جستجوي پيشرفته | کتابخانه مجازی الفبا

این رساله به دو بخش کلی تقسیم شده است: بحش اول شامل مطالبی در باب اسامی پیامبر در قرآن اولین فرزندان مهاجرین و انصار که به نام محمد موسوم شدند چه کسی پیامبر را موسوم به محمد کرد برکت و فضیلت نام محمد ارزش نام محمد در نزد علمای اسلام نام مبارک محمد در چهار سوره قرآنی فرق بین رسول و نبی اخبار حضرت مسیح از آمدن خاتم الانبیاء و معنی فارقلیط است. بخش دوم هم شامل القاب و اسامی پیامبر (ص) در قرآن می باشدمانند: منادی خاتم النبین داعی الله مصدق مذکر مدتر مزمل یس طه بینه برهان امی و... است.

«اصلاح» یعنی سامان بخشیدن نقطه ی مقابل «افساد» که به معنی نابسامانی ایجاد کردن است. واژه ی «اصلاح» دارای معانی مختلف که شامل «اصلاح نفس» ، «اصلاح در خلقت» ، «صلح و آشتی بر قرار کردن» و «اصلاح اجتماعی» می باشد. اصلاحات امری ضروری و لازم برای جامعه ای که می خواهد پیشرفت و ترقی کند و حالت ایستادگی و عقب گرد نداشته و هلاکت و نابودی به سراغ آن نیاید. پیامبران و پیشوایان الهی و پیروان آنها اصلاح طلبان واقعی و منافقان اصلاح طلبان دروغین می باشند. اصلاحات در استحکام نهادهای اجتماعی تأثیر دارد و همچنین نهادهای اجتماعی در ایجاد اصلاحات موثر است. برای هر کدام از ابعاد اصلاحات راهکار مناسب را باید انتخاب کرد و برای اصلاح جامعه از مفاسد اجتماعی «تعلیم و تربیت» ، «امر به معروف و نهی از منکر» ، «اجرای احکام حقوقی اسلام» و «جهاد» به عنوان راهکارهای مناسب بیان می شود. اصلاحات دارای ابعاد مختلف است و لازم می باشد در تمام ابعاد انجام گیرد تا جامعه ی اسلامی در هه ی جهات حرکت به سوی رشد و کمال داشته باشد. اصلاحات به عنوان یک عمل ارزشی مورد هجوم آفت هایی است که باید آفت زدایی شود تا از مسیر خود منحرف نشود و اصلاحگران بتوانند به اهداف اصلاحات نائل آیند. در پایان سخن بیان می کنیم که اصلاحات مختص زمان ومکانی خاص نیست و همه ی مومنان موظفند همیشه به اصلاح نفس و اصلاح جامعه ی خود بپردازند.

چکیده در عقاید اسلامی، مفهوم «توحید» آفریدگار متعال، مبنا واساس محکم همة باورهای دیگر است، ومقدمة شناخت مفاهیمی همچون نبوت وامامت است. از آنجا که برای رسیدن به توحید، شناخت خداوند یک امر ضروری است؛ درباره شناخت خدا وراه های اثبات وجود او، وهمچنین شناخت خداوند در قرآن کریم وتفاوت میان خداشناسی وتوحید نیز در این رساله بحث خواهیم کرد. خداوند سبحان، به دلیلی که نشانة وجود او باشد نیاز ندارد، چرا که او منشا وجود وسرچشمه بی پایان فیض وکمال مطلق است وهرگز آثار ونشانه های پروردگار نمی توانند از خود او آشکارتر وگویاتر باشند که ما بخواهیم آثار ونشانه ها را دلیل وجود او بدانیم. و این، «برهان صدیقین» است که ملاصدرا آن را بیان نموده ومستحکم ترین برهان ها شمرده است. این برهان مبتنی بر آیه شریفه (شهد الله أنه لا إله إلا هو) آل عمران، 18. همچنین، به برهان مشهور دیگری به نام برهان «تمانع»، بحث خواهیم پرداخت. این برهان بر آیه شریفه ? لَوْ کَانَ فِیهِمَا آلِهَةٌ إِلَّا اللَّهُ لَفَسَدَتَا? مبتنی است ومدلول آن چنین است که اگر در این جهان خدایان دیگری جز الله بودند، بی شک میان آنان اختلاف وتفاوت وجود داشت واین تفاوت موجب اختلاف در روش تدبیر جهان می گردید وامور جهان به تباهی منتهی می شد. برهان دیگر، «برهان سینوی» است که ابن سینا آن را «برهان صدیقین» نامیده وهمان برهان تسلسل یا علیت یا برهان امکان ووجوب است. خلاصة این برهان عبارت از این که در جهان، سلسله ای از علت ها ومعلول ها وجود دارند واز آنجا که «معلول»، خود به وجود آورندة خویش نیست، به علتی نیاز دارد که آن را به وجود آورد وچون علتها ومعلولها یک سلسلة نامتناهی هستند، باید این سلسله یک «طرف» داشته باشد واین طرف، علت العلل ومعلولات است؛ نه معلول است ونه برای به وجود آمدن نیاز به علت دارد وبه عبارت دیگر، واجب الوجود بالذات است. علت العلل، در واقع یک موجود واجب الوجود است واگر چنین نباشد، همانند دیگر «ممکن الوجود»ها خواهد بود که بدون داشتن علت واجب الوجود، پدید نمی آیند. بنابراین باید در راس سلسلة علت ها ومعلول ها، یک علت واجب الوجود قرار داشته باشد تا سلسله پایان پیدا کند. ابن سینا در این برهان به آیة ? أَوَلَمْ یکْفِ بِرَبِّکَ أَنَّهُ عَلَی کُلِّ شَیءٍ شَهِیدٌ? استناد می کند. اما از نگاه او، آیة ?

این تحقیق در سه فصل با این مباحث تنظیم و تدوین شده است: فصل اول، اعجاز: معنای لغوی و اصطلاحی اعجاز، شرایط معجزه،...؛ فصل دوم، اعجاز قرآن: معنای لغوی و اصطلاحی قرآن، نام های قرآن، نزول دفعی و تدریجی قرآن، قرآن معجزه ی جاوید، وجوه اعجاز قرآن؛ فصل سوم، اعجاز تشریعی قرآن: اجتماعی بودن بشر، نقایص قوانین بشری، انسان از دیدگاه قرآن، مبارزه ی انبیا با تقلید کورکورانه در قرآن و عهدین، معاد در قرآن و عهدین، نماز و روزه و زکات، اساس تشریع اسلامی، وضع عربستان قبل از اسلام، اخلاقیات و اجتماعیات قرآن.

هدف از این پایان نانمه، بررسی دیدگاههای قرآن و عترت(ع) پیرامون استکبار است. تحقیق حاضر به روش کتابخانه ای انجام یافته و مباحث آن در چهار فصل تنظیم شده است. فصل اول، اختصاص به شناخت و معرفی استکبار در دو محور اساسی فردی و اجتماعی دارد. در فصل دوم، ابتدا، ابعاد مختلف استکبار بیان شده و در ادامه، استکبار و امپریالیسم مورد مقایسه قرار می گیرند. فصل سوم به عملکرد استکبار پرداخته و به این سوال پاسخ می دهد که آیا امکان آشتی و زندگی مسالمت آمیز میان نیروهای انقلاب و الهی و مستکبران وجود دارد یانه؟ نهایتا" فصل پایانی، راههای رهایی از استیلای مستکبران و استقلال جامعه اسلامی را بیان می کند. یافته های تحقیق نشان می دهد، عدم تسلیم در برابر حق و خود بزرگ بینی و کوچک شمردن مردم دو محور اساسی استکبار می باشد.نمونه بارز مستکبران، سران قدرتمند سیاسی و نظامی که بیشتر به شکل دولتهای مقتدر و برتری طلب مطرح هستند، می باشند. برتری طلبی، دیکتاتوری، قدرت طلبی، نژادپرستی، جمود و تحجر و .... از ابعاد دیگر استکبار به شمار می آیند. محرک انسان در این تجاوزگریها علاوه بر وضعیت کبر در اوضاع نفسانی، معلول حرص و فزون طلبی او نیز می باشد. به عبارت دیگر، فساد روی زمین معلول حرص و استکبار در اوضاع نفسانی انسانهای منحط می باشد. نتیجه دیگر حاصل از مباحث، اصالت دشمنی و خصومت مستکبران با حرکتهای الهی است که باید به عنوان یک اصل استراتژیک مورد توجه سیاستگزاران جامعه اسلامی قرار گیرد. از نظر قرآن، کسی که از راه صلاح و تقوی خارج شد، نمی تواند تحمل کند که شخصی صالح برشیوه تعهد و درستی پابرجا بماند. بنابراین اگر اهل حق و مردم متعهد بپندارند که مستکبران و منحرفان دست از سر آنان بر می دارند، بسیار اشتباه کرده اند. از دیدگاه قرآن، ایجاد نزاع و اختلاف، اشاعه فحشاء، اعتیاد به مواد مخدر، به سازش کشاندن سران نظام، وابستگی اقتصادی، ایجاد جو رعب و وحشت، انحراف افکار عمومی و .... از جمله شیوه هایی هستند که مستکبران برای مقابله با انسانها در پیش می گیرند. برای رهایی از استیلای مستکبران باید به روشهای مختلفی چون ایمان و توکل به خدا، اتحاد و اعتصام به حبل الله، امید به پیروزی و مقاومت در برابر سختیها، تلاش در جهت سازندگی، اطاعت از رهبری، استمرار در خط الهی و ... متوسل شد.

در این پایان نامه اسماء حسنای الهی بررسی شده و دیدگاه قرآن و عرفان در این باره بیان شده است . در ابتدا، مفهوم اسماء حسنی و تشبیه و تنزیه در اسماء و صفات الهی مطرح شده است ؛ سپس، آیات در زمینه اسماء حسنی ذکر شده و مورد بررسی قرار گرفته است و دیدگاه متکلمین و فلاسفه در ارتباط با عالم و مراتب موجودات بیان و تقسیمات اسماء حسنی آورده شده است . در پایان، اسماء حسنی از قرآن کریم احصاء ودر یکصدوهیجده مورد ذکر شده است

پژوهش حاضر طی دو بخش با این عناوین استشهادهای امام باقر(ع) و امام صادق(ع) به آیات قرآن را بررسی کرده است: بخش اول، کلیات: طرح سئوال اصلی، نگاهی گذرا به زندگی و نقش صادقین در نشر اسلام، برخورد مخالفان با صادقین، علم ائمه(ع)؛ بخش دوم، علل و مصادیق استشهاد صادقین: بررسی علل استشهاد صادقین، استشهادات صادقین به قرآن در مورد اصول دین، استشهادات صادقین به قرآن در مورد فروع دین، استشهاد به قرآن در اخلاقیات، استشهاد صادقین در ادعیه به قرآن.

بی شک، قرآن کریم مهمترین کتاب عالم هستی است که از زوایای مختلف از عصر نزول تا هم اینک مورد عنایت پژوهشگران بوده است، به نحوی که ‎امروز فهرست نویسان بخشی از کار خویش را به معرفی این آثار قرآن‎پژوهی در ده ها جلد، اختصاص داده اند. با وجود این، کتاب آسمانی را چنان طراواتی است که هر بار می توان از افقی نو بر خوان آن نشست و بهر ه‎ای چید، پرسش های قرآنی به لحاظ حجم، بخش قابل توجهی از قرآن را به خود اختصاص داده اند. بررسی ساختارهای بیانی قرآن از این حیث که «چه کسی از که، چه می پرسد؟» بسیار معنا دار جلوه می نماید. شیوه قرآن در طرح پرسش ها، موضع آن نسبت به پرسش دیگران، و اینکه خداوند دانا علی رغم دانش به تمام راز و نهان ها چرا دیگران را، از مردم عادی تا پیامبر صلی الله علیه و آله و سلم، مورد خطاب پرسشی خود قرار می دهد، سؤالاتی است که‎این تحقیق در بیان اهمیت و یافتن پاسخی برای آنها برآمده است. حائز اهمیت بودن شیوه استفهامی‎در ایجاد گفتمان ها، جریان های فرهنگی، بیدارسازی، دعوت و ... باعث گردیده است که‎این شیوه از تخاطب امروزه مورد توجه قرار بگیرد، لذا با توجه به نظام مندی کاربرد این شیوه در قرآن کریم شایسته است که ساختار و ویژگی های این نظام شناسایی و معرفی گردد. با بررسی ساختارهای استفهامی‎قرآن مشخص می شود برخی پدیده ها همچون تکذیب نعمت های الهی(فبأی آلاء، ربکما تکذبان) بسامد قابل توجهی را به خود اختصاص داده است. از سوی دیگر اگر این تکذیب مربوط به «آیات الله» شود، این شخص مکذب با 15 بار تکرار در آیات و سور مختلف قرآن تحت عنوان ستم کارترین(و من اظلم ممن کذب بآیات الله) معرفی خواهد شد. در کتابی که خداوند، پیامبر، اهل خرد و حتی گروه جنیان آن را کتاب هدایت معرفی کرده اند و به کرات بر این معنی در بیش از 25 مورد تأکید گردیده است، به کارگیری شیوه استفهامی‎در حجم گسترده بیش از 1260 مورد استفامی‎معنا داراست. امروزه دانشمندان پس از تحقیقات علمی‎دریافته اند که هر استفهام می تواند بخشی از کارکردهای زیر را داشته باشد: 1.تشویق به تفکر و تأمل، تشویق به فهم اندیشه ها، پدیده ها، روش ها، ارزشها و تأمل و کسب بینش لازم برای موضوع مورد بحث. 2.بررسی فهم، دانش و مهارت مخاطبان 3.جلب توجه مخاطب به پدیده ای از طریق برانگیختن علاقه و کنجکاوی و کمک به او در حرکت به سمت محور اصلی یک روند آموزشی، هدایتی همراه با روشنگری ابهامات احتمالی. 4.تجدید نظر، بازنگری، تقویت و تثبیت آموزه های مخاطب همراه با یادآوری رخدادهای پیشین. 5. اعمال نظم، استقرار و ثبات، مدیریت و یا اسکات مخاطبان( و یا احتمالاً مخالفان)، سوق دادن توجه ها به متن کلام پرسشگر و هشدار دادن با سازماندهی توجه ها 6. آموزش به کل مخاطبان با بهره گیری از پاسخ های ارائه شده گروهی از آنان 7.فراهم ساختن فرصتی برای اندیشیدن و ارائه پاسخ همگان با ایجاد روشی پویا و فعال در یادگیری 8.سؤال از برگزیدگان هر دو طیف متخاصم، به منظور آموزش و هشدار و برانگیختن حس قضاوت در میان دیگران 9.در عرصه وارد ساختن بی طرفان( به میدان سوق دادن افراد در حاشیه) 10.متبلورسازی اندیشه ها و اعتقادات مخاطبان 11.ایجاد فضایی برای بیان دیدگاه ها و عقاید درخصوص پدیده ای خاص. 12.برانگیختن مخاطبان به پرسش از یکدیگر و حتی دیگرانی که مخاطب سخن نخست پرسشگر نبوده اند. 13.یافتن مشکلات مانع از تکامل مراحل یک روند مطلوب. 14. بکارگیری مهارت‎های شناختی و رشد مهارت‎های فکری. 15.دعوت مخاطبان به قضاوت درباره برخی گزاره های ارائه شده پرسشگر و پاسخ‎های دیگر مخاطبان 16.فراهم‎سازی فرصت تعلیم با استمرار روند پرسش و پاسخ 17.اهمیت بخشی به دیدگاه های مخاطبان 18.بیدار‎سازی، هوشیار نمودن، عمق بخشیدن به ادارکات مخاطب و تشویق وی به حل مسأله و پرورش نیروی تصور او. 19.ارضای حس کنجکاوی پرسشگر، برطرف سازی نگرانی های وی، برقراری ارتباط او با دیگران و رساندنش به درکی عمیق تر از مساله مطرح. 20.ارائه دستورات در قالب مدیریت مخاطبان با پرسش هدفمند، تحلیلی و ...

(نگرشی بر زمینه های تفسیری، روایی، فقهی،تاریخی، فتوای امام خمینی درباره نویسنده مرتد کتاب آیه های شیطانی.)در این تحقیق ثابت شد است که اولا، موضوع استخفاف و استهزاء مقدسات حربه ای در دست همه منکران و معاندان در برابر دعوت روشنگر ورهایی بخش پیامبران آسمانی بوده است. آنها هرگاه پوچی و بطلان باورهای خود را در برابر انوار وحی ملاحظه کرده اند و به ناتوانی در مقابله منطقی با وحی واقف گردیده اند به خرده گیری و سبک انگاری مقدسات دین روی آورده اند. ثانیا، سیره عملی پیامبر گرامی اسلام صلی الله علیه وآله و مسلمانان راستین صدر اسلام، دفاع ازمبانی و مقدسات مذهبی بوده است و با غیرت و حمیت با اهانتها و هتک حرمتها برخورد کرده اند. ثالثا، بابررسی دقیق منابع تفسیری، روایی، فقهی، و تاریخی اسلام، نزدیکی دیدگاههای فریقین شیعه و سنی وحمیت های دینی آنان جلوه گر می شود و می توان استنباط و استدلال نمود که کافه مسلمین یک آرمان وبرنامه عملی مشترک در مقابله با این اهانتها دارند.فتوای مشهور امام خمینی درباره نویسنده کتاب آیه های شیطانی همسویی و هماهنگی کامل با سنت پیامبر صلی الله علیه وآله و سیره همه مسلمانان راستین تاریخ اسلام دارد.

این پژوهش در دو بخش به نگارش درآمده است: در بخش اول، با عنوان آغازشناسی، از شناخت حق تعالی، و شناخت اسماء و صفات حق تعالی و در بخش دوم، با نام انجام شناسی، از عالم برزخ و عالم قیامت بحث شده است. هدف اصلی این پژوهش نمایاندن رویکرد عارفانه و فیلسوفانه ی فیض کاشانی در مواجهه با مباحث اعتقادی قرآن کریم است و چون او بر روش علمی استادش صدرالمتألهین مشی کرده است، مقارنه ای نیز با دیدگاه های او به عمل آمده است.