مرور درختی موضوعات | کتابخانه مجازی الفبا

یکی از مدعاهای مسیحیان این است که حضرت عیسیعلیه السلام همان مسیحای انبیای موعود بنیاسرائیل است. در مقابل، یهودیان منکر این امر هستند و مدعیاند مسیحای موعود هنوز ظهور نکرده است و در انتظار اویند.این مقاله با رویکرد تحلیلی و بررسی اسنادی به بررسی عهد عتیق، تلمود و عرفان قبالای یهود پرداخته و تلاش میکند تا مجموعه ویژگیهای مسیحا در این نوشته ها، و انطباق آن بر شخصیت آن حضرت را بررسی نبوده و نشان دهد آیا در این منابع، نشان و یا قرینه ای از الوهیت مسیحا میتوان یافت یا خیر؟

این نوشتار در صدد ترسیم سیمای کلی زندگی یهودیان در سرزمین های اسلامی است. یهودیان همواره در میان مسلمانان زندگی همراه با آسایش داشته و در کنار آنان، در عرصه های گوناگون به شکوفایی رسیده اند و به یقین بر همدیگر تأثیر نیز داشته اند. برای نشان دادن زندگی آنان و تأثیرپذیری از مسلمانان، چهار دورة عصر پیامبر(ص)، عصر حکومت عباسی، عصر حکومت عثمانی و ایران اسلامی مدّ نظر قرار گرفته و وضع یهودیان به طور کلی بررسی شده است. جالب توجه اینکه روند کلی تعامل مسلمانان با یهودیان، بر خلاف تعامل مسیحیان با یهودیان، همیشه مثبت بوده است؛ به نحویکه خود یهودیان نیز اذعان دارند و آن را مورد تأکید قرار داده اند. در پایان نیز زندگی یهودیان در سرزمین های مسیحی به اجمال مطرح شده است تا خواننده بتواند مقایسه ای اجمالی میان رفتار مسلمانان و مسیحیان، با یهودیان، انجام دهد و از این رهگذر، رفتار مناسب مسلمانان را که برگرفته از فرهنگ غنی اسلام است، تشخیص دهد.

الاهیات فلسفی یهودی در دورة میانه، دارای گرایش های فکری برجسته ای است که تاکنون کمتر مورد توجه بوده است. این گرایش ها، متأثر از جریان های فکری اسلامی است. این مقاله، با رویکرد تحلیلی و نظری به شناسایی این جریان ها پرداخته شده و اثرپذیری آنها از جریان های فکری اسلامی به شیوة مقایسه و تحلیل، مورد ارزیابی قرار گرفته است. یافته های این پژوهش، عبارتند از: گرایش کلامی، متأثر از معتزله؛ گرایش نوافلاطونی، متأثر از مکتب نوافلاطونی رایج در میان اسماعیلیه؛ گرایش ارسطویی رایج در میان فلاسفة مشائی مسلمان و گرایش نص گرای رایج در میان گروه های مختلف اسلامی، بخصوص اشاعره و سرانجام، گرایش عقل گرایی مکتب قرائیم، در پاره ای از اندیشه های اساسی، متأثر از مکتب اهل رأی در عراق و نیز معتزله و در پاره ای دیگر، متأثر از اهل حدیث هستند. بسیاری از الاهیدانان این دوره، دارای گرایش های ترکیبی میباشند؛ ممکن است یک رویکری دارای دو گرایش کلامی و ارسطویی، یا گرایش کلامی و نوافلاطونی، یا دو گرایش کلامی و ضد ارسطویی باشند.

برای بررسی عقاید و ویژگی های اخلاقی یهود در قرآن لازم است که سراغ منابع دست اول و مستند برویم. لذا این پروژه به روش کتابخانه ای تدوین شده است و منابع آن علاوه بر قرآن، کتابهای تفسیری مفسران زبده جهان اسلام و کتابهای تاریخی و قصص قرآن است که البته در کنار آن کتابهای تحلیلی در زمینه ادیان نیز مورد استفاده قرار گرفته است. این پایان نامه مشتمل بر چهار فصل است. که در بخش اول کلیات و مفاهیم برای آشنای بیشتر خواننده با تاریخ و مفاهیم کلیدی دین یهود است. فصل اول این بخش تاریخ کلی از بنی اسراییل از زمان حضرت ابراهیم(ع) تا حضرت موسی(ع) و خلاصه ای از زندگی پرفراز و نشیب حضرت موسی(ع) بیان شده است. در ادامه در فصل دوم آشنای با نام یهود و فلسفه نام گذاری این دین بررسی شده است و بعد از آن در پایان بخش اول رابطه یهود و بنی اسراییل را به طور اجمال بیان گردیده است. بخش دوم ویژگی های نا پسند اخلاقی یهود است که در قالب6 فصل جداگانه بررسی شده است که در تمام این فصول با توجه به آیات قرآن اخلاق زشت و ناپسند یهودیان مثل آزار و اذیت رسولان وحی، پیمان شکنی یهود در عهد خود، بهانه جویی آنان در عمل به دستورات انبیاء الهی و حسادت و خیانت در امانت نسبت به مومنین بررسی شده است. بخش سوم تحقیق که بخش مهم بحث است عقاید پیروان این دین آسمانی اما تحریف شده، در زمینه های توحید، نبوت و ملایکه بررسی شده است و در فصل آخر این بخش یکی از باورهای اساسی یهودیان که منشأ تمام عملکردها و ویژگی های اخلاقی آنها است به نام نژاد پرستی، البته در زمینه های مختلف، بررسی شده است. و در انتها در بخش چهارم با توجه به آسمانی بودن دین یهود، انحرافاتی را که آنان از راه مستقیم داشته اند و در قرآن بیان شده است مثل گوساله پرستی و بت پرستی بررسی شده و به تحلیل و تفسیر علل و عوامل این انحرافات توجه شده است.

قرآن کریم تحریف در اسناد دینی و متون مقدس را از جهت اخلاقی نکوهش کرده و پیامدها و عواقب ناگوار آن در سرنوشت انسان و جوامع بشری را گوشزد کرده است.آیات قرآن بر این حقیقت گواهی میدهد که برخی از اهل کتاب، به ویژه دانشمندان یهود، تورات و انجیل را به گونة لفظی و معنوی تحریف کرده اند. اکثر مفسران برجستة قرآن و پژوهشگران کتاب مقدس، این آیات را ناظر به تورات و انجیل کنونی و تحریف را اعم از تحریف لفظی و معنوی دانسته اند؛ هرچند برخی تحریف لفظی را منکر شده و عده ای تحریف کتاب مقدس کنونی را منحصر در تحریف معنوی دانسته اند. چنانکه شماری از معاصران، آیات تحریف را ناظر به تحریف معنوی نسخة اصلی به حساب آورده و کتاب مقدس کنونی را ترجمة ناقص و تحریفیافته ای از آن دانسته اند، دسته ای دیگر نیز با این تبیین که تورات و انجیل کنونی کلاً ساخته و پرداختة دست بشر است، آن آیات را ناظر به تحریف شفاهی کتاب مقدس ـ نه تورات و انجیل کنونی ـ شمرده اند.

هدف پژوهش اشنایی با مهدویت در ادیان مختلف روش پژوهش کتابخانه ای . ابزار اندازه گیری کتب و آثاری که درباره مهدویت دین اسلام و یهود و زرتشت وجود دارد. طرح پژوهش بررسی منابع موجود، دیدگاهها، نظریات و تالیفات گذشته در قالب متون مربوط . نتیجه کلی : اعتقاد به مهدویت در تمام ادیان آسمانی خصوصا اسلام یهود و زرتشت وجود دارد

هدف پژوهش مقایسه موعودگرایی در دو دین توحیدی یهود و اسلام است. روش پژوهش : مطالعات کتابخانه ای و بهره گیری از منابع معتبر فارسی٬ عربی و لاتین و مجلات است. طرح پژوهش : این اثر در پنج فصل و با استفاده از کتابخانه های تخصصی ادیان و مطالعه تالیفات تخصصی در دو دین یهود و اسلام تنظیم شده است. نتیجه کلی : این که هر دو دین یهود و اسلام اعتقاد به ظهور منجی موعود از اعتقادات بنیادین و اصولی است منجی امید همه مظلومان و ستمدیدگان و مجری عدالت الهی در کره زمین است.‬

رساله حاضر مشتمل بر هشت فصل است. فصل اول اعتقاد به زندگانی پس از مرگ در میان اقوام ، ملل ومکاتب مختلف مورد بررسی قرار گرفته و نشان داده است که اعتقاد به آن از عنصر اصلی در عقاید آنها بوده است که می تواند ریشه در فطرت آنها داشته باشد. این موضوع در آیین زردشت به سه بخش تنظیم شده است، بخش اول در مورد سرنوشت روان پس از مرگ و داوری فردی می باشد که در فصل دوم مورد بررسی قرار گرفته است. بخش دوم در مورد آخرالزمان، رستاخیز و داوری نهایی بحث می کند که در فصل سوم گنجانده شده است. بخش سوم هم در رابطه با بهشت و جهنم و همستکان می باشد که در فصل چهارم مورد بحث قرار گرفته است. در فصل پنج آخرت شناسی در آئین زروان و مانی مورد نقد و بررسی قرار گرفته است. فصل ششم و هفتم به بررسی آخرت شناسی در دین یهود و مسیحیت می پردازد. و سرانجام فصل پایانی نیز به مقایسه آخرت شناسی میان ادیان ایران قبل از اسلام با یهود و مسیحیت مربوط می شود.