ابوجعفر اسکافی ابن ابی الحدید ابو عثمان عمرو بن بحر جاحظ شرح نهج البلاغه: ابن ابی الحدید Persian مطالب این کتاب از جلد سیزدهم شرح ابن ابی الحدید معتزلی استخراج و به فارسی ترجمه شده است. ابن ابی الحدید در تشریح مطالب و مضامین خطبه قاصعه قسمت‏هایی از کتاب ”عثمانیه“ جاحظ و رد آن ”نقض العثمانیه“ را آورده است. جاحظ استدلال می‏کند که چون حضرت علی (ع) کم سن و سال بوده است، اسلام ابوبکر بر او برتری دارد و ابوبکر افضلِ صحابه است. اسکافی معتزلی همه گفته‏ها و مقدمات جاحظ را حاکی از بی‏اطلاعی از مقام علی (ع) دانسته و با شواهد قرآنی و روایی و عقلی متعدد اثبات می‏کند که علی (ع) از خصوصیات و مقاماتی برخوردار بود که هیچ کدام از صحابه در آن ویژگی‏ها شراکت نداشتند. این مناظره در کتب کلامی ‏از شهرت برخوردار است.,«نقض العثمانیه»، ردیه‌ای است که ابوجعفر محمد بن عبدالله اسکافی بر کتاب «عثمانیه» جاحظ نوشته است. text نقض العثمانیه، ردیه‌ای است که ابوجعفر محمد بن عبدالله اسکافی بر کتاب عثمانیه جاحظ نوشته است. از متن این رساله ظاهرا جز از آنچه ابن ابی الحدید در جاهای مختلف شرح نهج البلاغه از آن نقل کرده، در دست نیست و تنها نسخه شناسایی شده آن نیز بر گرفته از همین کتاب است. دو گردآوری از نقض العثمانیه بر مبنای منقولات ابن ابی الحدید صورت گرفته و به چاپ رسیده است: ۱- ضمیمة العثمانیه جاحظ که در سال ۱۳۷۴ ق در قاهره به کوشش عبدالسلام هارون منتشر شده است. ۲- در مجموعه رسائل جاحظ که به کوشش حسن سندوبی به سال ۱۳۵۲ ق در قاهره چاپ شده است. ردیه‌های دیگری نیز بر کتاب عثمانیه جاحظ نوشته‌اند و جالب این جاست که خود جاحظ نیز ردیه‌ای بر این رساله دارد. موضوع کتاب کلامی (معتزلی) می‌باشد که مؤلف محترم با انگیزه پاسخ به ادعاهای دروغین جاحظ درباره اعتقادات عثمانیه نگاشته است. در این کتاب به هیچ باب و فصلی اشاره نشده است و مؤلف، موردی به موضوعی اشاره کرده و سپس به پاسخ آن پرداخته است. جاحظ، همانگونه که خود تصریح کرده، مقصودش از تالیف و نوشتن، بیشتر سرگرمی و اسطوره سازی بود و نه تعلیم و تربیت. چنانچه شاگردش ابن قتیبه دینوری در کتاب مختلف الحدیث: ص۵۹ درباره وی می‌نویسد: تجده فی کتبه للمضاحیک و العبث... نوشته هایش شبیه طنز و بیهوده گوئی بود. در عصر جاحظ ، عباسیان با طرفداری صوری از علویان، پیروان آنها را سرکوب کردند و با سرگرم کردن علما و دانشمندان به بحث‌های حاشیه‌ای عقاید و کلام و مجادله و گاه منازعه ، آنها را از پرداختن به مسائل اساسی و سرنوشت ساز زعامت و خلافت بازداشته بودند. بدین سبب برای امثال جاحظ فضای باز مناسبی ایجاد شد تا آنچه عباسیان می‌خواهند، به نگارش درآورند که یکی از آن نوشته‌ها کتاب عثمانیه بود که در آن به تبیین و تدوین اعتقادات پوچ عثمانیه پرداخت. هر خواننده‌ای در نگاه اول می‌فهمد که کتاب پر از سفسطه گری، اخبار دروغ و اراجیف عجیبه‌ای است. جاحظ, عمرو بن بحر (فیلسوف، ادیب، متکلم معتزلى و عراقى), 163ق. (بصره)#255ق./870م. (بصره) 163ق. (بصره)#255ق./870م. (بصره) Descriptor اسکافی, ابو جعفر محمد بن عبد الله (متکلم مکتب معتزلی: مذهب بغداد، از طبقه هفتم معتزله، از قائلین به افضلیت علی عیه اسلام، پیشوای شاخه اسکافیه از معتزله) , #240ق #240ق Descriptor طیبیبان, حسین Translator ابن ابی الحدید , عبدالحمید بن ابی‌الحدید معتزلی (فیلسوف، ادیب، شاعر، اصولى، فقیه، شافعى، متکلم معتزلى، شارح نهج البلاغه), 586 ه‍.ق (مدائن)#656 ه‍.ق (بغداد) 586 ه‍.ق (مدائن)#656 ه‍.ق (بغداد) Descriptor طيبيبان، حسين Author Metadata Translation effect 1398-11-07 1401-01-01