جستجوي پيشرفته | کتابخانه مجازی الفبا

تاریخ قیام و مقتل جامع سیدالشهدا علیه السلام کتابی است مقتلی و تاریخی درباره‌ی امام حسین(ع) و واقعه عاشورا که توسط گروهی از تاریخ‌پژوهان زیر نظر مهدی پیشوایی نوشته شده است. این کتاب، علی‌رغم عنوان آن، به قیام و مقتل امام حسین اختصاص ندارد، بلکه فراتر از آن است و شامل زندگی آن حضرت در پیش از قیام نیز می‌شود. تاریخ قیام و مقتل جامع سیدالشهدا(ع) تحقیقی گسترده و مستند دربارهٔ زندگی و نهضت امام حسین (ع) واقعه عاشورا است که در پی سال‌ها مطالعه و پس از نظرخواهی از عاشوراپژوهان، در دو جلد ( جلد اول 1064 صفحه و جلد دوم 862 صفحه) چاپ و منتشر شده است. هجدمین نسخه از این کتاب در سال 1397 توسط موسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی با همکاری گروهی از تاریخ‌پژوهان، زیر نظر مهدی پیشوایی چاپ و منتشر شده است. در نگارش این اثر، یازده تن از پژوهشگران حوزوی-دانشگاهی سهم داشتند و هر پارهٔ آن به قلم یک نفر است. نویسندگان در این کتاب مقتل‌های مختلف و معتبر را جمع‌آوری کرده و موضوعاتی چون فلسفه قیام عاشورا، سیر تاریخی عزاداری برای امام حسین (ع) و زندگی‌نامه یاران امام حسین (ع) را بررسی کرده‌اند. دو ویژگی این مقتل، یکی جامعیت آن است و دیگری سعی نویسندگان در پرهیز از اخبار بی‌اعتبار. در فهرست منابع کتاب، نام 559 اثر آمده است؛ از کهن‌ترین منابع تا آخرین آثار در حوزهٔ عاشوراپژوهی. در مقدمهٔ کتاب می‌خوانیم: «در تدوین این کتاب همهٔ مقاتل کهن و متأخر و مهم‌ترین مقاتل جدید، اعم از عربی و فارسی، از نظر گذشته است. پس اگر در لابلای کتاب، به‌ویژه در بیان چگونگی شهادت شهیدان یا در جریان اسارت اهل بیت (ع) برخی جزئیات و تفاصیل و شاخ و برگ‌های اضافی رایج در زمان ما بیان نشده، قطعاً از نظر مؤلفان دور نمانده است؛ بلکه چون از نظر شورای علمی با مبانی پژوهشی تاریخی سازگار نبوده، مطرح نشده و فرصت توضیح ضعف یا بی‌پایگی تک‌تک آن‌ها نبوده است؛ وگرنه چندین جلد بر کتاب افزوده می‌شد»[۱] همانطور که در مقدمه کتاب آمده تفاوت این کتاب با مقتل‌های دیگر در موارد زیر است: بیان گزارش جامع و مستند از قیام عاشورا توجه به نیاز و پرسش های مخاطبان رعایت معیارهای تاریخ نگاری علمی چگونگی گردش علمی مباحث و کار گروهی مولفان و پژوهشگرانی که در ایجاد آن نقش دارند همگی دانش آموخته حوزوی- دانشگاهی رشته تاریخ هستند.