جستجوي پيشرفته | کتابخانه مجازی الفبا

از مشابهت­های بسیاری که بین کرامت­های صوفیان و معجزات پیامبران وجود دارد، می­توان به این استنباط رسید که خاستگاه مقبول کرامات چیزی جز موجّه بودن موجودیت معجزات در میان اهل تصوّف نیست؛ چون اگر آن معجزات در کارنامه­ی انبیاء نمی­بود، این کرامات نیز در سیر و سلوک صوفیان عرصه­ای برای چهره­نمایی پیدا نمی­کرد. دیگر آن که بسیاری از کرامت‌های صوفیان، نوعی نظیره سازی یا الگوگیری مستقیم از اعجازگری­های مرسوم در سیره‌ی رسولان است. به خصوص معجزاتی، که در قرآن نیز بارها از آن­ها سخن رفته است. این گونه الگوگیری­ها گاه از خلال کردن دندان تا پرواز کردن بر آسمان را در بر می­گیرد. در میان پیامبران نیز، بیش­ترین تأثیرپذیری از اعمال و گفتار حضرت موسی و حضرت عیسی که پیروان بسیاری حتّی در ممالک اسلامی داشتند، انجام گرفته است و از همه­ی اعمال آن­ها نیز بیش‌ترین تأثیر مربوط به عبور از آب بدون کشتی و ظاهر کردن مائده­های غیبی است.

هدف مقاله حاضر بررسی دشواری­ها، امکانات و ارائه راهکارهایی برای چگونگی تطبیق آرایه های ادبی در زبان فارسی و انگلیسی است. در راستای این هدف، نگارنده علاوه بر معرفی دشواری­ها و مقدوریت­ها، به طور کلّی، به تطبیق چند آرایه ادبی در زبان فارسی و انگلیسی پرداخته است. با داشتن ادبیّاتی غنی، بررسی تطبیقی جنبه­های مختلف دو زبان و یا بیشتر، از جایگاه محکمی برخوردار است. مطالعه و مقایسه آرایه­های بدیعی، بیانی، عروض و قافیه منجر به آثار دو زبانه می­شود که در دنیای امروز آگاهی از این امر برای استادان دانشگاه، معلمان و محققان ضروری می نماید.

این پژوهش به تحلیل شیوه­های بیانی و کارکرد هنری تمثیل با تمرکز بر مقام «فنا» در غزلیات شمس مغربی می پردازد و با روش توصیفی- تحلیلی نشان می دهد که شاعر نه به صورت انتزاعی، بلکه از طریق تمثیل و شیوه های بلاغی مفهوم فنا را به تصویری حسی و عینی تبدیل می­کند. یافته­های پژوهش حاکی از آن است که مغربی با بهره گیری از تمثیل های «موج و دریا»، «ساقی و می»، «خورشید و سایه»، «آیینه» و «گوی و چوگان» ابعاد گوناگون این سیر عرفانی را مجسم می سازد. واکاوی بلاغی این تصاویر نشان می­دهد که شاعر با ترکیب هوشمندانه از شگردهای شاعرانه، این تمثیل ها را از سطح آرایه های ادبی فراتر برده و به ابزاری معناساز برای بیان دقیق رابطه سالک و حقیقت مطلق و کیفیت فنای وجودی بدل کرده است.