مرور درختی موضوعات | کتابخانه مجازی الفبا

‫در اين پاياننامه قصه حضرت آدم عليهالسلام در قرآن مورد بررسى قرار گرفته و از اين موضوعات سخن رفته است: درباره حضرت آدم عليهالسلام، آياتى كه مربوط به داستان آدم عليهالسلام و ابليس است، معنى لغوى واژه آدم، خلافت آدم عليهالسلام، سخن فرشتگان، آفرينش آدم از خاك و دميدن روح در او، تعليم اسماء، فرمان سجود، بهشت آدم، شجره منهيه، خلع لباس از آدم، مفاد عهد بنى آدم، نسيان و عصيان آدم و هبوط او.

از جمله فنون بلاغت در راستای تبیین و آشکارسازی اهداف و مقاصد کلام،‏ تصویرگری در قالب «تشبیه تمثیل» است. تشبیهی که وجه شبه آن،‏ امری آشکار و ظاهری نیست و نیاز به تاویل دارد. قرآن کریم و نهج البلاغه که به اعتراف صاحب نظران از عالی ترین درجات بلاغت برخوردارند،‏ برای به تصویر کشیدن بسیاری از معارف عمیق و دور از دسترس فهم متعارف انسان،‏ از این شیوه بهره فراوان برده اند. این پژوهش بر آن است تا با ارائه و شرح نمونه هایی از این تصویرسازی ها،‏ گوشه ای از زیبایی و بلاغت بیان را در این دو منبع گران سنگ به نمایش بگذارد و با تحلیل و مقایسه موضوعات،‏ عناصر و نمادهای به کار رفته در تشبیهات تمثیلی این دو اثر،‏ به ارائه جداول،‏ نمودارها و نتایج مربوط بپردازد.

‫در این تحقیق ابتدا بحث¬های مقدماتی از قبیل تبیین موضوع، ضرورت و اهداف، پیشینۀ بحث، سؤالات و فرضیه¬ها مطرح شد و بعد از آن در ورود به فصل اول به کلیات بحث پرداخته شده است سپس، بحث مفهوم¬شناسی اخلاق و مصرف بیان شد و بعد از آن نیز، بحث رابطۀ مصرف با اخلاق در دو حوزۀ اخلاق پسندیده و اخلاق ناپسند بررسی شد. در فصل دوم به عوامل تأثیرگذار در شکل¬گیری اخلاق مصرف اسلامی اشاره شد و برای هر عاملی، نمونه¬هایی یا از قرآن و یا از روایات آورده شد. عمدۀ بحث در فصل سوم، پیرامون انواع اخلاق مصرف می¬باشد که در سه نوع افراطی، تفریطی و اعتدالی مورد تحلیل و بررسی قرآنی و روایی قرار گرفت. فصل چهارم که مهم¬ترین فصل این تحقیق است و به نوعی، نتیجۀ تحقیق هم محسوب می¬شود، به مدل¬های اسلامی اخلاق مصرف و اقسام این مدل¬ها پرداخته است. این نکته هم شایان ذکر است که در پایان هر فصلی، نتیجه¬گیری کلی از آن فصل نیز، به عمل آمده است. کلید واژه¬ها: مصرف، مصرف¬گرایی، اخلاق مصرف،رفتار مصرفی، مقولۀ مصرف، الگوی مصرف، نعمت¬ها

‫چکيده : تحقيق حاضر با مراجعه به آيات قرآن کريم، سير حرکت تکاملي تاريخ و فرجام جهان را بررسيده و برخي ديدگاه‌هاي مبني بر شاخصه‌هاي حرکت تاريخ و پايان آن با توجه به آموزه‌هاي مهدويت نزد شيعيان را نقد مي‌کند. نويسنده نوشتار خود را در دو بخش سامان داده است. در بخش اول نخست کلياتي درباره مفهوم فرجام، تاريخ، فرجام شناسي، آينده نگري و آينده پژوهي ارائه کرده و آراي کلي اديان در باره نگرش مثبت و منفي به آينده جهان را بررسي مي‌نمايد. نگارنده در اين زمينه با اشاره به ديدگاه اديان باستان و اديان ابراهيمي (يهود، مسيحيت و اسلام) نسبت به آينده جهان، آن‌ها را مقايسه کرده است. وي در بخش دوم تحليل‌هاي مختلف از حرکت تاريخ و آينده آن و فرجام شناسي از منظر قرآن کريم و مباني آن را شرح مي‌دهد. او اراده الهي به عنوان محرک تاريخ، تکامل تاريخ، قانونمندي جامعه و تاريخ، سنت‌هاي حاکم بر جامعه و تاريخ، نقش انسان در تغيير آينده تاريخ و ظهور حضرت مهدي به عنوان محور اصلي تغييرات در آينده تاريخ را پيش فرض‌هاي فرجام شناسي در قرآن قلمداد کرده و بر اساس آن‌ها نگاهي تطبيقي به آينده‌نگري در قرآن و نظريات معاصر افکنده است. نويسنده بر همين اساس به تصوير جامعه آرماني مهدوي به عنوان آينده تاريخ در قرآن اشاره کرده و نظريه‌هاي مکتب‌هاي ليبرالي و غربي درباره آينده جهان به ويژه ديدگاه فرانسيس فوکوياما را ارزيابي مي‌کند. وي امتيازهاي فرجام شناسي قرآن بر ساير تئوري‌هاي فرجام شناسي مادي مانند خدامحوري بودن، فطرت گرايي، حرکت آفريني تاريخ، جامع نگري، فردپذيري حرکت تاريخ و آرمان گرايي را بررسيده و توجه به عنصر رهبري و مردمي بودن حرکت تاريخ را نيز از ويژگي‌هاي فرجام شناسي قرآن برمي‌شمارد.