15. کلام نقلی فطرت(کلام) عالم ذر اخبار طینت سرنوشت انسان قضاء عالم ارواح رضا برنجکار (دانشگاه تهران) عالم ارواح(قسیم عالم مثال و اجسام و معانی) آموزه طینت رضا برنجکار (دانشگاه قرآن و حدیث) عالم ذَر‌‌ سرنوشت انسان Fatalism عقیده به سرنوشت (عقیده به سرنوشت و تقدیر) (مجتبوی) طینت Persian کلیدواژه ها: سرنوشت، طینت، عالم ارواح، عالم ذرّ، فطرت مقدّمه و کلّیات تعریف مسأله 2 ضرورت تحقیق 5 سابقه‌ی تحقیق 10 سؤالات تحقیق 13 سؤال اصلی: 13 سؤال هاى فرعى: 14 فرضیه‌‌های تحقیق 14 هدف تحقیق 14 روش تحقیق 15 سامان‌دهی تحقیق و ارتباط فصل‌ها 20 فصل اوّل عوالم ماقبل دنیا در آینه آیات و روایات 1-1- آغاز آفرینش 24 1-1-1- موارد مطرح‌شده در روایات به عنوان مخلوق اوّل 24 1-1-2-ادلّه‌ی تقویت قول «ماء» و بررسی ماء در قرآن 32 1-1-3-تأمّلی در حقیقت «ماء» 35 1-1-3-1-«ماء» در قرآن کریم 36 1-1-3-2-حقیقت آب از دیدگاه دانشمندان 43 1-2- مرحله‌ی طینت 48 1-2-1-طینت در قرآن کریم و روایات 49 1-2-1-1-معنای «طینت» 49 1-2-1-2-خلقت انسان از گل در قرآن کریم 50 1-2-1-3-نحوه‌ی تهیّه طینت انسان‌ها در روایات 51 1-2-1-4-اقسام طینت‌ها 58 1-2-2-مسأله‌ی طینت از دیدگاه اندیشمندان اسلامی 67 1-2-2-1-رویکردهای مختلف در باره‌ی روایات طینت 67 1-2-2-2-طینت از دیدگاه حکمت متعالیه 72 1-3- عالم ارواح 78 1-3-1-عالم ارواح در روایات 78 1-3-1-1-خلقت ارواح، دو هزار سال قبل از بدن‌ها 78 1-3-1-2-گروه‌گروه بودن ارواح 82 1-3-2-تعابیر مختلف عالم ارواح 87 1-3-3- تحلیل و بررسی «عالم ارواح» از دیدگاه دانشمندان 91 1-4-عالم ذرّ 106 1-4-1-معنای ذرّ 106 1-4-2-تعدّد عالم ذرّ 107 1-4-3-عالم ذرّ در آیات قرآن کریم 113 1-4-4-عالم ذرّ در روایات 116 1-4-4-1-روایات تفسیری آیه ذر 117 1-4-4-2-رؤیت خداوند در دنیا 119 1-4-4-3-علّت تقدّم پیامبر اکرم (ص) بر سایر انبیاء ع 120 1-4-4-4-نامیده‌شدن علی (ع)به عنوان «امیرالمؤمنین» 121 1-4-4-5-روایات استلام حجر الاسود 121 1-4-4-6-قرار گرفتن نطفه در رحم و خروج آن از بدن هنگام مرگ 123 1-4-4-7-جواز عزل 126 1-4-4-8-ادعیه و زیارات 127 1-4-5-جمع‌بندی آیات و روایات در باره‌ی عالم ذرّ 132 1-4-6-دیدگاه دانشمندان مسلمان در باره‌ی عالم ذرّ 134 1-4-6-1-بررسی روایات دالّ بر عالم ذرّ از لحاظ صدور 134 1-4-6-2-بررسی و نقد دیدگاه شیخ مفید در باب عالم ذرّ 135 1-4-6-3-نقد و بررسی شبهه‌ی فراموشی 143 1-4-6-4-بررسی و نقد دیدگاه حکمت متعالیه 147 1-5- نتیجه‌گیری 161 فصل دوم: امتحانات و ابتلائات در عوالم ماقبل دنیا 2-1-مقدّمه 166 2-2-ابتلائات آب و انقسام آن به شیرین و شور 168 2-2-1-ذاتی بودن شیرینی و عرضی بودن شوری 169 2-2-1-1-آب شیرین و شور در قرآن کریم 170 2-2-1-2-تصریح به اصالت شیرینی برای آب در روایات 173 2-2-2-علّت انقسام آب به شیرین و شور 176 2-3- ابتلائات در عالم ارواح 187 2-3-1-دستور اقبال و ادبار به عقل و جهل 187 2-3-1-1-بررسی اجمالی احادیث 187 2-3-1-2-ماهیت عقل و جهل 191 2-3-1-3-حقیقت دستور به ادبار و اقبال 194 2-3-2-استقامت در طریقه ولایت 197 2-3-3-سبقت در اقرار به توحید، نبوّت و ولایت 203 2-4- ابتلائات در عالم ذرّ اوّل (نشئه طینت) 207 2-4-1-ابتلاء در ایمان 207 2-4-2-ابتلاء در طاعت 210 2-5-اختیار در عوالم ماقبل دنیا 220 2-6-نتیجه‌گیری 225 فصل سوم: کیفیت و نحوه‌ی تأثیر وقایع جهان‌های پیشین بر انسان در دنیا 3-1- حوزه‌های تأثیر 228 3-1-1-ایمان و معرفت 228 3-1-2-اخلاق و رفتار 240 3-2- بررسی قطعیت و عدم‌قطعیت تأثیر 248 3-2-1-بیانات دلالت‌کننده بر قطعیت تأثیر 248 3-2-1-1-آیات قران کریم 248 3-2-1-2-روایات اهل‌بیت (ع) 251 3-2-2-بیانات دلالت‌کننده بر عدم‌قطعیت تأثیر 256 3-2-2-1-آیات قرآن کریم 256 3-2-2-2-روایات اهل‌‌بیت (ع) 259 3-2-3-جمع‌بندی 268 3-3- نحوه‌ی بروز تأثیر وقایع ماقبل دنیا 271 3-3-1-اخبار و روایات 271 3-3-1-1- حَنین 271 3-3-1-2- هوَی 274 3-3-1-3- میل 276 3-3-2-بررسی تطبیقی مفاد روایات با نظریه فطرت 278 3-3-2-1-فطرت در بیان اندیشمندان و حکماء 279 3-3-2-2-فطرت و دین 286 3-4-جمع‌بندی 290 جمع‌بندی نهایی و نتایج 1- رابطه‌ی سرگذشت و سرنوشت 293 2-پاسخ به چند سؤال 304 3-دست‌آوردها 307 3-1-توحید 307 3-2-نبوّت و امامت 308 3-3-معاد 311 4-پیش‌نهادها 312 فهرست منابع 315 text جمالی, ‫عبدالشکور Author عباسی, علی (استادیار و عضو هیئت علمی جامعة المصطفی العالمیه) Conductor برنجکار, رضا (استاد تمام گروه فلسفه پردیس فارابی دانشگاه تهران، رئیس انجمن کلام اسلامی حوزه علمیه، قائم مقام پژوهشگاه قرآن و حدیث، دارای رویکرد کلامی تا فلسفی، ناقد فلسفه و عرفان با رویکرد کلامی، متکلم معاصر و از مدافعان مبانی مکتب تفکیک), -1342ش.# -1342ش.# Thesis advisor عبدالشکور جمالی استاد راهنما: علی عباسی استاد مشاور: رضا برنجکار Author Thesis 1401-02-01 1401-02-01