جستجوي پيشرفته | کتابخانه مجازی الفبا

چکیده ماشینی: موضوع مهدوی یکی از مسائلی است که شرق‌شناسان آن را در آثار و میراث اسلامی بررسی و مطالعه کرده‌اند. شرق‌شناسان در پژوهش درباره مسئله مهدویت از روشی بهره بردند که در تحقیقات و مطالعاتشان درباره افکار، عقاید و شخصیت‌های اسلامی معمول بوده است؛ از نظر توجه، پیگیری ایده و مرور مسائلی که حول محور مهدویت شکل گرفته‌اند، مانند: اصل ایده، تولد، امامت، غیبت، انتظار، ظهور، حکومت، آینده بشریت و دیگر مسائل. برای روشن کردن دیدگاه شرق‌شناسان با همه طیف‌ها و گرایش‌هایشان درباره مهدویت اسلامی، به‌ویژه آنچه درباره امام مهدی و مهدویت از اهل بیت (علیهم‌السلام) نقل شده، پژوهشگر در این مطالعه تلاش کرده تا روش مورد استفاده شرق‌شناسان در بررسی این موضوع، نظرات و مواضع شرق‌شناسان و نقد مهم‌ترین ایده‌ها و شبهات مطرح‌شده را بشناسد و راه را برای نقد سایر دیدگاه‌ها در مطالعات آینده باز کند. افزون بر این، پاسخ به این سؤال که چرا شرق‌شناسان روزبه‌روز بیشتر به مطالعه عقیده مهدویت علاقه‌مند شدند و آیا هدفشان در این بررسی‌ها کسب علم و دانش بوده یا اهداف و مقاصد دیگری داشته‌اند، نیز مدنظر قرار گرفته است.

چکیده ماشینی: هیچ کس در اینکه سنت نبوی پاک، منبع دوم در فقه اسلامی بعد از کتاب خداوند متعال است، شک ندارد. به همین دلیل در تمام مراحل مربوط به مسیر فقه اسلامی، چه در گذشته و چه در زمان معاصر، توجه زیادی به آن شده است. و حدیث شریف بیشترین سهم را از تلاش‌ها و توجهات علما داشته است. در عصر نبوی، حدیث نبوی در ذهن‌ها همانطور که در نوشته‌ها محفوظ بود، ثبت می‌شد. در دوران معاصر، نیاز به فهرست‌بندی متون نوشته‌شده در تألیفات فراوان، که مهم‌ترین آن‌ها شش کتاب معتبر شامل دو صحیح و چهار سنن است، احساس می‌شد. مستشرقین این نیاز علمی مفید و ثمربخش را درک کردند و تلاش‌هایشان را بر فهرست‌بندی متون حدیثی متمرکز کردند. برجسته‌ترین تألیف که تجلی این تلاش‌ها بود، معجم مفهرس لألفاظ الحديث بود که در هفت جلد سنگین چاپ شد. مستشرقین در این فهرست‌بندی به منابع نُه‌گانه [منابع حدیث نزد اهل سنت] اتکا کردند و این منابع همان شش کتاب معتبر شامل دو صحیح و چهار سنن و سپس موطا مالک بن انس و مسند الدارمی می‌باشند. در کتاب امام احمد آمده است، به همین دلیل تلاش‌های مستشرقان در فهرست‌بندی سنت نبوی پاک بر اساس این منابع بوده است. در این مقاله می‌خواستم به تلاش‌های مستشرقان در فهرست‌بندی حدیث شریف اشاره کنم و از فرهنگ لغت فهرست‌شده به عنوان یک نمونه عملی استفاده کنم تا برای خواننده عربی دقت روش‌های مورد استفاده در علم فهرست‌بندی نزد مستشرقان به طور کلی و در فهرست‌بندی سنت نبوی به طور خاص روشن شود، و امیدوارم این گزیده با یک جمله کوتاه و متمرکز هدف این مقاله منتشرشده را نشان دهد تا فایده عمومی داشته باشد و مقصود و منظور حاصل شود.

چکیده ماشینی: در این مقاله، پژوهشگر به بررسی پدیده شرق‌شناسی از زوایای مختلف و محورها متنوع می‌پردازد و سعی دارد لحظات تعیین‌کننده‌ای را که این علم تجربه کرده است، درک کند. مسئله اصلی این مقاله نشان دادن رابطهٔ تولد مؤسسه شرق‌شناسی است، با پرداختن به تحولات فرهنگی و علمی، شکل‌گیری پارادایم‌های فکری در جهان، سیاست‌ها و تکنیک‌های تسلط بر شرق، و اینکه از نظر آنها این تسلط مبتنی بر سه‌گانه همدلی، کمک‌ها و آداب قبیله‌ای است و تلاش مداوم برای به حاشیه راندن عرب/مسلمان و به‌طور کلی شرق در گوشهٔ رکود و زوال، و حتی بر عهده گرفتن مسئولیت تاریخ توسط غرب. این بدان معناست که گذشته باید به نحوی تصور و ارائه شود که با مقیاس منطقه‌ای محدود اروپا مطابقت داشته باشد که غالباً، علاوه بر این، تمرکز بر بخشی از نظریه ادوارد سعید درباره امکان شکل‌گیری شرق توسط خود شرق یا حداقل تولد یک شرق منطبق با خود دارد. این مقاله همچنین به اهمیت پایه‌گذاری پروژه‌ای برای غرب‌زدایی اشاره می‌کند که می‌تواند نمادین باشد. ابزاری برای مقابله با «غرب‌زدگی» و به‌ویژه انحصار تولید دانش توسط غرب است، و این یک پروژه‌ی تمدنی اساسی برای رد تمرکزگرایی اروپایی به شمار می‌آید، زیرا «وظیفه‌ی اصلی علم شرق‌شناسی این است که «تعادل را به فرهنگ بشری بازگرداند به جای این‌که کفه‌ی آگاهی اروپایی برتر باشد و کفه‌ی آگاهی غیراروپایی کمتر»، و از «ظلم تاریخی» و جانبداری و نژادپرستی و تحقیر که جهان غیراروپایی همواره از سوی مؤسسه‌ی علمی غرب و مهم‌ترین آن شرق‌شناسی تجربه کرده، جلوگیری کند.

چکیده ماشینی: نمونه‌های زیادی از همکاری‌های پژوهشی و پروژه‌های علمی مشترک بین شرق‌شناسان در بررسی و مطالعه‌ی میراث و تاریخ عربی و اسلامی به‌طور کلی وجود دارد، و این یک روش موفق و مؤثر در کارهای علمی، مطالعات و تحقیقات است، بدون توجه به پیش‌زمینه‌ها، اهداف و روش‌های مورد استفاده. و با توجه به آگاهی پیشین از نیت‌ها و پیش‌زمینه‌های شرق‌شناسان، اهمیت بررسی مسئله همکاری میان آن‌ها و تحقیق در جنبه‌های مختلفش آشکار می‌شود، به دلیل اهمیت آن و آنچه درباره جنبه علمی به همراه دارد. به این همکاری این انتقاد وارد است که اگرچه یک ویژگی مثبت از زندگی علمی در غرب است، اما ارتباط بین آن‌ها تأثیر منفی گذاشته که در نیت‌ها و رفتارهای پنهانشان نمایان می‌شود و منجر به اختلال و ضعف ساختاری در چنین کارهایی می‌گردد، حتی اگر ظاهر علمی و جمعی به خود گرفته باشد. پژوهشگر در این تحقیق سعی دارد ابعاد همکاری علمی شرق‌شناسان در نشر مطالعات تاریخی را در مورد تاریخ مغرب و اندلس – به‌عنوان یک نمونه – کشف کند. این یکی از وظایف شناخت رویکردهای فکری و علمی شرق‌شناسان است، از طریق مطالعه عناصر این همکاری، ویژگی‌ها و خصوصیات آن، و بررسی مدارس شرق‌شناسی که برای انجام پروژه‌های علمی بزرگ از میراث عربی و اسلامی همکاری کرده‌اند و اهداف‌شان از آن همکاری را بررسی می‌کنند.

چکیده ماشینی: فرضیات قبلی، به‌ویژه عقیدتی، فرهنگی و فکری، نقش مؤثری در ترجمه متون دارند، به ویژه متون دینی. علاوه بر این، مجموعه‌ای از عوامل وجود دارد که مترجمان را وادار به ایجاد تغییرات و تصحیحات در متن به زبان مقصد می‌کند. این نوع مترجمان در متون ترجمه شده عمل می‌کنند تا پاسخ‌هایی ارائه دهند که از یک طرف بر خواننده از نظر شناختی تأثیر بگذارد و از طرف دیگر آرزوها و اهداف محیط دینی یا فکری که به آن تعلق دارند را تحقق بخشد. این باعث می‌شود که فرضیات قبلی خود را بر متون اعمال کنند به گونه‌ای که اهدافشان تحقق یابد، امری که برخی از مترجمان قرآن از جمله مستشرقین هنگام ترجمه به زبان‌های دیگر به آن دچار شده‌اند. همچنین نباید این فرض را نادیده گرفت که ترجمه متن قرآن به تمام معانی و مفاهیم آن به دیگر زبان‌ها امکان‌پذیر نیست؛ زیرا قرآن کتابی معجزه‌آساست هم از نظر لفظ، هم از نظر معنا و هم از نظر مقاصد قانونی آن. بنابراین، ترجمه قرآن بدون لفظ، مطابق با معنا، غیرممکن است. زبان‌شناسان معتقدند که زبان عربی نسبت به سایر زبان‌ها بسیار گسترده است. او توانایی بالایی در بیان مفاهیم معنوی و والا که قرآن مطرح می‌کند دارد، بیشتر از سایر زبان‌ها... و خداوند متعال زبان عربی را برای زبان قرآن کریم انتخاب کرده است، پس فرمود: ﴿إِنَّا أَنزَلْنَاهُ قُرْآناً عَرَبِيًا لَّعَلَّكُمْ تَعْقِلُونَ﴾[2]، و فرمود: ﴿إِنَّا جَعَلْنَاهُ قُرْآناً عَرَبِيًا لَّعَلَّكُمْ تَعْقِلُونَ﴾[3]. این دو آیه حقیقت این را نشان می‌دهند که لباس قرآن به زبان عربی توسط خداوند واجب شده و اوست که معنی و محتوای قرآن را در قالب لفظ عربی نازل کرده تا قابل فهم و تدبر باشد. این مطالعه تلاشی است برای روشن کردن زمینه ترجمه‌های انگلیسی قرآن و انواع آن، و سپس بررسی فرضیات از پیش تعیین شده شرق‌شناسان -چه مثبت و چه منفی- در ترجمه‌شان از قرآن و نظراتشان درباره شخصیت پیامبر و منبع و منشأ قرآن.

چکیده ماشینی: تمبکتو یکی از مشهورترین شهرهای غرب آفریقا است، به‌ویژه از قرن سیزدهم، و یکی از مهم‌ترین پایتخت‌های اسلامی، و تمام ساکنان آن مسلمان هستند. قدیم‌تر به آن تنبکت گفته می‌شد و به جواهر صحرا معروف است که بر شن‌ها می‌درخشد. این شهر، دروازه‌ای بین شمال آفریقا و غرب آفریقا و محل تلاقی کاروان‌های تجاری زمینی است. بسیاری از فقیهان و علما از آن برخاسته‌اند و حرکت فرهنگی در آن رونق داشته است. مهاجمان مختلفی بر آن مسلط شده‌اند و آخرین آنها فرانسوی‌ها بودند که قبایل منطقه با آنها مقاومت کردند. واحة تمبکتو مهد اسلام در صحرای بزرگ و چراغ علمی آن و محل اجتماع علماست. «تنبکتو مونографی» اثر پدر و کاوشگر آگوستان پروسپر هاكار، از جمله منابع فرانسوی است که تاریخ پایتخت تمبکتو و مناطق اطراف آن را در سه‌چهارم آخر قرن نوزدهم ثبت کرده است. پژوهشگر در این مطالعه تصاویری را که پدر و کاوشگر فرانسوی آگوستان پروسپر هاكار از پایتخت تمبکتو و مناطق اطراف آن ترسیم کرده بررسی می‌کند و به این سؤال پاسخ می‌دهد: آیا آگوستان توانسته واقعیت اجتماعی، اقتصادی، علمی، دینی و عمرانی این پایتخت را تشخیص دهد یا نه.

چکیده ماشینی: دکتر محمد بلال در کتاب خود «تصویر پیامبر (صلی‌الله‌علیه‌وآله‌وسلم) در تفکر معاصر اسپانیا» به بررسی دیدگاه‌های تفکر اسپانیایی درباره پیامبر محمد (صلی‌الله‌علیه‌وآله‌وسلم) پرداخته است، با تکیه بر آثار جمعی از متفکران اسپانیایی. او ابتدا به بررسی توسعه این گفتمان از آغاز دوره میانه در اسپانیا پرداخته و سپس به بخش‌های کتاب و محتوای آن با خوانشی دقیق و توصیفی درباره مطالب و مسائل آن می‌پردازد؛ تا در این روند ابعاد، مواضع و تصورات فکری و اعتقادی دینی مختلفی که این متفکران اسپانیایی درباره پیامبر (صلی‌الله‌علیه‌وآله‌وسلم) دارند را آشکار کند. روش مورد استفاده نویسنده در نقد نقد بوده است، چرا که در لابه‌لای کتاب گفت‌وگویی علمی و نقادانه با گروهی از متفکران اسپانیایی در مراحل مهم تاریخ علمی و کلامی‌شان دیده می‌شود تا تصورات و مواضع اسپانیایی‌ها نسبت به پیامبر اسلام، محمد (صلی‌الله‌علیه‌وآله‌وسلم) شکل بگیرد. و این با یک تلاش علمی و منظم انجام می‌شود که هدفش ترکیب در این خوانش بین توصیف و تحلیل مسائلی است که در کتاب مطرح شده‌اند، و ارائه‌ی نکات جزئی و کلی مرتبط با کل فکر اسپانیایی و مواضع آن نسبت به دین اسلام به طور کلی و پیامبر گرامی (ص) به طور خاص است.