ملاصدرا شیرازی: صدرالمتألهین ملا عبدالرزاق لاهیجی علامه طباطبایی: سید محمدحسین طباطبایی عبدالله جوادی آملی علامه طباطبایی علم حصولی برهان صدیقین (اثبات خدا) وحدت شخصی وجود سلوک عرفانی قرب الهی وحدت شخصی حقیقت وجود ادراک حضوری خداوند علم حصولی علم حضوری برهان صدیقین وحدت شخصی وجود قرآن اصالت واقعیت (=وجود قرب الهی علامه طباطبایی حکمت متعالیه قرآن ماهیت تقدم وجود بر ماهیت عبدالله جوادی آملی شهاب الدین سهروردی(شیخ اشراق) رضا اکبریان طریقت سید حیدر آملی ابن عربی ج. امام چهارم(حضرت امام سجاد ع) حقیقت وجود(صفات) مقامات سلوک(مقابل مقامات کمال) سلوک در حقایق الهی مسیر الی الله الگوی تشکیکی اتصالی هستی انوار متکثره فیاض لاهیجی ملاصدرا شیرازی درباره علامه طباطبایی Persian تهران پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی تابستان/1393 در این مقاله سعی بر آن است تا به مسئلة سلوک عرفانی در تفکر فلسفی ملاصدرا و علامه طباطبایی بپردازیم. مهم‌ترین هدف پژوهش حاضر این است که نشان دهد که نوآوری‌های علامه طباطبایی در این مسئله، بر اساس مبانی نظری فلسفة او، چه بوده است. ملاصدرا اسفار اربعة خود را بر اساس آموزه‌های عرفانی ابن‌عربی، به‌‌خصوص سفرهای چهارگانة انسان برای سلوک در حقایق الهی تنظیم می‌کند و تلاش دارد تفسیری فلسفی از سلوک عرفانی انسان در مسیر الی الله ارائه کند. او مقصد سلوک عرفانی را رسیدن به ساحت وجود بر محور معرفت و حکمت نظری می‌داند و از قرب الهی نیز در همین پارادایم صحبت می‌کند ولی آن را متفرع بر حکمت نظری و مباحث وجودشناسی می‌داند. علامه طباطبایی با اثبات وحدت شخصی وجود به عنوان اولین مسئلة فلسفی، با ظرافت تمام، طرح ملاصدرا از سلوک عرفانی را با توجه به مبانی خویش تغییر می‌دهد. در فلسفة او سلوک عرفانی جهت نزدیک‌شدن به واقعیت مطلق و رسیدن به قرب الهی بدون واسطه‌هایی که ملاصدرا مطرح می‌کند، محقق می‌شود text اسلامی نشلجی, اعظم Author اکبریان, رضا (استاد گروه فلسفه و حکمت و منطق دانشکده علوم انسانی دانشگاه تربیت مدرس تهران), -1332ش.# -1332ش.# Author ملاصدرا, صدرالدین محمد بن ابراهیم شیرازی (فیلسوف مشهور موسس حکمت متعالیه، شیعه و ایرانی), 979ق./950ش./ 1572م.#1050 ق./1641م. 979ق./950ش./ 1572م.#1050 ق./1641م. Descriptor ابن عربی , شیخ اکبر؛ محیی الدین محمدبن علی (Ibn Arabi؛ شاعر، فیلسوف و عارف مشهور قرن هفتم هجری، از اولاد حاتم طائی، متولد اندلس، صاحب کتب «فتوحات مکیه» و «فصوص الحکم»، نظریه وحدت وجود), 560ق/1165م.#638ق/1240م. 560ق/1165م.#638ق/1240م. Descriptor طباطبایی(علامه طباطبایی), سید محمد حسین (فیلسوف نوصدرایی معاصر، حکمت متعالیه، مفسر بزرگ؛ صاحب تفسیر المیزان، «بدایة الحکمة»، «نهایة الحکمة» و «اصول فلسفه و روش رئالیسم») , 1281ش. تبریز ##1360ش. قم 1281ش. تبریز ##1360ش. قم Descriptor امام چهارم (امام سجاد), زین العابدین؛ علی بن حسین (ع), ۳۸-‎۹۴ق. ۳۸#‎۹۴ق. Descriptor سهروردی (شیخ اشراق), شهاب الدین یحیی بن حبش (با عمر بن محمد سهروردی عارف اشتباه نشود، مؤسس مکتب‌ اشراق، احیاگر حکمت خسروانی، خواهرزاده عمر بن محمد سهروردی عارف), -549ق/1155م. سهرورد، زنجان، ایران##587ق/1191م. حلب، سوریه -549ق/1155م. سهرورد، زنجان، ایران##587ق/1191م. حلب، سوریه Descriptor جوادی آملی, عبدالله (مرجع معاصر تقلید مقیم قم، فیلسوف، عارف و مفسر قرآن), 1312ش./1350ق. آمل، مازندران# 1312ش./1350ق. آمل، مازندران# Descriptor آملی, سید حیدر (عارف، عالم، فقیه، محدّث و مفسّر شیعه در قرن هشتم هجری، از محققین عرفا، صاحب کتب «جامع الاسرار»در عرفان نظری و «نص النصوص» در شرح فصوص), 720ق.آمل،ایران#782ق.نجف،عراق 720ق.آمل،ایران#782ق.نجف،عراق Descriptor عبدالرزاق گیلانی, - 974ق Descriptor اعظم اسلامی نشلجی، رضا اکبریان Author article Comparative 2383-0697 specialized http:/wisdom.ihcs.ac.ir 1394-06-09 1396-05-18