جستجوي پيشرفته | کتابخانه مجازی الفبا

یکی از مسائل مهم جریان فلسفه، اثبات خداوند بوده است. اثبات خداوند دو جنبه دارد. اثبـات ذات و اثبـات صفات. براهینی کـه اثبـات ذات می‌کند لزوما منجر بـه اثبـات صفات نیست. بنابراین فلاسفه با بکارگیری براهین امکان و وجود، صدیقین و مانند نمی‌توانند اثبات صفات را برای خداوند داشته باشند. از این‌رو فلاسفه با این مسئله مواجه هستند کـه چگونه صفـات را بـرای خـداوند اثبـات کنند. آنـان بـا استفـاده از قـاعده «واجب‌الوجود بالذات از همه جهت واجب‌الوجود» درصدد اثبات صفات خداوند برآمده‌اند. نتیجه بکارگیری این قاعده اثبات تنها اوصاف ذاتی واجب و ضرورت ازلی برای خداوند است. اثبات قاعده «أنّ الواجب لذاته واجب من جمیع جهاته» آثاری را درپی دارد. نخست اینکه براساس این قاعده واجب‌الوجود دارای حالت منتظره نیست، یعنی همه اوصاف ذاتی او بالفعل برای او ثابت هستند و دیگر اینکه اصل قاعده مخصوص واجب‌الوجود است، اما دیگر موجودات مجرد در اصل می‌تواند با خداوند مشترک باشد. این تحقیق بنیادی است که با رویکرد تحلیلی و به روش کتابخانه‌ای انجام گرفته است.

آیت الله محسنی بـا مطالعـات در علـوم مختلف دینی و بـا آگاهی از مبـانی کلامی فرقه‌های مختلف کلامی، سیره‌ی کلامی ایشان تلفیقی است از روش‌های که از قدیم معمول بوده مثل استدلال به عقل و نقل و روش جدید که در موارد ضرورت، با استناد به علوم تجربی و معاصر، به تحکیم و تثبیت دیدگاهش پرداخته است. در سیره کلامی او، از علوم مختلف استدلال شده است ولی در عین حال، دیدگاه‌های خاصی خودش را نیز دارد مثل اثبات «عصمت» فقط از طریق روایات و آیات، امکان تقلید در اصول دین از راه یقین پیدا کردن از ادله دیگران و...

توحید در عبادت از مسائل مهم اعتقادی جامعه بشری در تمام اعصار و زمان‌ها به شمار می‏رود؛ مهم‌ترین مسئله در مباحث مربوط به این توحید معیار شناخت آن مى‏باشد، ابعاد مختلف توحید عبادی، در این تحقیق مطرح ‌شده است. هدف در بحث حاضر به بررسی معیار توحید عبادی از دیدگاه علامه طباطبایی و فخر رازی در تفاسیر المیزان و تفسیر کبیر است، از آن‌ جهتی که حقیقت توحید یکی است و هیچ دانشمند تردید در مسئله توحید ندارد؛ ولی در مقام بحث مرتبه‌های گوناگونی و مراتب مختلفی دارد که با دقت عقلی از مسائل علمی دقیق‌تر و ترک آن از همه دشوارتر از جهت شناخت دقیق آن است. مهم‌ترین مبحث توحید عبادی این‌که عبادت از اطاعت بالاتر است، اطاعت غیر خدا ممکن است در حد شرک نرسد؛ ولی عبادت غیر خداوند قطعاً سر از شرک در می‌آورد. از بررسی مجموع آیات در مورد توحید عبادی از بیانات علامه طباطبایی و فخر رازی استفاده می‌شود، توحید محور تمام آموزه‌های دینی است، تمام اصول و فروع اسلام از آن سرچشمه می‌گیرد و توحید عبادی محور اصلی سایر مراتب توحیدها است.

خوردنی‌ها و آشامیدنی‌ها از اموری هستند که جزء لاینفک زندگی به شمار می‌روند. از آنجایی که انسان وجودش مرکب از دو بعد جسمانی و روحانی است با جستجو در منابع کلامی مشخص می‌گردد که آثار تغذیه فقط به جسم انسان مربوط نمی‌شود بلکه دارای تأثیرات روحی و روانی بسیاری بوده و این آثار بر مبانی کلامی همچون توحید نظری و عملی با اقسام آن مبتنی می‌باشد. بدین جهت پژوهش حاضر به روش توصیفی _ تحلیلی و بـا بهره‌گیری از منـابع کتابخانه‌ای بـه تبیین مبـانی کلامی آثـار تربیتی خوردنی‌ها و آشامیدنی‌ها در حوزه فردی پرداخته است. بر اساس نتایج به‌دست‌آمده از تحقیق حاضر، بایدها و نبایدهای اسلام در بعد تغذیه، سلامتی روحی و جسمی، رسیدن به کمال غائی، رضایت خداوند اطاعت‌پذیری از او و برخورداری از اعتقادات صحیح را در بر دارد، و در مقابل نادیده گرفتن بایدها و نبایدهای اسلام در بعد تغذیه بروز انواع بیماری‌ها، انحراف از مسیر هدایت، عدم اطاعت‌پذیری از خداوند و اولیاء او و در نهایت هلاکت اخروی را در پی دارد. نوآوری تحقیق بدان جهت هست که تاکنون تحقیق مستقلی در مورد مبانی کلامی آثار تربیتی خوردنی‌ها و آشامیدنی‌ها صورت نگرفته است.

بررسی دیدگاه شخصیت‌های برجسته مسلمان درباره اهل بیتg نقش فراوانی در شنـاخت بیشتر جـامعه بـا مقـام و منزلت آن نمونه‌هـای کامل انسانیت دارد. یکی از شخصیت‌های مهم جهان اسلام که دامنه شهرت و نفوذ او از مرزهای جهان اسلام فراتر رفته و صیت اندیشه های او اقصی نقاط جهان را در نوردیده جلال الدین محمد بلخی معروف به مولانا است. در این نوشته دیدگاه مولانا در مورد اهل بیتg تحقیق شده است زیرا نامبرده با دو اثر عظیم « مثنوی» و « دیوان شمس» خود، مخاطبان زیادی در بین عامه مردم و بطور خاص در بین اهل ادب و معرفت دارد و همین موضوع، ضرورت بررسی را نیز واضح می سازد. بخصوص اینکه در این زمینه تاکنون کار تفصیلی صورت نگرفته است، بجز موارد اندکی که در مقدمه یاد شده است. این مقاله به روش توصیفی و تحلیلی، اشعار و آثار مولوی را در مورد اهل بیتg بررسی نموده ومنزلت عالی ائمهg را به دو شکل، یکی تفسیر ابیات و دیگری تطبیق جامعیت انسان کامل بر اهل بیتg، به اثبات رسانده است.