جستجوي پيشرفته | کتابخانه مجازی الفبا

آخرت¬شناسی ادیان در ترسیم عوالم پس از مرگ، از الگوهای مختلفی پیروی می کند. در این میان، آخرت¬شناسی مانویت و اهل حق از طرحی گردونه¬وار برخووردار است؛ به این معنا که انواعی از تناسخ را پیش روی انسان تصویر می کند. تناسخ در مانویت زادمُرد و در اهل حق دونادون نامیده می شود. زادمرد توضیح می¬دهد که روان انسان بعد مرگ و با طی تولدهای دوباره، به منبع اصلی خود یعنی نور متصل می-شود. دونادون نیز بر آن است که روان آدمی دچار تناسخ است تا در نهایت، به ذات حق متصل شود. در این مقاله که به شیوه توصیفی- مقایسه¬ای تالیف شده، به تفاوتها و شباهتها بین این دو آموزه اشاره می¬شود. یافته های نشان می دهد که در مانویت روح پس از مرگ به دیدار داور دادگر می رود و در انجا برحسب اعمال و رفتار، انسان یا به بهشت می رود یا دچار چرخه تناسخ می شود یا به دوزخ می رود و این فرایند جنبه پالایشی دارد. در اهل حق هم روح برحسب اعمال گذشته دچار یک سیر تناسخی می شود که بیشر جنبه تکاملی دارد. در زادمرد با هر چرخه تناسخ روان به نور نزدیکتر می شود. در دونادون با هر دون روح به ذات حق نزدیکتر می شود. نجات و رستگاری در مانویت، رها شدن از ماده و بازگشت به نور است.در اهل حق نجات و رستگاری، فانی شدن در ذات تعالی است.

چکیده : دوستی با اهل بیت پیامبر صلوات الله علیه و آله یکی از موضوعات مهمی است که در آثار اغلب شعراء و نویسندگان از جمله عطّار نمود خاصی پیدا کرده است. عطّار یکی از عارفان و شاعران، متعهد بزرگ ایران و جهان است که در آثار خویش عشق و ارادت خاص و صادقانه اش را به خاندان پیامبرصلوات الله علیه و آله بی پرده ابراز داشته است. او با توجه به حدیث معروف ثقلین و آیۀ تطهیر، عظمت و مقام اهل بیت علیهم السلام را تبیین نموده و این حدیث و آیه را سرلوحه آثار خود قرار داده است و در این آثار بارها از فرزندان پیامبرصلوات الله علیه و آله و اولاد علی علیهم السلام در نهایت احترام اصالت و تقدس یاد کرده و صفات و ویژگی های برجستۀ اهل بیت علیهم السلام را متذکر شده است و با تهذیب و تکریم امامان شیعه علیهم السلام از جمله امیرالمؤمنین علی علیه السلام و اهل بیت پیامبرصلوات الله علیه و آله را مدح گفته است. عطار کتاب تذکره الاولیاء خود را برای تبرک و تیمم با نام امام جعفرصادق علیه السلام شروع کرده است و علت این کار را خود می نویسد : «اگر از او یاد کنم در واقع گویی ذکر همۀ اهل بیت علیهم السلام را به میان آورده ام زیرا قومی که مذهب او را دارند مذهب دوازده امام دارند.» و عطّار در ادامه می آورد: «و من آن می دانم که هر که به محمدصلوات الله علیه و آله ایمان دارد و به فرزندان و یارانش ایمان ندارد او به محمد صلوات الله علیه و آله ایمان ندارد.»

در این نوشتار، یکی از عوامل سقوط خیار در بیع الخیار، یعنی تصرف بایع در ثمن معین پیش از رد آن به مشتری، مورد بررسی توصیفی ـ تحلیلی قرار گرفته است. مسئله اصلی این است که آیا چنین تصرفی موجب سقوط خیار بایع در فسخ معامله و بازگرداندن مبیع می‌شود یا خیر. در این زمینه، دو نظریه عمده مطرح است: نخست، نظریه عدم سقوط خیار با صرف تصرف، و دوم، نظریه سقوط خیار به ‌سبب تصرف. دیدگاه شیخ انصاری(ره) بر شرایط طرفین عقد در خصوص رد عین ثمن مبتنی است، در حالی‌که دیدگاه امام خمینی(ره) مبتنی بر تصرف بما هو مسقط می¬باشد. چالش اصلی، عدم شفافیت قانون مدنی ایران در مبحث بیع شرط است که موجب ابهام در تفسیر آثار تصرف بر خیار بایع شده است. بر اساس تحلیل تطبیقی میان نظریات فقهی و مقررات قانونی، می‌توان نتیجه گرفت که تصرف زمانی موجب سقوط خیار است که یا بر پایه توافق صریح طرفین عقد بر مسقط بودن آن استوار باشد، یا از آن رضایت ضمنی بایع به لزوم عقد استنباط شود. ازاین‌رو، اصلاح و تکمیل مواد قانونی مرتبط بر پایه قواعد فقهی و اصول حقوقی برای رفع این ابهام ضروری است.

یکی از شروط مورد بحث فقها و حقوقدانان در مورد صحت عقد، تنجیز آن می‌باشد که در مقابل آن تعلیق عقد است. مباحثی که مورد اختلاف فقها و حقوقدانان است، مسئله عقود معلق است. تعلیق انواع مختلف دارد که شامل تعلیق در انشاء و منشاء می باشد. در خصوص عقد تعلیق در انشاء و منشاء ، میان فقها دو دیدگاه وجود دارد. برخی از فقها تعلیق در انشاء را صحیح ولی تعلیق در منشاء را باطل می‌دانند و برخی عقیده‌ای بالعکس دارند. هر یک نیز برای اثبات حقانیت و صحت دیدگاه خود به دلایل عقلی و شرعی تمسک نموده‌اند. در بین حقوق‌دانان نظریه غالب صحت عقود تعلیق در انشاء است و تعلیق باطل را صرفاً در موارد مصرح در قانون نظیر مواد ۱۰۶۸ و ۶۹۹ قانون مدنی می‌دانند. در این پژوهش با روش توصیفی و تحلیلی، آرای حقوقدانان و فقها از جمله امام خمینی مورد بررسی قرار گرفته است. با تتبع در آرای ایشان آنچه حاصل گردید، آن است که، امام خمینی(ره) با دیدگاه مشهور فقها که تعلیق در انشاء را باطل، اما تعلیق در منشأ را صحیح می‌دادند؛ اختلاف نظر دارند و معتقدند تعلیق در انشاء صحیح و تعلیق در منشاء باطل است.

شمال شبه قاره هند در سده¬های 12 و 13 ق تحت سلطه حاکمان شیعی موسوم به سلاطین اوده قرار داشت که مستقل از قلمرو گورکانیان اداره می شد. شیعیان اوده در این زمان فرصت یافتند تا مهم¬ترین سنت دینی تشیع، یعنی عزاداری امام حسین علیه السلام، را توسعه دهند. این نوشتار با روشی «توصیفی-تحلیلی» نشان می¬دهد که رسوم عزاداری تشیع چگونه با آیین¬های مشابه هندویی هم¬افزایی کرده و به عنوان عاملی وحدت-بخش میان شعیان و هندوها عمل نمودند. زمینه¬های اعتقادی و آیینی مشترک، همچون: نجات از طریق محبت¬ورزی به مقدسان، موعودباوری، مظاهر تقدس زنانه، توسل، زیارت، نذر و ... همگی جزو عواملی بودند که درک نزدیک¬تر هندوها از عزاداری شیعیان را میسر ساخت و ایشان را به مشارکت در این مراسم ترغیب نمود. تا به امروز، شماری فراوان از هندوها به صور مختلف در عزاداری محرم شرکت می¬جویند و میهمان مراسم امام¬باره¬ها هستند. بعضی از آنان، با تقلید از شیعیان نسبت به امام حسین علیه السلام توسل نموده و برای حاجات خویش نذر می¬کنند. همراهی شیعیان و هندوها در عزاداری امام حسین علیه السلام نه-تنها به پیدایش و رشد انواع گوناگون عزاداری منجر گردیده، بلکه روابط ایشان را در عرصه¬های اجتماعی، سیاسی و اقتصادی تسهیل کرده و شهرهایی همچون لکنهو را به کانون¬هایی از وفاق فرهنگی تبدیل نموده است؛ شهرهایی که خالی از خشونت¬های مذهبی هستند.