مرور درختی موضوعات | کتابخانه مجازی الفبا

آنچه پیش رو دارید، تلخیص این دوره مفصل است که در قالب چند مجلد کتاب انتشار می‌یابد. در این تلخیص، بنا بر گزینش احادیثی است که بیشتر به کار عموم مردم بیاید. لذا، احادیث ابواب فقهی نقل نشده و در میان احادیث با مضمون مشابه، نیز گزینش صورت گرفت که فقط برخی از آن‌ها نقل شود.

مجموعه ای از نامه¬ها، توصیه¬ها و سفارشات امام جعفر صادق(ع) به شیعیان خویش به صورت مکتوب است. در این نوشتار سه نامه و گفتارهایی کوتاه از امام جعفر صادق(ع) در زمینه¬های مختلف اخلاقی، اجتماعی، اعتقادی، سیاسی و عبادی خطاب به پیروان و نزدیکان خویش گردآوری شده و درخواست¬های آن امام از شیعیان خویش برجسته شده است. در این نامه‎ها و سخنان آن امام از شیعیان خویش درخواست نموده است که در راه دین و مذهب، صبر و استقامت پیشه کنند، به دنیا و مظاهر دنیوی دل نبندند، نعمت¬های خدا را به یاد آورده و از عذاب الهی بیمناک باشند، بر اعمال نیک خویش تکیه نکرده بلکه به رحمت الهی امیدوار باشند، از نماز اول وقت غفلت نورزند، به حقوق مردم احترام بگذارند، همسایگان و خویشاوندان را از خود نیازارند، دوستی و دشمنی خویش را بر محور دوستی و دشمنی با خدا قرار دهند، از گناهان خویش توبه و استغفار کنند، ایمان خویش را با اعمال صالح بیارایند، اخلاق خویش را پاکیزه کنند، اعمال خود را با منت نهادن به دیگران از بین نبرند، ادب را رعایت کنند، با مردم خصومت نورزند، با انان با انصاف رعایت کنند، از نگاه¬های شهوت¬آمیز پرهیز کنند، به یاد قیامت و حساب و کتاب آن باشند، دین خود را به دنیا نفروشند و حقوق الهی را که همان انجام واحبات و ترک محرمات است، به جای آورند.

مجموعه روایاتی از امام صادق(ع) در زمینه‎های مختلف کلامی، قرآنی و تفسیری، فقهی، اخلاقی، ادعیه و مسائل گوناگون دینی می‌باشد که به‌صورت پرسش و پاسخ گردآوری شده است. در این اثر، ضمن بیان گوشه‌هایی از زندگانی و کرامات امام صادق، سؤالاتی که از آن امام توسط صحابه ایشان و افراد ملحد و لامذهب در موضوعات مختلفی مانند علم و قدرت خدا، جبر و اختیار، قضا و قدر الهی، اوصاف و ویژگی‎های پیامبران الهی، تفسیر برخی از آیات قرآن کریم، شئون و خصوصیات والای اهل‎بیت(ع) و علم آنان، مهدویت، معاد، احکام فقهی، نماز، روزه، زکات، حج، خوردنی‎ها و آشامیدنی‎ها، فضایل اخلاقی، رذایل اخلاقی، دعاها و مسائل متنوع دیگر دینی پرسیده شده همراه با پاسخ آن امام به‌صورت نقل روایت گردآوری شده است.

اصیل‌ترین هدف و دلیلی که نویسنده را بر آن داشت تا این اثر را تهیه نماید، بررسی زندگی امام صادق ع با تأکید بر فعالیت‌های تربیتی آن امام با شرایط به شرایط خاص دوران زندگی امام صادق ع می‌باشد. لذا برای دستیابی به این مهم، بررسی موقعیت اجتماعی و فرهنگی و تربیتی دوران امام‌ها، مکتب‌ها و نهضت‌های فرهنگی آن دوران و تأثیر متقابل فعالیت‌های اندیشمندان این مکاتب فعالیت‌های امام مورد توجه قرار گرفته است.

کتاب «منتهی‌الآمال»، اثر محدث نامی، «حاج شیخ عباس قمی» است که درباره زندگانی پیامبر گرامی اسلام و خاندان بزرگوار آن حضرت به نگارش درآمده و یکی از بهترین و مستندترین کتاب‌ها در این موضوع است. محدث قمی در این کتاب از معتبرترین منابع روایات و گزارش‌های تاریخی، حدیثی، رجالی، تفسیری، تراجم، انساب و ... استفاده کرده و گلچینی از روایات، کتب سیره و ... را درباره چهارده معصوم (ع) گردآوری کرده است. وی برای استواری متن، از سروده‌های شاعران و دستاوردهای علمای لغت، صرف و نحو و دانشمندان علم نسب و جغرافی‌دانان نیز بهره برده است. کتاب حاضر، برگرفته از این اثر شریف است و به بخش زندگی امام صادق (ع) اختصاص دارد.

موضوع این کتاب، سرگذشت و زندگی‌نامة امام ششم شیعیان، حضرت امام صادق(ع) است. مطالب این اثر برگرفته از کتاب «منتهی‌الآمال» اثر «حاج شیخ عباس قمی» و در بیان تاریخ ولادت و شهادت حضرت امام صادق(ع) است. عنوان‌های فصل‌های هشت گانة کتاب عبارتند از: در بیان ولادت و اسم و لقب و احوال والده آن حضرت؛ در مختصری از مناقب و مکارم اخلاق آن حضرت؛ در پاره‌ای از کلمات حکمت‌آمیز و مواعظ و نصایح آن حضرت؛ در ذکر چند معجره از امام صادق(ع)؛ ذکر بعضی از ستم‌ها که از منصور دوانیقی به امام رسید؛ در تاریخ وفات آن حضرت؛ در ذکر اولاد و احفاد آن حضرت(ع) و در ذکر چند تن از بزرگان اصحاب آن حضرت(ع).