغت، استعمالات لفظ رب در قرآن کریم، بطلان کردن تثلیث توحید، حقیقت عبادت، قسم سوم از اقسام توحید در نزد ابن تیمیه بحث می کند، که به توحید اسماء و صفات پرداخته است. قاعده اثبات کردن مفصل و نفی نمودن مجمل می پردازد. و اشتراک در اسماء بین خالق و مخلوق می باشد. مؤلف پس از بررسی موضوع اعتقادی توحید و تقسیم بندی آن به دو قسم ربوبی و الوهی به این نتیجه رسیده که تقسیم موضوع اعتقادی توحید به سه قسم الوهی، ربوبی، اسماء و صفات از طرف ابن تیمیه نادرست بوده است لذا به رد این تقسیم ابن تیمیه پرداخته است.

کتاب المضحك المبكي من فتاوي الالباني توسط عادل كاظم عبدالله به رشته تحریر در آمده است. فتاوی و احکامی‌ که از سوی وهابیت و مفتی آنها ناصر الالبانی صادر می‌شود از طرفی عجیب و غریب و از طرف دیگر باعث ریختن اشک از چشم می‌شود چرا که با این فتاوی دین اسلام را نابود کرده است. با این حال هنوز هم پیروان الالبانی که همان وهابیت هستند از وی پیروی می‌کنند و کلمات او را معیار و میزان در شناخت ایمان می‌دانند. نویسنده در این کتاب تعدادی از احکام و فتاوی الالبانی را ذکر می‌کند تا میزان علم و شنیع بودن اعتقادات وی معلوم شود. مطالب این کتاب از 2 فصل تشکیل شده است. در فصل اول نویسنده مختصری در مورد الالبانی و زندگی نامه وی توضیح می‌دهد. فصل دوم نمونه‌هایی از احکام و نظریات و فتاوی الالبانی مانند: سخنان وی در مورد خداوند، در مورد انبیاء و رسل،‌ در مورد خاتم الانبیاء و اهل بیت، نظر وی درباره قرآن، پدر و مادر، اموات و دعاء کردن را بیان می‌کند. نویسنده در پایان نتیجه می‌گیرد که اگر کسی مقداری در این سخنان تامل کند می‌فهمد که صاحب این فتاوی و احکام محارب دین خدا و رسولش می‌باشد و اینکه این فتاوی در جهت مصالح دشمنان و اهداف آنها می‌باشد و هدف الالبانی از این فتاوی اختلاف و تشویش انداختن در امت اسلامی است.

کتاب رساله علماء تونس الی الضال الوهابی توسط قاضی ابی حفص عمر بن المفتی قاسم المحجوب التونسی المالکی به رشته تحریر درآمده است. محمد بن عبدالوهاب نجدی با ظهور خود در شبه جزیره، آراء تکفیری خوارج را احیاء کرد و معتقدات مجسمه و فتنه هایی را در سراسر جهان اسلام پراکنده نمود. پس از آن بسیاری از علماء مسلمان از آن روز تاکنون - از جمله پدر و برادرش - به مخالفت با وی برخاستند. کتاب حاضر به نامه علمای تونس به محمد بن عبدالوهاب و بررسی آن اختصاص دارد. این کتاب از مقدمه و سه قسمت تشکیل یافته است. در قسمت اول زندگی نامه موجزی از محمد بن عبدالوهاب را بیان می کند. در قسمت دوم به حیات وهابیت و محمد بن عبدالوهاب از دیدگاه احمد بن ابی ضیاف صاحب کتاب اتحاف اهل الزمان باخبار ملوک تونس و عهد الامان می پردازد و پس از آن نامه علماء تونس به محمد بن عبدالوهاب را می آورد و بازخورد آن را بررسی می کند. در قسمت انتهایی نیز به برخی از تألیفات علمای اهل سنت در رد محمد بن عبدالوهاب اشاره می کند. نویسنده با ضال و گمراه خواندن محمد بن عبدالوهاب، عقاید وی را نیز بررسی و آنها را به طور اجمالی نقد می کند.

کتاب العقدة السلفیة من المقدسات الإسلامیة توسط عامر الکردی به رشته تحریر در آمده است. این کتاب حاوی مطالبی است که به ردّ اباطیل وهابیت و سلفیه از طریق قرآن و سنت نبوی و کتب اهل سنت در ردود و جوابیه ها پرداخته است. پدید آوردن نوشتار حاضر به دلیل کتابها و نوشته ها و گفتارهای علمای وهابی و سلفی بوده است. و مؤلف اثر حاضر سبب نگارش این کتاب را, مسافرت خود به کشور عربستان سعودی به بیت الله الحرام بخاطر حج عمره دانسته که در آنجا با مشاهده نظرات و فتاوای عجیب علمای وهابی سلفی که مخالفت با مبانی واضح و معارف نورانی قرآن و سنت نبی مکرّم اسلام داشته و با هجمه ی شدید علمای وهابی سلفی بر مسلمین جهان از اهل تسنن و تشیع و غیر اینها و کافر دانستن شیعیان و صوفیان و اشعریه و ماتریدیه و غیر اینها دانسته و نقش داشتن و مؤثر بودن بعضی از علمای آنان در قضایای زیادی که در آن به اتهاماتی به امت اسلامی پرداخته اند. و از بین این قضایا، قضیه کافر دانستن بسیاری از مسلمانان است و اشکال کردن آنان بر امت اسلامی در قضیه تبرک و زیارت قبر رسول اعظم (صلی الله علیه و آله و سلم) و بوسیدن شاخه درخت و توسل کردن و دعا کردن, خواندن قرآن در کنار قبرها و آنچه که شبیه اینهاست و آنان می گویند کل این امور بدعت است که اصلی برای اینها در دین وجود ندارد و این افعال و کارها را نبی مکرّم اسلام (صلی الله علیه و آله و سلم) و اصحاب کرام آن حضرت انجام نمی داده اند. و حال اینکه این امور از مقدسات اسلامی نزد مسلمین جهان محسوب می گردد و بخاطر همین موضوع، این کتاب العقدۀ السلفیۀ من المقدسات الإسلامیۀ نامگذاری گردیده است.

توحید عبادی به عنوان یکی از جلوه های مهم توحید، همواره مورد وفاق شخصیت های دینی در همة فرقه های اسلامی بوده است. با این وجود، دربارة اینکه حقیقت توحید عبادی چیست و به چه عملی شرک در عبادت اطلاق می شود، فهم مشترک و وحدت نظری در میان آنان مشاهده نمی شود. ازآنجاکه منشأ این اختلاف نظرها تا حد بسیاری به سبب دریافت های متفاوت از مفهوم عبادت است، در این پژوهش کوشیده ایم در پرتو اندیشه های تفسیری دو مفسر بزرگ شیعه و اهل سنت، یعنی علّامه طباطبائی و آلوسی بغدادی، نخست با تحلیل مفهومی واژة عبادت در کاربرد قرآنی آن به تبیین حقیقت عبادت بپردازیم، و در وهلة بعد و با اثبات نقصان و عدم توانایی هر کدام از آن معانی، نشان داده ایم که عبادت حقیقتی ترکیبی است؛ یعنی علاوه بر عملی گویای خضوع و تذلل باطنی است، مؤلفه های دیگری همچون اعتقاد به الوهیت و ربوبیت معبود و نیز استقلال در این الوهیت و ربوبیت در عبادی شدن یک عمل مؤثرند.

کتاب دفع شْبه من شّبه و تمرد توسط تقی الدین ابی بکر الحصنی الدمشقی به رشته تحریر درآمده است. فرقه‌­ وهابیت که خود را پرچمدار اسلام در دنیای امروز معرفی می‌کند نگاه‌های مختلف جهانیان را به خود جلب کرده است. این فرقه که در حقیقت برای محو آثار اسلام طراحی شده است با شعار سلفی‌گری و نزدیک کردن خود به اهل تسنن مخصوصا مکتب حنابله ، افرادی را زیر پرچم خویش جمع و اسلام راستین را وارونه جلوه می‌دهد. در این مسئله ابن‌تیمیه نقش مهمی در رشد تفکر وهابی‌گری دارد به ‌گونه‌ای که کتاب‌ های او را می‌توان اساس فکری وهابیت معرفی کرد. نویسنده این کتاب در صدد بیان تفاوت خط مشی فکری وهابیت با حنابله است. مطالب این کتاب شامل شبهات و جواب آنها است که وهابیت و ابن تیمیه مطرح کرده اند مانند: قول ابن تیمیه در قدیم بودن عالم، تکذیب ابن تیمیه در مورد نبوت پیامبر، مسئله افضلیت بین مکه و مدینه، منع زیارت قبور و حدیث شد رحال و .... نویسنده در پایان اینطور نتیجه می گیرد که بسیاری از شبهاتی که ابن تیمیه وارد کرده را اهل سنت قبول نداشته و حتی به آن پاسخ داده اند.

کتاب الوسیلة إلی فهم حقیقة التّوسّل بقلم محمّد سامر النّص به رشته تحریر درآمده است. یکی از موارد اختلافی بین وهابیّون و سائر مسلمین، مسئله توسل به اولیاء الهی یا به تعبیری، وسیله قرار دادن آنان نزد خداوند متعال است. وهابیّون با اقتدا کردن به رهبر فکری خود ابن‌ تیمیّه که شدیداً با موضوع و مبحث توسل و وسیله قرار دادن مخالف بوده است. لذا آنان به تبعیت از مقتدای خود، عمل توسل به اولیاء الهی را کفر، شرک و بدعت می دانند و با موضوع توسل و وسیله برخورد کرده و عاملین توسل را کافر و مشرک اطلاق مینمایند. مؤلف در اثر حاضر ابتداء به معرفی شأن و منزلت نبی مکرم اسلام (ص) پرداخته تا بعد از واضح شدن شخصیت حضرت به معرفی امّت ایشان پرداخته تا بتوان رضایت و غضب خداوند از رضایت و غضب ایشان را به سهولت درک نمود. بعد از آن مؤلف با اشاره به آیه 17 سوره انفال به دفع شبهه بی فایده بودن افعال وکردار انسان و مخصوصاً طلب شفاعت از دیگران، با بیان اینکه در فهم این آیات باید به این نکته توجه داشت که نسبت افعال به خداوند غیر از نسبت به مخلوقات است، پرداخته است. این کتاب حاوی مقدمه و بیست و سه مبحث می باشد. بعضی از مباحث عبارتند از: اولین بحث کتاب به تعریف و بیان فایده توسل پرداخته شده است و در آن با توجه به آیات و اخبار مفهوم توسل کاملا واضح گردیده و همجنین فرق بین توسل به خداوند وتوسل به خلق تذکر داده شده است . در بخش بعدی کتاب انواع توسل بر شمرده شده است .مولف در این بخش بیان داشته است در چهار مورد (زمان، مکان ،حال اضطرار و اعمال ) فریقین اتفاق نظر دارند ولی آنچه مورد اختلاف است توسل به اشخاص میباشد. در ادامه ادله مشروعیت توسل، از قرآن و سنت و به تبع آن از آثار بررسی ونمونه های آن توضیح داده شده است. در بخش بعدی مولف بیان داشته است از مباحث گذشته مشروعیت توسل به آسانی روشن میگردد و ما در این بخش عمومیت منافع دیگر نبی (ص) مانند رحمت و.. را برمیشماریم وی در این قسمت از نوشتار خود به آثار عمومی نبی مانند رحمت ، رفع عذاب ، تزکیه و.. را با توجه به آیات قرآن اشاره وتوضیح میدهد. آنجه درادامه کتاب آمده است ، بعد از توضیح کوتاهی پیرامون مفهوم (حبیب ) که از صفات ویژه نبی اکرم (ص) به بیان کلام علما وبزرگان پیرامون توسل پرداخته است. مؤلف بعد از بررسی مسئله وسیله برای فهم حقیقت توسل به این نتیجه رسیده است که وسیله قرار دادن از اعمال حسنه اسلامی محسوب می گردد که مستندات قرآنی و روایی نیز مؤید این مطلب می باشند. اما وهابیت با عقائدی متحجرانه، مبتدعانه آن را بدعت محسوب کرده و با وارد نمودن شبهاتی در موضوع توسل سعی بر انحراف و اضلال مسلمین معتقد دارند. لذا مؤلف به نقد و ردّ شبهات وهابیت در این موضوع پرداخته است.

کتاب الوهابیة توسط حامد الگار به رشته تحریر در آمده و توسط عباس خضیر کاظم به عربی ترجمه گردیده است. در حدود دو سده پیش شخصی از سرزمین مسیلمه و از قبیله سجاح بدعتی تازه نهاد و به مبارزه با امت رسول خدا (ص) پرداخت. او وطرفدارانش با استناد به روایاتی که ربطی به ادعاهایش هم نداشت سایر مسلمانان را کافر و بدعت گذار نام نهاد. نویسنده در این کتاب درصدد آنست تا فلسفه وجودی دولت وهابی – سعودی را برررسی کند همچنین آموزه ها و علت توسعه و دوام آن را بیان نماید. این کتاب شامل معرفی و بررسی مختصری است از تاریخ آموزه ها ومفهوم امروزی هابیگری ، مردم وفادار به این تعالیم که در اینجا آنان را «وهابی» می نامیم ممکن است این عنوان را نپذیرند و خود را اهل توحید بنامند اما واقعیت اینست که انتخاب این نام برخاسته از آن گرایش است که اصل توحید که پایه اسلام است به صورت انحصاری در آوردند و به طور ضمنی تمام مسلمانان را با آ الودن به شرک، برکنار از اسلام بشمارند .در این نوشتار به دو نکته مقدماتی نیز اشاره شده است : اول اینکه وهابیگری از آنجاییکه از اصالت عقلائی بی بهره بوده جایگاه ویژه ای نداشته است اما این نیک بختی را داشت تا در شبه جزیره عریستان در نزدیکی حرمین شریفین و نیز با دسترسی کامل به ذخایر نفتی گیشرفت داشته باشد ، نکته دوم آنکه ضروری است تا وهابیگری را به عنوان فرقه ای جدا بشناسیم همانطور که غیر مسلمان آن را به گروه افراطی و خیلی خشن می شناسند. نویسنده در این کتاب توانسته اطلاعات خوب و کاملی را در مورد وهابیت به مخاطب خود ارائه نماید.

کتاب الوهابیون خوارج ام سنة توسط نجاح الطائی به رشته تحریر درآمده است. در اواخر قرن 12 و اوایل قرن 13 و در زمان دولت عثمانی، حرکت وهابیت ظهور پیدا کرد و بر قسمت هایی از شبه جزیره عربستان سیطره یافت. وهابیت، از جمله فرقه هایی است که انگلیس به جهت انحراف در دین اسلام ایجاد کرد. نویسنده به جهت بررسی این فرقه انحرافی و حرکت آنها، و اینکه آیا این گروه از شاخه های اهل سنت هستند یا خارج از دین اسلام می باشند، این کتاب را به نگارش درآورده است. این کتاب از مقدمه و دو باب تشکیل شده است. باب اول با نام سلفیه و وهابیت به موضوعات معاویه موسس مذهب ناصبی، بررسی مذاهب اربعه، تسلط ترک ها و اسراف های مالی مقتدر عباسی، کمک لشکری مغول و کمک فکری اسلامی می پردازد. باب دوم نیز با نام نواصب و خوارج موضوعات ابن تیمیه، ابن عبدالوهاب، تکفیر وهابیت ناصبی توسط پیامبر (ص)، جرائم و انحرافات وهابیت و اتهام به قرآن و پیامبر (ص) را مطرح کرده و آنها را با تفصیل مورد بررسی قرار می دهد. نویسنده پس از بررسی فرقه وهابیت، به این نکته تصریح دارد که این فرقه، از جمله فرق خارج از اسلام است که التزامی به مذهب سنی ندارند و همچنین آنها همانند خوارج در دین و روش و افعال و فتوا هستند و تفاوتی با آنها ندارند.

کتاب کلمات فی کشف اباطیل و افتراءات توسط عبدالفتاح أبوغُدۀ به رشته تحریر در آمده است. محمد ناصر الدین الباني از علماي وهابيٌت است كه بدعت ها و اتهامات ناروا و افتراهای فراوانی را مطرح کرده است. وی در علم حديث بين وهابيٌان داراي شهرت بسزايي است و مورد احترام آن‌ها می باشد. موضوع اصلی این کتاب، ردّیه نویسنده بر گفته های البانی و زهیر الشاویش و تهمت های آنها است که در یک نامه گنجانده شده است و در ادامه نویسنده به نقد نظرات دیگر وهابیون نیز می پردازد. این کتاب شامل مقدمه و چهل و یک قسمت می باشد. عناوینی مانند شروع و آغاز افتراها، تأثیر موقت افترها، مرتد دانستن گویندگان این افتراها، نمونه هایی از افتراها، سقوط بهتان، افترا ساخته شده از افتراست، افترا خطرناک، انقلاب عجیب، حق مخفی نیست، بگو بیاورید دلایل و براهنتان را، کشف اباطیل و ... نویسنده در این کتابچه پس از ردّ نظرات البانی و زهیر الشاویش، به بیان اعتقادات خود درباره دیگر علمای وهابی مانند ابن تیمیه، ابن قیم جوزی و ... نیز می پردازد و نظرات آنها را به طور اختصار نقد و ردّ می نماید.