جستجوي پيشرفته | کتابخانه مجازی الفبا

در این پایان نامه نوع های شانزدهم تا بیست و هفتم کتاب الاتقان فی علوم القرآن عبد الرحمن سیوطی ترجمه شده و به کمک کتب علوم قرآن شرح گردیده است. موضوعات این بخش از کتاب مذکور به این قرار است: کیفیت نزول قرآن، شناخت نام های قرآن و نام های سوره های آن، جمع و ترتیب قرآن، تعداد سوره های قرآن، شناخت حافظان و راویان قرآن، شناخت اسنادهای عالی و نازل قرائت قرآن، شناخت قرائات متواتر و مشهور و آحاد و شاذ و موضوع و مدرج.

پایان نامه حاضر به ترجمه ونقد کتاب شبهات حول القرآن و تفنیده اثر دکتر غازی عنایت اختصاص دارد. هدف از تحقیق، آشنایی با دیدگاههای نویسنده ونقد دیدگاههای وی در پاسخ به شبهات درباره قرآن می باشد. در این بررسی ضمن ترجمه شش باب اول، کتاب مورد گفتگو از حیث شکلی و محتوای بررسی شده است و ضمن تکمیل پاسخهای نویسنده در موضوع جمع و نگارش قرآن و آیات مکی و مدنی، دیدگاههای وی درباره شیعه و موضوع نزول قرآن بر هفت حرف نقد شده است. بررسی نشان می دهد: دسته بندی موضوعی و مناسب شبهات، توجه به شبهات نوظهور در کناب شبهات قدیمی و تنوع پاسخها از نقاط قوتاین اثر است و گزارش نکردن شبهه از منابع دسته اول در بیشتر موارد، پاسخگویی صرفا با روش درون دینی و نپرداختن به پاسخها با نگاه برون دینی و عدم ریشه یابی علل وقوع شبهات از کاستی های آن است. در پایان تأکید شده است: برای پاسخ به شبهات نیازمند نگاهی فرافرقه ای و آگاهی از سایر مکاتب می باشیم./

مجموعه حاضر، شامل ترجمه، نقد و بررسی صد صفحه دوم از کتاب تفسیر مبهمات القرآن موسوم به: صله الجمع و عائد التذییل لموصول کتابی الاعلام و التکمیل به قلم: ابو عبدالله محمد بن علی البلسی(714782ه) است. این رساله بر آن است تا ضمن ترجمه کتاب یاد شده، تفسیر مبهماتش را براساس معیار های صحیح، و با توجه به منابع ومعتبر در نزد مکتب اهل بیت و مکتب خلفا، نقد و بررسی نماید. سایر موارد تحقیق در این رساله عبارت اند از: استخراج و استدراک مآخذ، استدراک مطالب توضیح الفظ و عبارات دشوار، شرح أعلام، نمایه سازی، فهرست اعلام، فهرست اماکن، فهرست آیات، و فهرست روایات، و در پایان نیز ترجمه چکیده به زبان عربی و انگلیسی آمده است.

این پایان نامه به ترجمه و نقد بخشی از جزء دوم کتاب «اضواء علی متشابهات القرآن» اثر خلیل یاسین شامل سوره های فصلت تا پایان قرآن اختصاص دارد. در این کتاب آیات مشکل قرآن بررسی شده و به صورت سئوال و جواب آمده است. محقق پس از ترجمه با استفاده از تفاسیر المیزان و نمونه شرحی را بر آن افزوده است

موضوعات مورد بحث در این پایان نامه عبارت است از: مقدمه ای در شرح حال مؤلف، فصل اول، تاریخ قرآن؛ فصل دوم، تاریخ حدیث؛ فصل سوم، عدالت صحابه. در فصل اول این موضوعات آمده است: کتابت قرآن، نویسندگان وحی، جمع قرآن، جمع قرآن در عهد عثمان، مصاحف ارسالی عثمان به بلاد.

در پایان نامه حاضر صد صفحه دوم کتاب «تفسیر مبهمات القرآن» موسوم به «صلة الجمع و عائد التذییل لموصول کتابی الإعلام و التکمیل» اثر ابو عبدالله محمد بن علی بَلَنْسی (714782ق) ترجمه و تحقیق شده است. بخش ترجمه شده مربوط به آیات 207 تا پایان سوره بقره و تمام سوره آل عمران است. در این کتاب نام اشخاصی که در قرآن به طور مبهم از آنها یاد شده، مشخص گردیده است

بحثی پیرامون واژه ها، از نظر لغوی و اصطلاحی مطرح شده است و در فصل دوم شهادت در ادیان و فرق مختلف یهودیت و مسیحیت، شینتو، بوشیدو، سیکهیزم، زرتش، تائوئیزم و جاینی بررسی شده و فصل سوم حاوی پژوهشی پیرامون کاربرد واژه شهادت در قرآن است.در فصل چهارم مقام و جایگاه شهید و شهادت در قرآن مورد تحقیق قرار گرفته و در فصل پنجم و ششم و هفتم ارزش شهادت در نهج البلاغه و صحیفه سجادیه و احادیث بررسی شده است.فصل هشتم نیز مقایسه ای بین اسلام و مسیحیت از دیدگاه استاد شهید مرتضی مطهری و حسن ختام مطالب وصیت نامه ی یک شهید می باشد.

تحقیق حاضر درباره فتنه و ابتلاپ است و از میان انواع معانی فتنه، که به ده معنای ان اشاره شده، درباره ابتلا و امتحان بحث را باز کرده و سپس، اسباب ابتلاء، ابتلاء اقوام و پیامبران، فلسفه امتحان، در رابطه با علم الهی و اختیار انسان و عکس العمل انسانها در امتحان را مورد تحقیق قرار داده، در این تحقیقات از منابع شیعه و سنی استفاده شده و با استناد به دو ثقل اکبر و اصغر یعنی قرآن و حدیث مسائل مربوط به موضوع، تبیین گردیده است. در این تحقیق از روش کتابخانه ای استفاده شده است. در این تحقیق اثرات مثبت و سازنده ای که ابتلاء و امتحان الهی، در رشد و تکامل انسان و بیداری جوامع بشری دارد، مورد برسی قرار داده است.

ترجمه و تحقیق بخشی از کتاب «اسرار التکرار فی القرآن» نوشته کرمانی است که شامل سوره های اعراف تا ناس می باشد. «اسرار التکرار فی القرآن المسمی البرهان فی توجیه متشابه القرآن لمافیه من الحجه و البیان» نوشته محمود بن حمزه کرمانی (تحریر شده در قرن پنجم) و تحقیق عبدالقادر احمد عطا (در سال 1397 ق) عنوان کتابی است که درباره مسئله تکرار در قرآن کریم نوشته شده است و نویسنده پایان نامه پس از ارائه کلیاتی در موضوع رساله، به ترجمه بخشی از آن (شامل سوره های اعراف تا ناس) پرداخته و در ضمن آن، نظرات علما و صاحب نظران دیگر را در مورد مسئله تکرار در قرآن بررسی نموده است.

پژوهش حاضر در هفت فصل با این موضوعات تنظیم و تدوین یافته است: فصل اول، انسان در آیینه ی قرآن و حدیث: صلصال، طین، مواد یا تعابیر دیگر، نفخ روح، نفس، فطرت، قلب، عقل؛ فصل دوم، بررسی اجمالی کارکردها و مقایسه ی ابعاد وجودی انسان: فکر و اندیشه، تمایلات و غرایز، احساسات و عواطف، هوی و هوس؛ فصل سوم، مروری بر نظام علت و معلول: مبحث فاعلیت الهی، مفهوم تقدیر، مفهوم قضا، سرنوشت انسان، جبر و اختیار؛ فصل چهارم، بررسی اجمالی در دیدگاه برخی مکاتب فکری: تلازم شناخت جهان و انسان، انسان در بینش مادی، انسان در بینش ادیان؛ فصل پنجم، مبانی اخلاق: تعریف اخلاق، تعریف وجدان، رابطه ی وجدان با اخلاق، پایه ی اخلاق؛ فصل ششم، نقش شیطان در اضلال انسان: ابلیس در قرآن و حدیث، وسواس، تزیین، وعده، تسویل، ولایت، غفلت؛ فصل هفتم، بررسی معنای لغوی و اصطلاحی تزکیه: تزکیه، معنای اصطلاحی و تفسیری، تزکیه در قرآن و حدیث.