مرور درختی موضوعات | کتابخانه مجازی الفبا

سبک آموزش و پرورش ما مبتني بر منطق احکام اسلامي در نظر گرفته شده و اين مهم هيچ‌گاه ميسر نمي‌گردد مگر آنکه زيربناهاي اين فرهنگ اصيل به صورت اصولي و صحيح منتقل و انتقال آن از دوران کودکي در اذهان و افکار آحاد مردم جاي داده شود. اهميت دادن به ارزش‌هاي معنوي، ديني و آموزش آن جهت تربيت نسلي فرهيخته که مزين به ارزش‌هاي معنوي باشند از اهم برنامه‌هاي مجريان مسائل فرهنگي جهت تربيت کودکان است. با توجه به اهميت اين مهم پژوهش حاضر مهم‌ترين تأکيد خود را در تعميق باورهاي ديني دارد و سعي دارد تا با توجه به مباني روانشناسي و اصول فقهي برگرفته از آيات و روايات راه‌هاي خلاقانه‌اي که مربيان آموزش ديني مي‌توانند براي آموزش کودکان مورد استفاده قرار دهند را تبيين نمايد.

کشف و تبیین راهکارهای مؤثر برای کارآمدی حکومت دینی از موضوعات مهمی است که مدیران نظام اسلامی باید به آن توجه جدی داشته باشند. در حکومت دینی والاترین هدف، راهنمایی و آموزش و تهذیب همه‌جانبه مردم به وسیله تعالیم الهی است. بنابراین مهم‌ترین شاخصه‌های کارآمدی حکومت دینی، رشد و تعالی مردم و نیل به سعادت دنیا و آخرت است. خودسازی مردم نقش کلیدی و اساسی در تحقق این شاخصه‌ها و در نتیجه، کارآمدی حکومت دینی دارد. با تقوا وخودسازی از ورود تفکر غیردینی سکولار و اومانیست در بدنه حکومت ممانعت به عمل خواهد آمد. این پژوهش درصدد پاسخ به این سؤال است که آیا خودسازی مردم تأثیری در کارآمدی حکومت دینی دارد؟ یافته‌ها حاکی از آن است که؛ خودسازی و رعایت تقوای الهی موجب تقویت ایمان به خدا و تهذیب و تربیت روح و همه باورهای دینی می‌شود. نکته حائز اهمیت این است که، فرد مؤمن با اطاعت از ولی امر مسلمین و اجرای احکام الهی، خداوند متعال را بندگی کرده و در نهایت حدود الهی را در جامعه رعایت می‌کند و این یکی از مؤثرترین عوامل در کارآمدی حکومت دینی است. نقش خودسازی با کارآمدی حکومت دینی محور بحث مقاله حاضر است که با هدف کشف و تبیین میزان تأثیرگذاری، خودسازی مردم بر کارآمدی حکومت دینی تلاش کرده است، با رویکرد قرآنی و روایی و روش توصیفی _ تحلیلی ابعاد این بحث را تبیین کند.

تعامل شایسته با نزدیکان، توجّه به نیازهای ایشان و رسیدگی به آنها از مهم‌ترین دستورات الهی است که تقویت و گسترش ابعاد آن، زمینه‌‎ساز رشد و سعادت جامعه ایمانی خواهد بود. شناخت جامع و دقیق از مفهوم صله ارحام، انواع مصادیق و کارکردهای آن امری بسیار مهم تلقّی می‌گردد که از منظر این پژوهش، یکی از جلوه‌های زیبای سیر و سلوک انسان و جامعه ایمانی در مسیر تقویت همدلی و پیوستگی اجتماعی به شمار می‌آید. در همین زمینه، شبکه مصادیق صله ارحام مطرح است که شامل پیامبر اکرم(ص) و اهل‌بیت(علیهم السلام)، والدین و اجداد، همسر، فرزندان و ذریّه، بستگان نسبی و سببی، معلّمان و متعلّمان، برادران دینی، جامعه ایمانی و جامعه انسانی می‌شود. در تعالیم دینی، بخشی از هندسه تأثیرگذاری صله ارحام، عبارت است از: دفع بلاها، طول عمر، احساس امنیّت، محبوبیّت و آرامش روانی، اصلاح میان خویشان، تسهیل و وفاق اجتماعی، بهبود اقتصادی و آبادانی بلاد، تقویت دین و نظام توحیدی، برخورداری از حمایت الهی، طهارت نفس و اخلاق، مصونیّت از گناه، پاکی اعمال، رشد درجات، بخشش گناهان و سبک‌شدن حساب. بازنگری به ابعاد زیبای این پیوند در قالب گونه‌شناسی صله ارحام در حوزه‌های صله عاطفی - ارتباطی، صله معنوی و صله مالی از دیگر مباحث مهم این پژوهش است.

این پژوهش با رجوع به منابع روایی در صدد تبیین نسبت بدن با احکام دینی است. با مراجعه به این منابع روشن می‌شود که ساحت جسمی انسان در جهت‌گیری احکام دینی نقشی اساسی دارد و این موضوع در شکل‌گیری ایمان، استطاعت، احکام فقهی، حرمت و حلّیّت تکالیف دینی، احکام مربوط به مؤنّث و مذکّر و احکام ناشی از طهارت روح، نقش ایفا می­کند. بر این اساس از ارتباط بدن با امور اعتقادی تا پیوند با تکالیف جوارحی، حاکی از ابعاد گسترده پیوند ساحت جسمی انسان با آموزه‌های دینی است. این تحقیق به روش کتابخانه‌ای، به تحلیل داده‌های دینی در حوزه مرتبط با بدن می‌پردازد. هدف این تحقیق تبیین نقش بدن، در جهت‌گیری احکام دینی است. این موضوع دارای دلالت‌هایی در تربیت است. در احکام دینی، ساحت جسمی نقش اساسی در انجام فعالیّت‌های دیندارانه دارد. از این رو، دین با وضع یکسری احکام و دستورات مرتبط با بدن، زمینه کمال و سعادت انسان را فراهم می‌آورد.

پیدایش پاندمی کرونا در جهان، تمام ابعاد زندگی انسان را تحت‌الشعاع قرار داد؛ به‌طوری‌که دنیای پساکرونا با دنیای قبل از کرونا تفاوت‌های قابل‌ملاحظه‌ای دارد و این پدیده همراه با فرصت‌ها و تهدید‌های بی‌شماری در عرصه زندگی انسان بوده است. شناخت این فرصت‌ها و این تهدید‌ها برای انسان امروز الزامی است؛ چراکه آرامش وقتی تحقق پیدا می‌کند که انسان با تعامل درست با تغییرات دنیای اطراف خود، به تعادل برسد و این تعادل با شناخت صحیح امکان‌‌پذیر است. لذا هدف این پژوهش بررسی فرصت‌ها و تهدیدهای ویروس کرونا (کووید ـ 19) در ابعاد دینی ـ اخلاقی و عقلانی از طریق تجارب زیستۀ معلمان مدارس ابتدایی است. تحقیق حاضر از نوع کیفی و با روش پدیدارشناسی انجام شده است. به‌کمک نمونه‌گیری هدف‌مند، 18 نفر از افراد جامعه مورد بررسی قرار گرفتند. از روش مصاحبۀ نیمه‌ساختاریافته برای گردآوری داده‌ها استفاده گردید. به‌کمک روش هفت مرحله‌ای کلایزی به تجزیه و تحلیل اطلاعات پرداخته شد. یافته‌های این پژوهش در سه بعد کلی دینی ـ اخلاقی و عقلانی قابل تقسیم هستند، که هر بعد خود شامل چندین مؤلفه است و مشارکت‌‌کنندگان نظرات متفاوتی نسبت به هرکدام از این مؤلفه‌ها ابراز کرده‌اند که شرح آن به‌صورت مبسوط در متن مقاله ذکر شده است. توجه به تمامی تهدید‌ها و فرصت‌های بیماری کرونا در این پژوهش برای تدوین برنامه‌‌های جامع جهت استفاده از فرصت‌های آن و رفع تهدیدهای ناشی از آن مورد تأکید است.