جستجوي پيشرفته | کتابخانه مجازی الفبا

وضوعی که این مجموعه پیرامون آن گردآوری شده است « بررسی غزوات پیامبر ( اهداف و انگیزه ها) در گسترش دین اسلام» می باشد . به بیان دیگر در این تحقیق سعی شده است اهداف و انگیزه های پیامبررا از انجام این غزوات بررسی کرده و نوع تاثیر آن در گسترش دین اسلام بیان شود . امروزه مخالفان اسلام به ویژه دنیای مسیحیت و کلیسا سعی دارند اسلام را دین جنگ طلب معرفی کرده و به ملت ها القاء کنند که دین اسلام با شمشیر پیشرفت کرده و حتی بعضی از مسلمان نماها نیز به این دروغها دامن زده و مثلاً می گویند اسلام با شمشیر علی و مال خدیجه پیش رفته است . در این پژوهش سعی شده جوابی به این شایعات داده شود و همچنین سئوالات دیگری نظیر اینکه آیا جنگهای پیامبر ابتدایی بوده یا دفاعی و علت جنگهای پیامبر چه بوده است را بررسی کرده تا حدامکان پاسخ دهیم . همچنین 27 غزوه ی پیامبر ، یک به یک با شرح و توضیح بیان شده است که شامل تاریخ وقوع غزوه ، علت و شرح ماجرا ، تعداد لشکریان دو طرف ، نتیجه جنگ ، تعداد و سرنوشت اسیران و غنائم جنگی و .... می باشد . در این پژوهش غزوات پیامبر اسلام براساس سال وقوع آنها ، تنظیم شده و همه ی آنها منتهی به جنگ و خونریزی بین طرفین نمی شده است بلکه بیشتر غزوات به صورت یک تعقیب و گریز و یک مانور جنگی بوده است . از میان غزوات سال دوم و سوم هجرت که از غزوه ودان تا حمراء الاسد را شامل می شود فقط غزوات ودان ، بنی قینقاع و احد منتهی به جنگ شده و بقیه که حدود نه غزوه است فقط به تعقیب از طرف مسلمانان و گریز دشمن ختم شده است که عبارت است از ودان ، بواط ، عشیره ، سفوان ، بنی سلیم ، سویق ، غطفان ، بحران ، حمراء الاسد . غزوات سال چهارم و پنجم هجرت از غزوه بنی نضیر تا بنی قریظه است که باز هم در سه غزوه بنی نضیر ، بنی قریظه و خندق مسلمانان با دشمن درگیر شدند و غزوه های ذات الرقاع ، دومه الجندل ، بدر الموعد بدون درگیری به پایان رسید . غزوات سال ششم و هفتم هجرت از غزوه بنی لحیان تا خیبر را شامل می شود که در غزوات ذی قرد ، بنی مصطلق و خیبر افرادی از دو طرف کشته شدند ولی غزوه های حدیبیه و بنی لحیان بودن جنگ و خونریزی به اتمام رسید . آخرین غزوات پیامبر که در سالهای هشتم و نهم هجرت واقع شد که از فتح مکه تا غزوه تبوک است . مسلمانان در غزوه تبوک بدون برخورد با دشمن به مدینه بازگشتند ولی در فتح مکه و حنین و طائف با دشمن وارد نبرد شدند و از دو طرف ، افرادی کشته شدند . البته لازم به ذکر است که غزواتی هم که بدون درگیری با دشمن به سرانجام می رسید نوعی پیروزی مسلمانان به شمار می آید . زیرا دشمن به جهت آگاهی از قدرت ایمان مسلمانان میدان را خالی می کرد و از طرفی پیامبر در این سفرها با قبایل مختلف پیمان صلح و برادری می بست . بنابراین باز این اسلام بود که روز به روز گسترش پیدا می کرد و به گوش جهانیان می رسید. واژگان کلیدی : غزوه ، سریه.

در اسلام جهاد از جایگاه و اهمیت خاصی برخوردار است. به طوری که در تشریع احکام از آن به عنوان یک واجب کفایی یاد شده است. اصل اولی در رفتار مسلمانان با کفار صبر و مدارا است، مادام که ستم ها وآزارشان سد راه تبلیغ اسلام، بیان عقاید و حریت و آزادی مسلمین واقع نشود. از آن جا که در صدر اسلام عناد و کینه ورزی دشمنان ( قریش و یهود) به حد اعلای خود رسیده بود، اذن جهاد از سوی خدا به پیامبر ( ص) نازل گردید و بدین ترتیب غزوات و سریه های پیامبر(ص) شکل گرفت و در سال دوم، سوم و پنجم هجرت، مهم ترین غزوات پیامبر(ص) (بدر، احد و خندق) به وقوع پیوست. در جنگ بدر علی رغم کمی تعداد سپاهیان اسلام و تجهیزات و قوای جنگی مسلمانان، اما به سبب عنایات الهی، ایمان مسلمین به رحمت خدا، استعانت از وی در سختی ها، استقامت در سایه ی حفظ اتحاد و همبستگی و همچنین اطاعت از ولایت امر، پیروزی غرور آفرین مسلمین و شکست مفتضحانه ی دشمن رقم خورد. هنوز چند صباحی از پیروزی مسلمین نگذشته بود که کفار قریش بر آن شدند شکست بدر را جبران نمایند؛ لذا با سپاه و تجهیزات فراوانی رهسپار مدینه شدند و جنگ احد را به راه انداختند. در احد گرچه پیروزی اولیه از آن مسلمانان بود، لیکن به سبب بی نظمی و نادیده گرفتن دستورات رهبری سپاه اسلام شکست سختی خوردند. این جریان به مسلمانان آموخت که از شکست برای آینده درس گیرند و منقاد دستورات رهبری باشند. در این میان بار دیگر مسلمین از عداوت و کینه توزی یهود بی نصیب نماندند و آتش افروزان یهود به کمک دسته و تیره های هم پیمان خود و کفار قریش در سال پنجم هجرت مدینه را به تصرف خویش در آوردند. این بار نیز مسلمین با اتکا به امدادهای الهی و ابتکار عمل ضربه ی سختی بر مشرکین وارد نمودند. این پیروزی سبب ناکام ماندن تلاش کفار و رو شدن دست منافقین، ورزیدگی مسلمین و افزایش هیبت و معنویت آنان،(به سبب معجزات بزرگی که در آن میدان مشاهده کردند) و از همه مهم تر تثبیت موقعیت پیامبر ( ص) در داخل و خارج از مدینه و گسترش دین اسلام گردید. اما آن چه روشن است، این است که دین اسلام، دین خشونت و دیکتاتوری نیست. جنگ های زمان پیامبر(ص) در واقع نوعی مبارزه با ظلم و ستم، دفاع از اسلام و مسلمین، احیاء حقوق آنان، برافراشتن پرچم حق و عدالت و گسترش نور اسلام به اقصی نقاط جهان بوده است. امید است این تحقیق تلنگری برای تفحص هر چه بیشتر پژوهشگران این عرصه باشد تا از این رهگذر توطئه های بدخواهان و غرض ورزان را خنثی نمایند.

در طول تاریخ ؛بانوان زیادی به دین اسلام مشرف شدند ، ودر این راه خدمات شایانی مبذول داشتند ؛در صدر این بانوان حضرت خدیجه « علیهاالسلام» قرار دارد . او در قبیله ثروتمند ونامدار قریشی متولدشد.پدرش « خویلدبن اسد» ، ومادرش فاطمه دختر زائده بن اصم بود . در میان قبیله خود به عفت وخرد ، پاکدامنی وثروت مشهور بود. قبل ازازدواج با پیامبر « صلی الله علیه وآله»دو بار ازدواج کرده واز دو شوهر خود صاحب فرزند بود. بعداز مرگ شوهران ، از مال ایشان وپدر خود ثروت هنگفتی بدست آورد وبا آن به تجارت پرداخت ؛ زمانی که آوازه محمد«صلی الله علیه وآله» به امانت داری و درست کاری و . . . در مکه پیچیده بود ، شیفته محاسن اخلاقی او گردید . تمایل خود برای ازدواج را به اطلاع او رساند . بعد از توافق دو طرف ، ازدواج صورت گرفت ، به روایتی حاصل این ازدواج شش فرزند بود که فاطمه زهرا « علیهاالسلام»(سرور زنان دو عالم ) نیز حاصل همین ازدواج است. با گذشت پانزده سال از زندگی مشترک ، محمد«صلی الله علیه وآله»به پیامبری مبعوث گردید . بعد از آن دشمنان زیادی بر سر راه او قرار گرفتند وآزار و شکنجه های زیادی را بر او تحمیل کردند ، اما در این میان سنگ صبور پیغمبر ویار وغمخوار او خدیجه«علیهاالسلام»بود که بار این همه سختی و محنت را به دوش می کشید ودردهای دل پیامبر « صلی الله علیه وآله»را با گوش جان می شنید واورا تسکین می داد . از همان ابتدا تمام ثروت ودارایی خود را در اختیار پیامبر « صلی الله علیه وآله»قرار دادتا آن را در راه اسلام صرف نماید . در جریان محاصره اقتصادی مسلمانان در شعب ابی طالب نیز ، این ثروت خدیجه بود که پشتوانه ای محکم برای یاری مسلمانان وتحمل سه سال سختی به شمار می رفت. بعداز پایان محاصره ، حضرت خدیجه « علیهاالسلام»سه سال قبل از هجرت بیمار شد و بعد از مدتی در ده رمضان سال دهم بعثت چشم از جهان فرو بست.در شأن او سخنان بسیار ارزشمندی در لابلای آیات ، احادیث وروایات به چشم می خورد.بعداز گذشت سه سال از وفات او و ابوطالب ، خداوند به محمد«صلی الله علیه وآله» امرفرمود مکه را که اینک در نبود آن دو گوهر ارزشمند ، به خاطر آزار و اذیت مشرکان محیطی جهل آلود ، تاریک وغرق در خفقان بود ، به قصد مدینه ترک کند ورسالت خود را در آنجا ادامه دهد. این رساله؛مشتمل بر دو بخش است که به بررسی ازدواج پیامبر « صلی الله علیه وآله»با حضرت خدیجه « علیهاالسلام»ونقش این بانو در گسترش اسلام پرداخته است. اهمیت این تحقیق از آن جهت است که نقش حضرت خدیجه « علیهاالسلام»در گسترش اسلام را تنها محدود به ثروت ایشان( بعد مادی واقتصادی) ندانسته بلکه دلسوزی ها وفداکاری های ( بعدروانی وعاطفی)آن بانو را مایه دلگرمی پیامبر در برابر فشارهای دشمنان دانسته ودر نتیجه ایشان را پشتیبانی صمیمی برای اسلام شمرده است . در تدوین این رساله از کتابهای تاریخی مانند : تاریخ الخمیس، تاریخ اسلام وتاریخ یعقوبی وکتب روایی مثل : بحار الانوار ، سیرةالائمه الاثنی عشر وکتب تفسیری از جمله تفسیر المیزان ، نمونه ومجمع البیان استفاده شده است.در این مجموعه از سایت های مذهبی نیز مطالبی چند ،جمع آوری شده است . هدف : این تحقیق برآن است تا با معرفی شخصیت بزرگی همچون خدیجه « علیهاالسلام»به همگان به خصوص بانوان یادآوری کند که مرد از دامن زن به معراج می رود. فرضیه : 1 حضرت خدیجه(علیها السلام) در آرامش بخشی حضرت محمد « صلی الله علیه وآله» در شرایط خفقان جاهلیت و آزار و اذیت دشمنان نقش بسزایی داشتند . 2 مال و ثروت خدیجه(علیها السلام)بهترین و مهمترین پشتوانه مالی برای گسترش اسلام بود .

اسلام، درطول تاریخ خود بیشترین برخورد و روابط را با مسیحیت داشته و بنیانگذار اسلام بیش از همه مورد سوء تفاهم و در نتیجه حمله شدید مسیحیان قرار گرفته است. برای مدت بیش از هزار سال دین اسلام عمده ترین تهدید برای مردم اروپا بود و ازاین رو نویسندگان مسیحی از پیامبر اکرم (ص) تصویری مخدوش و تحریف شده در ذهن خود ساخته بودند. تحولات قرن های شانزدهم و هفدهم میلادی در اروپا، تحقیقات تاریخی را نیز متحول ساخت و از آن پس تحقیقات اروپاییان در مورد اسلام شکل دیگری به خود گرفت، لیکن علی رغم پیشرفت های بسیاری که از این پس درزمینه تاریخ زندگی حضرت محمد (ص) در اروپا حاصل گردید، در نیمه اول قرن بیستم هنوز مقداری از داوری های غلط گذشته ادامه داشت. دیدگاه ها و نقطه نظرات خاورشناسان این دوره در غالب دو بخش عمده زیر قابل بررسی است: 1 شبهات مستشرقان نسبت به پیامبری آن حضرت، حقیقت وحی و مسائل پیرامون آن که بیشتر جنبه اعتقادی دارد. 2 داوری هایی که اسلام شناسان غربی درباره اعمال و رفتار پیامبر (ص) در دوران زندگی و حکومت آن حضرت در مدینه نموده اند و بیشتر جنبه تاریخی دارد.

ایمان یکی از مهم‌ترین موضوعات دین و فلسفه‌ی دین است و در واقع، گوهر دین‌داری محسوب می‌گردد. واژه‌ی ایمان به وفور در قرآن و کتب مقدس به کار رفته است؛ به همین دلیل، فهم و طلب آن از نظرگاه تمام معتقدان به خدا مهم به‌نظر می‌رسد و هر کس در قلمرو خود سعی می‌کند معنای این کلمه و منظور خداوند از کاربرد آن را دریابدایمان در طول تاریخ، باعث بحث‌های دامنه‌داری،چه در میان متکلمان اسلامی و چه در میان فیلسوفان دین گردیده است، به صورتی که دسته‌ای ایمان را از سنخ اعتقاد به گزاره‌ها و دسته‌ای با نقد تلقی گزاره‌ای از ایمان، آن را به رویایی با خدا و اعتماد و دل سپردن به او تعریف می‌کنند. در مقاله‌ی حاضر، در میان اقوال و آرایی که در مورد ایمان بیان شده ما به بررسی دیدگاه ملاصدرا، فیلسوف مسلمان ایرانی و کارل یاسپرس، فیلسوف اگزیستانسیالیست آلمانی پرداخته‌ایم و برآنیم تا پس از بیان یک پیشینه‌ی کوتاه از مسأله‌ی ایمان در میان متکلمان اسلامی و نقل قول چند متفکر غربی در باب ایمان، به بیان و مقایسه‌ی مسأله‌ی ایمان از دیدگاه این دو فیلسوف بپردازیم و در نهایت، نظریات آن‌ها را باهم مقایسه نماییم. ایمان ملاصدرا ایمان برخاسته از وحی و از سنخ ایمان مذهبی است. وی دارای تلقی گزاره‌ای و دارای روی‌کردی معرفت‌گرایانه است و حقیقت ایمان را علم و تصدیق می‌داند و عمل را از ارکان ایمان نمی‌شمارد. نظر صدرا در بحث ایمان، برگرفته از نظریه‌ی اصالت وجود، تشکیک وجود و ... می‌باشد، ولی ایمان مد نظر یاسپرس ایمان فلسفی نام دارد که مبتنی بر وحی نیست و گونه‌ای تجربه‌ی فراگیرنده محسوب می‌گردد. ایمان فلسفی یاسپرس برگرفته از چند اصل اساسی فلسفه‌ی وی می‌باشد، از جمله: وجود و مراتب آن، خدا و تعالی، آزادی و اختیار انسان، تاریخی و انفسی بودن حقیقت.

شفاعت از مباحث مهم اسلامی است که در قرآن کریم و احادیث معصومین (ع) عنایت ویژه ای به آن شده است. مسلمانان نیز به طور اجماعی، اصل شفاعت را پذیرفته و از مسلمات و ارکان عقاید اسلامی به حساب آورده اند. پیچیدگی و ظرافت بحث مذکور، به ارایه تبیین های متفاوت و بروز اختلاف نظرهایی میان مسلمانان انجامیده است که جایگاه ویژه بحث و اهمیت آن، ایجاب می کند که نسبت به تبیین صحیح آن بر اساس دیدگاه یکی از حکمای بزرگ عالم اسلام، صدرالمتالهین شیرازی، اقدام نماییم. در این راستا، پاسخ به سوالات متعددی ضروری می نماید؛ از جمله این که کدام روش برای رسیدن به حقیقت شفاعت کارساز است؟ شفاعت به چه معناهایی به کار رفته و کدام معنا موجب بروز اختلاف شده است؟ شفیع واقعی کیست و آیا شفیع دیگری غیر او هست یا نه؟ آیا شفاعت منحصر به این عالم است، یا در عالم دیگر هم واقع خواهد شد؟ در این نوشتار، سعی شده است که دیدگاه ملاصدرا نسبت به مباحث مذکور بیان شده، با ارایه تبیین صحیح و حکیمانه، گامی در راستای تبیین صحیح عقاید اسلامی برداشته شود.

در سیره پیامبر گرامی اسلام9، جنگ به عنوان آخرین راه حل و ابزاری که فقط در موارد خاص به کار می آید، مطرح بوده است. سیره نبوی، گواه این امر است که چون پیامبر به انسان به عنوان موجودی که ذاتاً از حقوقی برخوردار می باشد می نگریسته است، به دشمن خود نیز به دیده رحمت نگریسته و او را نیز همچون انسانهای دیگر از چنین حقوقی بهره مند می داند. عملکرد ایشان با چنین فلسفه ای، منشا پیدایش مجموعه ای از مقررات در حقوق اسلام شد که امروزه بدان «مقررات بشردوستانه در جنگ» می گویند.در سیره پیامبر، قربانیان جنگی (زخمیان، بیماران و اسرا) مورد حمایت قرار می گرفتند به گونه ای که اسرا از حقوقی به مراتب بیشتر از کنوانسیون 12 اوت 1949 ژنو راجع به اسرا ، برخوردار بودند.همچنین به کارگیری روشهای وحشیانه و سلاحهای غیر متعارف جنگی، تخریب اماکن مسکونی، قطع درختان، کشتن حیوانات و ایجاد هر نوع تغییر زیست محیطی، مورد نهی پیامبر اسلامی9 قرار گرفته است.