جستجوي پيشرفته | کتابخانه مجازی الفبا

جستجوي پيشرفته | کتابخانه مجازی الفبا

فارسی  |   العربیه  |   English  

در تلگرام به ما بپیوندید

کتابخانه مجازی الفبا
کتابخانه مجازی الفبا
پایگاه جامع و تخصصی کلام و عقاید و اندیشه دینی
جستجو بر اساس ... همه موارد عنوان موضوع پدید آور جستجو در متن
: جستجو در الفبا در گوگل
مرتب سازی بر اساس و به صورت وتعداد نمایش فرارداده در صفحه باشد جستجو
بررسی مردم‌گرایی و نوع‌دوستی در متون منثور عرفانی قرن پنجم تا آغاز قرن هفتم هجری
نویسنده:
زهرا عباسی تودشکی
نوع منبع :
رساله تحصیلی
منابع دیجیتالی :
وضعیت نشر :
ایرانداک,
چکیده :
عرفان اسلامی مبتنی بر اعتقادات اسلامی و سرشار از آموزه های اجتماعی و اخلاقی است که نگاه تک بعدی و یک جانبه گرایانه به آن بیانگر عدم شناخت عرفان ناب اسلامی است . لذا اين پژوهش به بررسی عرفان اجتماعی و شناخت جنبه های مردمی آن در متون منثور عرفانی قرن پنجم تا قرن هفتم هجری مي پردازد و اخلاق اجتماعی عرفا را در بینش عرفانی و سیر و سلوک عملی شان بررسی می کند .این رساله با بررسی عزلت و نفي تداوم آن در سير و سلوک عرفا آن را مقدمة ورود عرفاني عارف به جامعه می داند و با تبیین اهداف اجتماعی عزلت ، حقیقت تازه ای از عرفان اسلامی را بیان می کند و در ادامه با بررسی مبانی صحبت و هم نشینی ، جنبة دیگری از عرفان اجتماعی را نشان می دهد و با این مقدمه به بررسي جنبه هاي اجتماعي عرفان ؛ يعني شفقت به خلق ، حسن خلق و مدارا ، فتوت ، عفو و بخشش ، ايثار ، هدايتگري و غیره در متون عرفانی می پردازد و گستردگي عرفان ناب اسلامي و تأثير مردم گرايي و نوع دوستي را در رسيدن به قرب الهي بیان می کند . اگر چه هدف کلی اين رساله اثبات حضور مؤثر عرفا در جامعه و نقش آن در تقرب به خدا و شناخت جايگاه ارزشمند خلق در بينش عرفا است اما علاوه بر آن با بیانی روشن ، پرده از چهرة حقیقت عرفان اسلامی بر می دارد و آن را در متن جامعه به نمایش می گذارد و حقانیت عرفان اسلامی را در مقابل عرفان های نو ظهور نشان داده و به شناخت عرفان واقعی کمک می کند . هم چنین مباحث اخلاقی و مردمی مطرح شده در این رساله در زمینة حل مسائل روانی به خصوص روان شناسی مثبت مؤثر خواهد بود و به رشد مفاهیمی بنیادی روان شناسی مثبت ، چون مثبت اندیشی ، هدفمندی ، بخشش و نوع دوستی ؛ در جامعة معاصر ، کمک خواهد کرد .
هستی شناسی فرهنگی «آیت الله مرتضی مطهری»
نویسنده:
مهدی جمشیدی
نوع منبع :
مقاله
منابع دیجیتالی :
فهرست گزیده متکلمان،فیلسوفان و عالمان شیعی :
چکیده :
لطفا برای مشاهده چکیده به متن کامل (PDF) مراجعه فرمایید.
صفحات :
از صفحه 141 تا 166
انسان، جامعه و حکومت اسلامی از دیدگاه علامه طباطبایی
نویسنده:
محمدمهدی مظاهری
نوع منبع :
کتابخانه عمومی , نمایه مقاله
فهرست گزیده متکلمان،فیلسوفان و عالمان شیعی :
صفحات :
از صفحه 165 تا 194
حق، عدالت و جامعه
نویسنده:
علیرضا لشکری
نوع منبع :
کتابخانه عمومی , نمایه مقاله
چکیده :
عدالت به دلیل اینکه همیشه از والاترین آرمانهای انسان است، از مهم ترین واژه ها و مفاهیم مورد بحث در علوم اجتماعی و اقتصادی است. البته بحث های اندیشه ورزان درمورد عدالت از ابتدای مراحل تفکر بشر وجود داشته است؛ اما همچنان گستره و ژرفای آن رو به افزایش است و به خاطر تنوع و گستردگی آرا، در مورد توافق بر آن، چه از جنبه اجرایی و چه به لحاظ مفهومی، چشم انداز روشنی وجود ندارد.یکی از مباحث مورد مناقشه در حوزه عدالت این بحث است که آیا عدالت امری است که ناظر به فرایندهاست و در حیطه اقتصاد به قوانین، مقررات و تنظیم روابط میان عاملان در فعالیت اقتصادی، کسب درآمد، مالکیت محصول کار و تلاش افراد (فرایند محوری) مربوط است و یا وضعیت به دست آمده از تحقق فرایندها را بررسی می کند و سپس نتیجه نهایی صادر می کند؟هر دو طرف مساله، در میان اندیشمندان و اقتصاددانان غرب طرفدارانی دارد؛ اما به نظر می رسد که دیدگاه اسلام به لحاظ مبانی درباره حق و عدالت فراتر از اینهاست.این مقاله به بررسی و تعیین چنین ابعادی از مفهوم عدالت از دیدگاه اسلام می پردازد؛ بنابراین در ابتدا برخی تعاریف عدالت و تحولات آن مطرح می شود و سپس با توجه به مفهوم حق، تاثیر واقعی (غیر قراردادی) آن را بر عدالت و عدالت اجتماعی پیگیری می کنیم.
صفحات :
از صفحه 31 تا 57
مقایسه تحلیلی رهیافتِ مرتضی مطهری، محمدباقر صدر و محمدتقی مصباح یزدیبه موضوع جامعه و تاریخ در قرآن
نویسنده:
راضیه محمدی هنامی
نوع منبع :
رساله تحصیلی , کتابخانه عمومی
وضعیت نشر :
ایرانداک,
چکیده :
سیطر? گفتمان مارکسیسم به مثابه یک مکتب مبارز و پیش‌رو، در فضای فکری و روشنفکری دهه‌های چهل و پنجاه جهان اسلام و ایران، پرسش‌ها و مباحثی را برانگیخت و گفتمان دینی و سنتی موجود را به چالش کشید. جامعه و تاریخ یکی از محورهای اساسی اندیش? مارکسیسم بود که متفکّران مسلمانی را که نسبت به فضای فکری روز آشنا و اندیشه‌مند بودند، برانگیخت تا به پرسش‌ها و مباحث مذکور پرداخته و با رجوع به منابع دینی پاسخ‌ها و مواضعی را تدارک بینند. از جمل? این متفکران مرتضی مطهری، محمّدباقر صدر و محمّدتقی مصباح یزدی می‌باشند که در رویارویی با این مکتب در مقام ارائ? دیدگاهی مبتنی بر منابع اسلامی برآمدند. کوشش‌های آنان در وهل? نخست، گونه‌ای جدید از مواجه و تعامل بی‌سابقه با متون دینی را ایجاب می‌کرد به گونه‌ای که معطوف به دریافت و استخراج دیدگاهی منسجم، یک‌پارچه و جامع از متون دینی دربار? یک پرسش و موضوع بود و به تبع آن، ره‌آورد نوینی به همراه داشت. روشی که این مفسران در تفسیر قرآن در پیش گرفته‌اند از نوع تفسیر موضوعی است. این مفسران در یافتن پاسخ سوالات به شیوه‌های گوناگونی عمل کرده‌اند. در برخی موارد، مشاهده می‌کنیم که این مفسران با قطعی انگاشتن آن‌چه در علم اثبات شده است، آیات را توجیه می‌کند. در برخی موارد نیز ابتدا نظریات دانشمندان را طرح نموده و سپس با تکیه بر مبانی خود، نظری? جدیدی را مطرح می‌کنند. در این‌گونه موارد شاهد دو شیو? برخورد با آیات قرآن توسط این مفسران هستیم. گاهی آیات را به‌وسیل? نظری? خود توجیه می‌کنند و گاه، با ارائ? معیارها و ملاک‌هایی که ریشه در مبانی و مقبولات درون‌دینی و برون‌دینی آنان دارد، دیدگاه قرآن را استخراج می‌کنند. اختلاف‌ها و شباهت‌هایی که این مفسران در طرح مسئله، طرح آیات و تفسیر آیات قرآن دارند، ناشی از اختلاف‌ها و شباهت‌های آنان در پیش‌فرض‌ها، میزان آگاهی از معارف دینی و بشری، انتظار از قرآن، شرایط اجتماعی و سیاسی و مبانی فلسفی، انسان‌شناختی و جهان‌شناختی است.
بررسی علل ریزشها ورویشها ازدیدگاه قرآن و احادیث با تکیه بر جریانات اجتماعی عصر نبوی(ص)
نویسنده:
محمد مولایی
نوع منبع :
رساله تحصیلی
وضعیت نشر :
ایرانداک,
چکیده :
اگر به روند حرکتها و نهضت های توحیدی و ارزشی تاریخ بشر نگاهی بیندازیم مشاهده می کنیم همواره با هر جریان حق و توحیدی یک جریان باطل و ضد ارزشی هم قد علم کرده و علیه خط حق به ستیزه پرداخته است. مسلمانان از این ارتدادها و ریزش ها ضربه های سنگین خوردند ولی این ضربه ها آرزوی دشمنان را که نابودی اسلام بود، هرگز جامعه ی عمل نپوشاند. عصر نبوی نیز از این قاعده مستثنا نبوده است. با وجود اینکه فریاد و رفتار پیامبر گرامی اسلام براساس سرشت انسان ها با تببین معارف اسلامی، بنیان جاهلیت را در هم کوبید و فطرت آدمیان را بیدار نمود و در پی این حرکت، موج بیداری و عدالت خواهی و گرایش به اسلام شدت یافت، جریانات اجتماعی عصر نبوی تحت تاثیر دو پدیده ریزش و رویش قرار گرفت. در این میان جاه طلبی برخی از دنیا طلبان باعث شد رهبران واقعی و مومنان حقیقی مجبور به خانه نشینی یا هجرت شوند. بطور کلی علت بروز این دو پدیده به ضعف ایمان، عدم بصیرت، دنیا طلبی و حرص ولع در کسب مال حرام(علل ریزش)، و نیز شاخص هایی نظیر تولی و تبری، حب ولی، ولایتمداری، بصیرت و تقوا (علل رویش) برمی گردد.
مقایسه آراء تربیتی ژان ژاک روسو با اندیشه‌های تربیتی اسلام (اصول و روش‌ها)
نویسنده:
حمیدرضا علوی
نوع منبع :
رساله تحصیلی , کتابخانه عمومی
منابع دیجیتالی :
وضعیت نشر :
ایرانداک,
چکیده :
در این رساله، ضمن آنکه در مورد مبانی آراء تربیتی ژان‌ژاک روسو و اسلام و اهداف تربیتی از دیدگاه آندو بحث شده، مشابهتها و اختلافهای آراء تربیتی ژان‌ژاک روسو در مورد اصول و روشهای تربیت در مقایسه با اصول و روشهای تربیت مکتب تربیتی عالیقدر اسلام تبیین گردیده است ، و بدین ترتیب موارد مورد تایید و یا عدم تایید اصول و روشهای تربیتی روسو از دیدگاه تربیت اسلامی آشکار شده است . بطور کلی در پرتو این تحقیق روشن شد که بین آراء تربیتی روسو و اسلام در مورد (اصول تعقل، پیروی از طبیعت (فطرت)، توجه به استعدادها و تفاوتهای فردی، سالم‌سازی شرایط محیطی، مسئولیت و محبت و عدم محبت) و (روشهای پرورش نیروی عقلانی، انتظار بر طبق استعداد، آماده‌سازی، مسافرت ، الگویی، مواجهه با نتایج اعمال، تحمل سختی و عدم عادت) شباهتهایی عمده وجود دارد و از طرف دیگر بین آراء تربیتی روسو و اسلام در مورد (اصول عدم پیروی از اجتماع، پیروی از طبیعت) و (روشهای دور ساختن کودکان از اجتماع، مجازات طبیعی، تعلیم و تربیت منفی، انتظار بر طبق استعداد، پرورش نیروی عقلانی) تفاوتهایی عمده موجود است . همچنین این تحقیق نشان داد که آندسته از اصول و روشهای اساسی صحیح تربیتی را که روسو بیان داشته، در متون اسلامی نیز مطرح شده است .
آسیب‌ شناسی جوامع بشری در پیروی نکردن از رهبری معصوم از دیدگاه نهج‌البلاغه
نویسنده:
مریم ساطانی نژاد
نوع منبع :
رساله تحصیلی
وضعیت نشر :
ایرانداک,
چکیده :
وجود حکومت به منظور جلوگیری از تشتت و پراکندگی جوامع انسانی امری ضروری است. اطاعت از حاکم، قدرت یک حکومت را تضمین می کند. ضرورت وجود رهبر دینی در رأس حکومت اسلامی از مسلمات دین مبین اسلام می‌باشد و ازنظر قرآن نیز امری ثابت شده است. چنان‌که دلایل عقلی و شرعی نیز بر آن تأکید دارد. حکومت‌ها بر معیار جهان‌بینی به دو گونه کلی غیر الهی و الهی ظهور و بروز می‌کنند و حاکمان و جوامع آن‌ها به‌تبع نوع حکومتشان ویژگی‌های مختلفی دارند. با توجه به ادله قرآنی، روایی و عقلی وجود رهبری معصوم امری اجتناب‌ناپذیر است. این رهبری به عهده پیامبر اسلام (ص) و عترت طاهرین ایشان است.
تبیین تربیت اجتماعی از منظر علامه طباطبایی
نویسنده:
منیره عابدی درچه
نوع منبع :
رساله تحصیلی , کتابخانه عمومی
منابع دیجیتالی :
وضعیت نشر :
ایرانداک,
چکیده :
هدف این پژوهش بررسی تربیت اجتماعی از منظر علامه طباطبایی بود. بدین منظور، اندیشه‌های اجتماعی علامه مورد بررسی قرار گرفت و بر اساس آن دلالت‌های مربوط به تربیت اجتماعی استنباط شد. این پ‍‍‍ژوهش که از جمله طرح‌های تحقیق کیفی به شمار می‌رود، با استفاده از روش اسنادی- تحلیلی شکل گرفت. در حیطه‌ی اندیشه‌های اجتماعی، جامعه و مسائل آن (از جمله کیفیت تشکیل اجتماعات بشری، بروز اختلاف در جامعه، قانون بشری و الهی به عنوان راه‌حل این اختلاف و مسائل مربوط به هر یک از این قوانین) مطرح شد. مباحث تربیتی که بر مبنای این اندیشه‌ها تدوین گردید به صورت یک چهارچوب پیشنهادی در قالب اهداف، اصول و روش‌ها مورد بحث قرار گرفت. نتایج حاصل از این پژوهش در بخش اهداف نشان داد که هدف غایی تربیت اجتماعی دستیابی به سعادت و قرب الهی است. اهداف واسطه‌ای در راستای این هدف غایی مورد بررسی قرار گرفت. در میان این اهداف ایجاد انگیزش درونی زیربنایی‌ترین هدف بود و بین هدف ایجاد هم‌بستگی جهانی و سایر اهداف مرحله‌ای رابطه‌ای متقابل به چشم می‌خورد. اصول تربیت اجتماعی نیز بر اساس مبانی اجتماعی فوق تدوین گردید. تعاون، برابری، تعقل، تحول درونی، جهان‌شمولی و... برخی از این اصول بودند. به منظور تحقق هر یک از این اصول روش‌های آموزشی و پرورشی تدوین گردید. روش‌هایی چون یادگیری مشارکتی، علم-آموزی، آموزش انفرادی و... از جمله روش‌های آموزشی بود. در حیطه‌ی پرورشی نیز روش‌های فردی، همچون پرورش اخلاقی، تشویق و تنبیه، تزکیه و... در کنار روش‌های اجتماعی شامل اکرام والدین، آماده‌سازی، امر به معروف و نهی از منکر و... بررسی شد.
پیامدهای انحطاط فرهنگی در اجتماع از منظر قرآن
نویسنده:
اکرم علومی
نوع منبع :
رساله تحصیلی
منابع دیجیتالی :
وضعیت نشر :
ایرانداک,
چکیده :
"فرهنگ "هویت یک ملت است که بخش عمده آن ، عقاید و اخلاقیات فرد یا جا معه است. درطول تاریخ بسته به سیر صعودی یا نزولی فرهنگ، بشر در مسیر تکامل و یا انحطاط و زوال بوده است. سقوط وزوال یک جامعه ریشه درنگرش ها وذهنیت های حاکم برآن جامعه داردکه رفتارها را به سمتی هدایت می کند. پس انحطاط فرهنگی یعنی مجموعه اندوخته های بشر، به پستی وفرو مایگی گراید. این پژوهش به بررسی پیامدهای انحطاط فرهنگیدراجتماع ازمنظر قرآن پرداخته است. مطابق آموزه های قرآنی،کفر و جهل و نفاق عوامل اصلی انحطاط فرهنگی است که آثار و پیامدهای بسیاری را به دنبال دارد. وجود مستکبرین درجامعه و بهره کشی از مردم واستبداد وخودرأیی آنها،انحراف وخرافه گرایی واختلاف و تفرقه ازمهمترین پیامدهای کفراست جهل،عامل شرک ، بدعت و بی بندوباری ، فساد اخلاقی ، حق گریزی و پذیرش ولایت غیرخداست. نفاق و ظاهر سازی از عوامل مهم انحطاط فرهنگی است و ایجاد فساد وخیانت و ریاکاری و نجواکردن ازآثار سوء آن است.