جستجوي پيشرفته | کتابخانه مجازی الفبا

ساکنان جزیره‌العرب در فاصله زمانی فتح مکه تا رحلت پیامبر (ص) در حال کسب بزرگ‌ترین تجربه‌ی سیاسی خود بودند. در این برهه از زمان مردمی که فهم سیاسی ایشان در حد پذیرش نظام‌های پدرسالارانه بود؛ در پرتو اسلام به سمت تشکیل امت اسلامی و حکومت متمرکز پیش ‌‌رفتند؛ و به لحاظ اجتماعی دوره‌ای متفاوت از قبل را تجربه کردند. علی رغم اینکه به نظر می‌رسد در این دوره زمانی با وجود شخص پیامبر(ص) جریان‌های جانبی و حاشیه‌ای در صحنه سیاست حکومت اسلامی وجود نداشته است. اما شواهد و قراینی وجود دارد؛ که حاکی از فعالیت این جریان‌ها در بستر جامعه به منظور کسب امتیاز جانشینی حضرت رسول(ص) است.پژوهش حاضر به منظور شناسایی این جریان‌ها، در فاصله زمانی فتح مکه تا رحلت پیامبر(ص)، از روش سنخ شناسی که یکی از گونه‌های مطالعات توصیفی با رویکرد تلفیقی است بهره گرفت. نتیجه حاصل از این بررسی شناسایی پنج جریان سیاسی به محوریت قبایلی همچون خزرج،اوس،بنی‌امیه،بنی‌هاشم و جریانی با محوریت ابوبکر، عمر و ابوعبیده در عرصه سیاسی جامعه اسلامی بود.